30 Haziran 2014 Pazartesi Saat 15:30 0

Midyat'ın Tarihi

İlçemiz Midyat`ın coğrafi olarak konumu, doğusunda Dargeçit ilçesi, batısında Ömerli ilçesi, kuzeybatısında Savur ilçesi, kuzeyinde Batman iline bağlı Gercüş ilçesi, güneyinde Nusaybin ilçesi, güney doğusunda ise Şırnak iline bağlı İdil ilçesi yer almaktadır. Bu ad, ibadet edenlerin dağı, diyarı anlamında kullanılır. Bu bölgenin yüzölçümü 10.000 Km2`den fazladır.

İlçemizin ismi ve ilk kuruluşu konusunda, değişik görüşler bulunmaktadır. Bazı kaynaklara göre, İlçenin adı bir çok değişimlerden sonra Farsça, Arapça ve Süryanice karışımından meydana gelmiş "AYNA" anlamına gelmektedir.
Başka bir rivayete göre de Midyat, Mağaralar Kenti anlamına gelen " MATİATE" kelimesinden ismini almıştır. Bu görüşü ileri sürenler, "MATİATE" isminin Asur yazıtlarında M.Ö. 9.Yüzyılda geçtiğini ifade etmektedirler. Bu görüşe paralel olarak Midyat`ta ilk yerleşim yerinin mağaralar olduğunu gösteren "Elath" mevkiinin (Midyat`a 3 Km. uzaklıkta ve Acırlı Beldesi yakınında bulunan Ziyaret-Mesire Yeri) Romalılar döneminden günümüze kadar geldiği söylenmektedir.
1973 Mardin İl yıllığında İlçenin tarihçesi hakkında şu bilgiler yer almaktadır: Orta Asya`dan göçüp Anadolu`ya gelen Eti Türkleri, Mezopotamya dediğimiz Dicle ve Fırat Nehirleri arasında yer alan ve verimli topraklara sahip olan bölgeye yerleşmişlerdir. ( M.Ö. 2000 yıllarında ) Bölgeden geçişleri sırasında Midyat`ı büyük bir mağara şehri halinde kurup, hayvanlarını da burada barındırmışlardır. Midyat`ın altındaki mağaralar o devirlerde barınak olarak kullanılmışlardır. Bu mağaraların birbirleri ile bağlantıları vardır. Daha sonraları bu bölgeye Orta Asya Türklerinin öncü göçebeleri olan Komuk Türkleri gelip yerleşir.

Bölgeye gelip yerleşen Komuklar, asırlarca Asurilerle savaşmışlardır. Bu dönemlerde Asurilerin birkaç defa bölgeyi ele geçirdiği görülmektedir. Ancak bu istilaları pek uzun sürmez ve her defasında çekilmek zorunda kalmışlardır. Nitekim Asur Hükümdarı Tıglatninip zamanında Komuklar, tamamen duruma hakim olmuşlardır. M.Ö. 500-100 yılları arasında bölge, değişik kavimlerin istilasına uğramıştır. Makedonyalılar, Persler, Romalılar bu bölgede hüküm sürmüşlerdir. Midyat` ın asıl meskun hale gelişi veya bölge olarak kuruluşu Selefkuslar devrine rastlamaktadır (M.Ö.180 Yılları).
M.S. V. yy kadar Hıristiyanlık bölgeye hakim olmuştur. VI. asırdan sonra, İslamiyet` in yayılışı ile birlikte Arap akınları başlamış ve VII. yüzyılda Halit B. Velid orduları bölgeyi fethetmişlerdir. Abbasiler döneminde bölgede imar ve kalkınma hareketleri görülmüştür. Midyat köylerinin ekserisi Harun El Reşit döneminde kurulmuştur. Harun El Reşit`in oğlu Memun`un Türk-Arap karışımı olarak kurduğu büyük bir ordu Cizre-Mardin eski patika yolu boyunca yüz karakola yerleştirilmiştir. Mahalmiler böyle doğmuşlardır. Midyat ve çevresindeki köylere verilen "MAHALMİ" adı buradan gelmektedir. Mahalmi; yüz mahalle, yüz yer, yüz ordugah anlamına gelir ve bugün de Cizre`den Mardin`e kadar eski patika yolu, özellikle eski Bağdat yolu üzerindeki ( bu kervan yolu üzerindeki) bu köyler, Türkçe, Süryanice ve ağırlıklı olarak Arapça karışımı Mahalmice diye tabir edilen bir dili konuşur. Bu köyler: Söğütlü, Şenköy, Acırlı, Çavuşlu, Sarıkaya, Gelinkaya, Düzgeçit, Ovabaşı, Ziyaret, Estel Kesimi, Yolbaşı, Sarıköy, Düzova, Yayvantepe, Eğlence, Pelitli`dir.
Mahalmice konuşan bu köylerimizin sakinleri konusunda başka görüşler de vardır. Bir görüşe göre bunlar, Necef Çölünde yaşayan cengaver ve savaşçı Benihilal kabilelerinden. Büyük bir kısmının Orta Asyalı Türklerden olduğu da rivayet edilir. Cizre ile Mardin arasında Midyat bölgesinde yerleştirmekle Bizans`a karşı hem savunma hem de futuhat politikası takip etmiş olan Memun, Estel Camii`ni ve Derizbin (Acırlı) Camii`ni inşa ettirmiştir.
Prof. H. Hollerweger` e göre, Mardin`in doğusuna ve Midyat`ın batısına düşen Mhalmoye`nin bir çok büyük köyü, 1209 yılından önce Hıristiyanlıktan İslamiyet`e geçmişlerdir.
XI. yüzyılda Artuk Devleti genişleyerek, batıda Halep, doğuda Musul ve Bitlis, Kuzeyde Harput (Elazığ), güneyde Darzuru içine alır.İşte Midyat da, bu dönemde Mardin, Hasankeyf ve Musul eyaletleri arasında irtibat vazifesi gören bir bölge olarak en parlak devirlerinden birini yaşamıştır. Bu tarihte bölgenin merkezi Derizbin ( Acırlı ) köyüdür. Derizbin beyleri Artukoğullarına bağlı yarı müstakil bir beylik olarak hüküm sürüyorlardı. Mervaniler ve Eyyübiler`den sonra Midyat 1535 yılında Bıyıklı Mehmet Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu tarafından ele geçirilmiştir. 1838 yılında Diyarbakır Valisi Ali Paşa tarafından ziyaret edilen Midyat`ta, bir redif taburu teşkil edilir.
1810 yılında ilçe olan Midyat, 1915`te Cevat Paşa tarafından imar görülmüştür. Askeri Kışla, Cevat Paşa Camii ve Ulu Camii bu dönemde inşa edilmiştir.



COĞRAFİ YAPISI

İlçemiz, Güneydoğu Anadolu Bölgesi`nin güneyinde yer alan Mardin İline bağlı coğrafi konumu itibari ile; doğusunda Dargeçit İlçesi, batısında Ömerli İlçesi, kuzey batısında Savur İlçesi, kuzeyinde Batman İline bağlı Gercüş, güneyinde Nusaybin İlçesi, doğusunda ise Şırnak İline bağlı İdil İlçesi yer almaktadır. Yüzölçümü 1083 km2 dir.
Midyat İlçesinin arazileri genellikle engebeli olmakla beraber çok yüksek dağı yoktur. İlçe merkezi ise ortalama 800-1100 m. arasında değişen bir yaylada kurulmuştur. Susuz olan eteklerde üzüm bağları, sulak yerlerde ise sebze ve meyve yetiştirilmektedir. Ovalar küçük düzlüklerdedir. Buralarda genellikle tahıl ekimi yapılmaktadır.
Bölgede dağ ve araziler ormansız ve çıplaktır. Elli yıl öncesine kadar bu dağların ormanlık olduğu, yakın köylerdeki palamut ve meşe köklerinden anlaşılmaktadır.
Midyat` ta karasal iklim görülür. Kışlar soğuk, yağmur ve kar yağışlı; yaz ayları ise sıcak ve kurak geçer.
Midyat ilçesinde belli başlı bir akarsu yoktur. Sivrice köyü arazisinde doğarak, Nusaybin ovasını sulayan ve Çağ-Çağ hidroelektrik santralini çalıştıran Beyazsu ve Karasu çaylarından fazla yararlanılmamaktadır. Beyazsu Çayının etrafı ağaçlı ve ormanlıktır. Buralarda çeşitli sebze ve meyve yetiştirilir. Akarsulardan balık avlanılabilmektedir. İlçemiz 1968 yılında bu santralin açılmasıyla elektriğe kavuşmuştur. Daha önce 1959 yılında dizel motorla çalışan elektrik şebekesi vardı. Bu açıdan da Beyazsu ve Karasu çaylarının önemi büyüktür. Ayrıca ilçemizin içme suyunun yarısı bu kaynaklardan karşılanmaktadır.
SOSYAL HAYAT

DİNİ HAYAT
Midyat`ta dini hayat denilince; akla, Müslümanların, Hıristiyanların ve Yezidilerin kendi inançları doğrultusunda ortaya koydukları pratikler gelir. Yezidi dinine mensup vatandaşlarımızın yoğun olarak yaşadıkları yerlerde bile (İbadet ferdi olarak telakki edildiğinden) diğer dinlere göre özel ibadet yerlere göremiyoruz. İlçemizde en çok göç veren din mensupları yezidiler olmuştur.
Midyat`ta dini hayat denilince; akla, Müslümanların, Hıristiyanların ve Yezidilerin kendi inançları doğrultusunda ortaya koydukları pratikler gelir. Yezidi dinine mensup vatandaşlarımızın yoğun olarak yaşadıkları yerlerde bile (İbadet ferdi olarak telakki edildiğinden) diğer dinlere göre özel ibadet yerlere göremiyoruz. İlçemizde en çok göç veren din mensupları yezidiler olmuştur.
Diğer iki dini hayat için şu bilgileri aktarmak mümkün: İlçe merkezinde hizmete açık 42 cami var. Belde ve köylerde cami sayısı 91 tanedir. En eski cami Estel kesiminde bulunan Ulu Cami`dir. Midyat kesiminde, köylerden gelen göçler Müslüman nüfusun artmasına ve cami sayısının çoğalmasına neden olmuş.
Bugün ilçe müftülüğünde 110 personel görev yapmaktadır. Temeli 1993`te atılan müftülük binasında Kuran-ı Kerim kursu verilmektedir.
Müslümanların dini hayatına, Cuma günleri, Kandil geceleri, Ramazan Ayı ve iki kutsal bayram büyük ölçüde canlı tutmaktadır.
Azalan nüfuslarıyla dikkat çeken Hıristiyanların dini hayatlarını ise Midyat ve civar köylerde bulunan manastır ve kiliseler canlı tutmaktadır. En faal manastır Deyrul Umur`dur. Burada bir metropolit, sekreter, beş öğretim elemanı, iki rahip, 14 rahibe ve 30`a yakın öğrenci barındırmaktadır.
Midyat merkezde beş tane kilise bulunmaktadır.
Dini Bayramlarımız
Müslümanların yılda iki tane dini bayramı var. Bu iki bayram, hicretin ikinci senesinden beri her yıl büyük bir coşkuyla kutlanmaktadır. Ramazan Bayramı, Ramazan ayı (orucu) neticesinde kutlanır. Kurban Bayramı ise Ramazan bayramından yaklaşık iki ay on gün sonra hacıların Hac`ta olduğu ve Arafat Dağı`na çıktığı günün günü ertesi gün kutlanır.
Bu iki bayramda, bayram namazlarından sonra tebrikler başlar. Yakın komşular ve akrabalar ziyaret edilir. Daha önceden hazırlanan ikramlar misafirlere sunulur. Bu ikramlar genellikle, çikolata, pasta, meşrubat vs. olur. İki bayram arifesinde özellikle ikindi namazı sonrası, mezarlıklar ziyaret edilip ölülere Yasin-i Şerifler okunur. Ramazan Bayramında fıtır sadakası ve zekat dağıtılarak muhtaçlar sevindirilir. Kurban bayramında ise imkanı olanlar kurban keser ve etinden dağıtırlar. Ancak ilçe ve köylerimizde kurban kesme geleneği yoktur. Çünkü Şafii mezhebine göre sünnet kabul edilmektedir. Son yıllarda kurban kesenlerin sayısında büyük bir artış olduğu görülmektedir.
Süryaniler`de de yılda iki tane dini bayram vardır. Bunlardan biri Doğuş (Noel Bayramı): 25 Aralık. diğeri Paskalya Bayramı (Nisan ayında, günleri değişebiliyor). Her iki bayram için, temizlik, ikram hazırlığı birkaç gün öncesinden başlar. Paskalya bayramının Noel bayramından farkı, bu bayramda yumurtaların haşlanıp boyatılmasıdır. Bayramlaşmaya gelenlere bu yumurtalardan ikram edilmektedir. Yumurtalar genellikle kırmızıya boyanır. Bu renk İsa`nın Haça gerilişini sembolize eder. Yumurtanın ak olan kısmı İsa`nın konulduğu mezarı; sarı kısmı O`nun etrafındaki nuru ve yumurtada katılaşmayan kısım da O`nun diriliğini ifade eder.
Her iki bayram da, bugün Midyat`taki Mor Şumni Kilisesi`nde kutlanır. Paskalya öncesi, İsa`nın gömüldüğü Cuma günü Haç duası okunduktan sonra, İsa`nın mezara konuluşu sembolik olarak tekrarlanır. Haç, ufak bir tabuta konulup kilisenin içinde dolaştırılır. Metropolit, yıkayıp beyaz bir kefene sardığı haçı, kilise içinde sunak arkasındaki bir duvar nişine gömer. Haç, paskalya sabahı erkenden mezarından kalkar. Sunak odası eşiğine kadar gelen metropolit perdeyi yana çekerek onu cemaate gösterir ve İsa Mesih`in dirildiğini müjdeler.
Paskalya`nın ikinci günü Mor Abraham`da bütün ölülerin ruhlarına bir ayin düzenlenir. Kadınlar, evde hazırladıkları peynir, pasta, çörek ve yumurtayı orada bulunanlara ikram ederler.
20 yıl öncesine kadar bir çok Müslüman köyde paskalya bayramı kutlanmaktaydı. Çörekler hazırlanır ve haşlanmış yumurtalar boyanırdı. Bu uygulama geleneklerimizin birbirlerinden ne kadar etkilendiğini göstermektedir.
Yezidiler`de yedi tane bayram var: 1- Yılbaşı bayramı (İda Sersale): Nisan ayının dördüncü gününden başlayıp ay sonuna kadar devam eder. 2- Cemai Bayramı: 28 Eylül-3 Ekim arasında kutlanır. 3- Yaz Mevsimi Bayramı (Çeşna Havini): 24-29 Temmuz tarihleri arasında kutlanır. Oruç sonrası bayramıdır. 4- Yezit Bayramı. 5- Bülende Bayramı: Şeyh Adiy`nin doğum günü. 6- Kurban Bayramı: 21-23 Ağustos tarihleri arasında hac sonrası kurban kesilerek kutlanır. 7- Batizmi: Her yıl 3 Mart`ta başlayan ve kadir gecesi olarak bilinen bayramdır
Her yörenin kendine özgü oyunları ve türküleri olduğu gibi Midyat`ın da halk oyunları ve türküleri vardır.. Daha çok düğünlerde icra edilen bu oyunlardan bazıları şunlardır:
Folklor
· Güle: Ayaklar sabit vücut belden yukarı oynar.Omuz figürleri ahengi
temin etmektedir.
· Hine: Kadın ve erkeklerin iştiraki ile köylerimizde oynanır.
· Lorke ve Çifte Kırma: Bu oyun,ayak hareket ve figürlerine paralel olan
çift omuz figürleri ile çok oynanan bir oyun çeşididir.
· Delilo Halayı: Hareketli el ve ayak figürlerine sahiptir.
İlçemiz ve köylerinde bu oyumlar, genellikle davul, zurna, darbuka ve kemençe eşliğinde oynanır.
Rivayete göre, vakti zamanında Midyat`ta zengin bir beyin, on parmağında on marifet olan Halime adında bir kızı varmış. Halime`nin güzelliği dillere destan, isteyeni çok fazlaymış. Lakin babası, başlık parası yüzünden kızını bir türlü vermiyormuş. Halime de kimseyi beğenmezmiş. Derken, Midyat`ın Estel bölümünde yaşlı bir kadın Halime`ye dünürcü olmuş. Bu arada, Halime ile kendisini isteyen delikanlı birbirlerini severler. Ancak Halime`nin babasının maddi çıkarları ön plana çıkmış. Aşık genç, parayı kazanıp sevdiğine ulaşabilmek için gurbete düşmüş, uzaklara gitmiş ve bu aşk dillerde türkü olmuş.
Spor
Midyat ilçemizin spor tesisleri, iki semt arasında 17.000 m2.lik alanda kurulmuştur. Kapalı spor salonunun (500 izleyici kapasiteli) zemini kauçuktan yapılmış. Burada voleybol, hentbol ve basketbol oynanabilmektedir. Standartlara uygun futbol sahamızın her iki tarafında 500 kişiyi alabilecek tribünler vardır. Bu tesislerle birlikte iki tane halı sahamız mevcuttur.
Midyat Gençlik Spor Kulübü 24.12.1945`te kuruldu. O dönemde kullanılan renkler Sarı-Siyah idi. Mavi Beyaz renkler ile Midyat Spor Birinci Amatör kümede mücadele etmektedir.



EKONOMİK HAYAT

Tarım ve Hayvancılık
Midyat`a tarımsal faaliyetler sulama imkanı olmadığı için kuru tarım esasları çerçevesinde yapılmaktadır. Arazinin dağlık ve engebeli oluşu da işlenebilir arazilerin irili ufaklı havzalara serpiştirilmesine sebep olmuştur. Mevcut arazilerin çoğunun engebeli ve küçük olması nedeni ile büyük bir bölümü insan ve hayvan gücü ile işletilmekte olup, tarımda makine kullanımı çok azdır. Başta gelen tarımsal ürünler buğday, arpa, mercimek, acur, ( Midyat`a has bir salatalık çeşiti olan acur tamamen susuz arazide yetişmekte olup özellikle turşusu meşhurdur) kavun, karpuz gibi mevsimlik tarım ürünlerinin yanında bağcılık ve Antep fıstığı yetiştiriciliği önemli tarımsal faaliyetlerdir. Özellikle son yıllarda ilçe tarım müdürlüğünün yaptığı çalışmalarla kiraz yetiştiriciliği teşvik edilmekte Kaymakamlığın da desteği ile örnek kiraz bahçeleri kurulmuştur. Son yıllarda Kaymakamlığın teşvikleri ile seracılık özendirilmeye ve teşvik edilmeye çalışılmaktadır. Sos. Yrd. ve Dayanışma Vakfı tarafından çiftçilerimize 70 sera verilmiştir. Ayrıca son iki yıldır ücretsiz olarak 30 000 Antep fıstığı aşılaması yapılmıştır.
Sanayi
İlçemizde bir tuğla fabrikası bir yem fabrikası ve bir un fabrikası ( faal değil ) dışında sanayi kuruluşu bulunmamaktadır. İlçemizde küçük sanayi sitesi ile ilgili çalışmalar devam etmektedir.
İlçemizin geleneksel el sanatları arasında, gümüş işlemeciliği ( Telkari ), taş işlemeciliği, halı dokumacılığı ön sıralarda yer almaktadır.
İnşaat
İlçe ekonomisine büyük katkı sağlayan bu sektörün, son on yıl içerisinde büyük bir gelişme gösterdiği rahatlılıkla söylenebilir. Köylerden ilçe merkezine gerçekleşen göçler, bunda önemli ölçüde etkili olmuştur.
Ticaret
İlçemizin yol kavşakları üzerinde bulunması, ticaret sektörü açısından önemli bir avantajdır. Buna Habur Sınır Kapısı ve Nusaybin Sınır Kapısına yakınlığı da eklenebilir. Özellikle mazot taşımacılığı, ilçe halkı için her yönden bir gelir kaynağıdır. Sadece ilçemizde kayıtlı nakliyeci sayısı 750 dir. Bir çok kişinin Şırnak iline kayıt yaptırması bu sayının gerçekte daha büyük olduğunu göstermektedir.
İlçemizde biri Estel kesiminde (Pazartesi günü) ve diğeri de Midyat kesiminde (Perşembe günü) olmak üzere haftada iki gün halk pazarı kurulmaktadır. Bu pazarlarda Adana, Mersin gibi illerimizden getirilen sebze ve meyveler ile köylerimizde yetiştirilen ürünler pazarlanmaktadır. Bugünlerde özellikle köylerimizden yüzlerce insan haftalık ihtiyaçlarını karşılamak üzere ilçemize akın etmektedir.
İlçemizin ticaretine, Telkari gümüş işleme atölyeleri ve sayıları 40`u bulan kuyumcu dükkanları da önemli ölçüde katkı sağlamaktadır.
İlçemizde Halk Bankası, Ziraat Bankası ve İş Bankası şubeleri bulunmaktadır. Bir Esnaf ve Sanatkarlar Koop. ile Ziraat Odası bulunmaktadı



EĞİTİM DURUMU

Midyat eğitim seviyesi (okur-yazar oranı, eğitim kurumlarına devam eden kadın-erkek nüfusu oranı gibi) bakımından ülkemizin genel karakteristik özelliğini yansıtmakta olup okuma yazma oranı %87 dir.
Bunun yanında ilçemizde gerek ilköğretimde, gerekse lise düzeyinde gerekli eğitim kurumları mevcuttur. Fakat, en azından bir meslek yüksek okuluyla da bu altyapının desteklenmesi gerekmektedir.
İlçe Merkezinde İki Anadolu lisesi, bir lise, bir Endüstri Meslek Lisesi, bir Ticaret Meslek Lisesi, bir Kız Meslek Lisesi, bir İmam Hatip Lisesi,beldelerde Şenköy Çok Programlı Lisesi, Söğütlü Çok Programlı Lisesi ve Çavuşlu Çok Programlı Lisesi,Acırlı Çok Programlı Lisesi olmak üzere toplam onbir lise mevcuttur.
İlçe Merkezinde 13, beldelerde onbir ve köylerde 51 İlköğretim Okulu, bir Gazi YİBO, üç anaokulu, Kız Meslek Lisesi bünyesinde bir anaokulu mevcuttur. 13 adet ilköğretim okulunda 20657. Liselerdeki öğrenci sayımız 4697 Okul Öncesinde ise 2328 öğrencimiz mevcuttur.
Halk Eğitim Müdürlüğü bünyesinde açılan kurslarda, yetişkin nüfusa mesleki ve teknik bilgi ve beceri kazandırmanın yanında ekonomik açıdan da gelir getirici alanlar üzerinde çalışmalar yapılmaktadır. Halk Eğitim Merkezince Merkez Gölcük Mahallesinde, Acırlı Çavuşlu, Söğütlü ve Yolbaşı köylerinde halıcılık atölyeleri mevcut olup, bu kurslara genç kızlar devam etmektedir. Halk Eğitimin Merkezince ilçe merkezi belde ve köylerimizde 15 adet halıcılık atölyemizde halıcılık kurslarına genç kızlarımız devam etmektedir. Halk Eğitim Merkez Müdürlüğünce biçki-dikiş makine nakışı, el sanatları, taş işçiliği, bilgisayar, saz kursu gibi kurslar açılmış, ayrıca cezaevinde de elektrik tesisatçılığı ve elektrik elektronik eşya tamir kursları açılmaktadır.
Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ve Garnizon Komutanlığının işbirliği ile kalorifer ateşçiliği ve jeneratör kullanma kursları vardır. İlçemize bağlı köy ve merkez ilköğretim okullarında okuma - yazma kursları olup, Halk Eğitim Merkezi binasında ikinci kademe kursu devam etmektedir. Ulusal eğitime destek kampanyası çerçevesinde açılan bu kurslarda 2002 yılında yaklaşık 4000` e yakın kursiyer yararlanmış olup 2003 yılı içinde bu hedefin aşılması planlanmıştır. İlçe merkezinde ve beldelerde branş öğretmen ihtiyacı bulunan ilköğretim okullarında ders ücreti karşılığında Kaymakamlık Onayı ile fakülte ve yüksekokul mezunu olup açıkta bulunan vatandaşlardan görevlendirme yapılmıştır. Okullarımızda memur ve hizmetli ihtiyacı bulunmaktadır.
İlçe Milli Eğitim hizmetinde kullanılmak üzere bir ford marka pikap ve bir binek araç mevcuttur. İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Hükümet Konağı binasında faaliyetini sürdürmektedir.
İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Sos. Yrd. Dayanışma Vakfı ve Garnizon Komutanlığı işbirliği ile fakir ve mağdur öğrencilerin üniversiteye hazırlanmalarına yönelik Mehmetçik dershanesi iki yıldır hizmet vermektedir.



NÜFUS DURUMU

Belde/Köy Toplam Erkek Kadın
Merkez 53.906 27.220 26.686
Acırlı 5.281 2.627 2.654
Adaklı 96 51 45
Alagöz 139 67 72
Altıntaş 267 119 148
Anıtlı 148 67 81
Bağlarbaşı 469 227 242
Bardakçı 241 116 125
Barıştepe 1.209 562 647
Başyurt 805 397 408
Budaklı 1.043 504 539
Çaldere 608 313 295
Çalpınar 754 386 368
Çamyurt 259 141 118
Çavuşlu 5.188 2.590 2.598
Çayırlı 26 12 14
Doğançay 159 88 71
Doğanyazı 324 170 154
Dolunay 126 61 65
Düzgeçit 109 48 61
Düzoba 687 332 355
Eğlence 237 125 112
Elbeğendi 44 22 22
Gelinkaya 5.738 2.933 2.805
Gülgöze 210 102 108
Gülveren 902 426 476
Güngören 207 114 93
Güven 22 11 11
Hanlar 317 145 172
Harmanlı 437 212 225
İkizdere 102 46 56
İzbırak 42 20 22
Kayabaşı 148 64 84
Kayalar 159 77 82
Kayalıpınar 1.556 750 806
Kutlubey 972 474 498
Mercimekli 258 137 121
Narlı 666 332 334
Ortaca 1.017 490 527
Pelitli 406 194 212
Sarıkaya 422 205 217
Sarıköy 868 427 441
Sivrice 1.801 869 932
Söğütlü 4.273 2.143 2.130
Şenköy 4.148 2.080 2.068
Taşlıburç 107 56 51
Tepeli 115 57 58
Toptepe 1.482 720 762
Tulgalı 396 189 207
Üçağıl 161 85 76
Yayvantepe 1.302 641 661
Yemişli 499 258 241
Yenice 10 6 4
Yeşilöz 249 126 123
Yolbaşı 3.791 1.892 1.899
Ziyaret 198 101 97
Danışman 224 114 110
Yuvalı 161 82 79
Çandarlı 43 18 25
Erişti 525 260 265
İlçetoplamı 106.059 53.101 52.958



YÖRESEL YEMEKLERİMİZ
Midyat`ın kendine has yemekleri muhtelif gıda maddelerinin severek oluşturduğu bir lezzet yumağıdır.Sanki bu yemekler,ağza layık harikalar oluşum sürecindeyken,gizli bir el tarafından işlenmiş,dünyanın en güzel tatlarına bezenmiş hissini verir meraklılarına....Yemek bir kültür olayıdır.Kültür,bir yöre halkının,belirli bir toplumun yarattığı maddi ve manevi değerlerin toplamıdır.Bu değerler tarihi kalıntılarda olabileceği gibi,yasamın en önemli halkalarından biri olan yemeklerde de yer bulabilir.
Yöremizde yetişen bitkilerin yardımıyla,hava şartlarının ve yaşam tarzının belirleyiciliğiyle,yemekler geleneksel bir boyut kazanır.Midyat mutfağının zenginliği,gelmiş geçmiş milletlerin kültür birikimlerinden Midyatlıların medeniyetteki tekamül sürecinde kendilerini yenilemedeki yetenekleri ve sosyal açıdan sahip oldukları kanıtlanmıştır.
Çeşitli dinlerin dinsel törenleri için hazırlanan yemekler,doğum ve ölüm sonrası geleneksel günler ve ayinler için özel olarak oluşturulan hayratlar vs hep Midyat damak zevkini zenginleştirmiştir. İşte Mutfağımızdan bir kaç örnek
 

ETLİ EKMEK

SEMBUSEK
Yöreye özgü saç böreği. İç olarak soğan, ince kıyılmış et ve çeşitli baharatlar konularak yufka yarım ay şeklinde kapatılır ve saçta pişirilir. İsteğe bağlı olarak içine nane, fesleğen ve maydanozda katılmaktadır.

İÇLİ KÖFTE
4 Kişilik
Hazırlama süresi: 2 saat 15 dakika
Pişme süresi: 40 dakika
İÇ MALZEMESİ
250 gr kıyma
2 soğan
2 çay kaşığı kırmızı pulbiber
1 yemek kaşığı reyhan
2 çay kaşığı karabiber 
2 yemek kaşığı tereyağı
KÖFTE MALZEMESİ
2 su bardağı bulgur
2 su bardağı kaynar su
1 su bardağı dövülmüş bulgur
İÇİN HAZIRLANIŞI
Soğanları rendeleyerek altın rengi olana kadar tereyağında kavurun. İçine kıymayı ekleyerek kavurmaya devam edin. Kıyma kavrulduktan sonra, diğer iç malzemelerini de ilave edip, 10 dakika daha ateşte çevirin.
Daha sonra buzdolabında soğumaya bırakın.
KÖFTENİN HAZIRLANIŞI
Köftenizi hazırlamak için kaynar suyun içinde bulgurları iki saat bırakın. Bulgurlar kabarmaya başlayınca, sakızlaşıncaya kadar yoğurun.
Bulgurdan elde ettiğiniz hamurdan yumurta büyüklüğünde parçalar alıp yuvarlayın.
Minik parçaların ortasını başparmağınızla çukurlaştırıp içine harcı ilave edin. Sonra köfteleri tekrar yuvarlak hale getirin.
Derin bir tencereyi yarısına kadar suyla doldurun.
Su kaynadıktan sonra hazırladığınız köfteleri kaynar suda haşlayın.
Haşlanıp su yüzeyine çıkan köfteleri kevgir yardımıyla süzerek alın. Sıcak servis yapın.

İŞKEMBE DOLMASI
Bu yemeğin de hazırlanışı mumbar dolması gibidir farklı olarak, temizlenen işkembe kare parçalar halinde kesilir. Daha sonra bu parçalar kese şeklinde dikilir. İçi hazırlanan içle doldurulduktan sonra açık olan tarafta dikilir ve pişirildikten sonra sıcak olarak servise sunulur.

KABURGA DOLMASI
4 Kişilik 
Hazırlama süresi: 1 saat
Pişme süresi: 2 saat 50 dakika
İÇPİLAV MALZEMESİ
1 su bardağı pirinç
2 yemek kaşığı tereyağı 
1 su bardağı su
1 çay bardağı rendelenmiş badem
2 çay kaşığı kırmızı pulbiber 
1 yemek kaşığı karareyhan 
1 demet maydanoz (ince kıyılmış) 
karabiber 
tuz
KABURGA MALZEMESİ
1.5 kg kaburga eti (ön koldan) 
1/2 yemek kaşığı biber salçası 
1 yemek kaşığı tereyağı 
1 çay kaşığı karabiber 
3 su bardağı su
İÇPİLAVIN HAZIRLANIŞI
İçpilavı yapmak için pirinç ile bademi tereyağında kavurun.
Kavrulmuş pirinç-badem karışımının yarısını bir kenara ayırın. Diğer yarısına suyu ilave ederek haşlayın. Haşlanan pilavı yelpaze yardımı ile soğutun.
Pilavın üzerine pul biber, karabiber, maydanoz, karareyhan ve kenara ayırdığınız pirinç-badem karışımını ekleyin, iyice karıştırın. Böylelikle iç pilavınız hazır olacaktır.
KABURGANIN HAZIRLANIŞI
Kaburganın içine pilavı doldurup iğne iplikle dikin.
Bir tencerenin içine kaburga malzemelerini ilave ederek iki saat haşlayıp sudan çıkarın. Daha sonra orta ısıdaki fırında 30 dakika pişirin. Sıcak servis yapın.
DİKKAT!
Kaburgayı doldururken içinde boşluk bırakmayı ihmal etmeyin. Eğer içinde boşluk olmazsa, kaburga patlayabilir.

BUMBAR DOLMASI

4 Kişilik
Hazırlama Süresi: 1 saat
Pişme süresi: 2 saat 50 dakika
İÇ MALZEMESİ
1 kg bumbar (Koyun İnce barsağı)
2 su bardağı pirinç 
1 yemek kaşığı nane
1 yemek kaşığı biber salçası
2 çay kaşığı kırmızı pulbiber
karabiber
tuz
TERBİYE MALZEMESİ
1 yemek kaşığı tuz 
5 su bardağı su
1 yemek kaşığı tereyağı
2 çay kaşığı nane
HAZIRLANIŞI
Bir kapta pirinç, nane, biber salçası, pulbiber, karabiber ve tuzu karıştırın.
Ayrı bir kapta bumbarları tuzlu suda ters yüz ederek iyice temizleyin.Temizlediğiniz bumbarların içine hazırladığınız harcı doldurun. Bumbarların dış yüzeyini bir kez daha tuzlu suyla yıkayın. Terbiye malzemelerinin hepsini bir tencerede karıştırın.Tencerenin içine bumbarları yerleştirin, bir saat pişirin. Sıcak servis yapın.

DOLMA
MALZEME
1 - 1 kg Patlıcan 
2 - Yarım Kğ Dolmalık Biber 
3 - 1 kğ Yağlı Kuzu Eti 
4 - 1 Su Bardağı Prinç
5 - 4 Tane Orta Boy Domates
6 - 1 Tane Orta Boy Soğan
7 - 3 Tane Biber
8 - 1 Deste Maydanoz 
9 - 1 çay kaşığı karabiber
10 - İsteğe göre Kırmızı Biber
11 - 1 kaşık Biber ve Domatas Salçası Karışımı Salça
12 - tuz 
13 - Sumak
14 - 1 kaşık Tereyağı veya Mergarin
YAPILIŞI
Midyat mahalli yemekleri içerisinde önemli bir yer tutan Dolma Yemeğini Yapmadan Önce Geniş bir kaba 1 avuç sumak konarak üzerine iki su bardağı su ilave edilip beklemeye bırakılır. Patlıcanlar oyulur. Biberler Ayıklanarak Hazırlanır.
DOLMA HARCININ HAZIRLANMASI
Dolmanın içine konacak oalan yağlı kuzu eti elde ince ince doğranarak küçük bir leğenin içine bırakılır. Domates Biber Soğan Maydanos İnce İce Kıyılarak etin üzerine ilave edilir. Harcın içine katılacak olan Prinç yıkanarak harca ilave edilir. 1 kaşık salça, tuz, karabiber ,Tereyağı ,kırmızı biber harca katılarak hep beraber karıştırılır. Sumak suyu ilave edilir Hazırlanmış biber ve patlıcan ve sarma yapraklarına doldurularak tencereye dizilir. İki Su bardağı Kaynamış su ilave edilir ve üzerine Biraz Tuz İlave Edilir Kısık Ateşte 25 dk pişirilir. AFİYET OLSUN

BABAĞANNUÇ 
İstenen miktarda patlıcan közde veya ocakta ısıtılır. İyice piştiğinden emin olunduğunda kabukları soyulur. Bir çatal yada kör bir bıçıkla iyice ezilir. (Sakın blendırda yapmayın ya da annenizi bu konuda ikna edin. Çünkü tadından çok şey kaybediyor). Meze olarak sunulmak istenirse, rengini biraz değiştirecek kadar yoğurt ve az miktarda zeytinyağıyla karıştırılır. Yemek olarak sunulacaksa yumurta ile terbiye edilir. Yada başka bir tavada pişirilen kıyma patlıcanlara ilave edilir. İsteğe bağlı olarak sarmısakta konabilir.
Abuganuç olarak bilinen yemekte ise gene patlıcanlar közde iyice pişirilir. Fakat bu kez yanına biber ve dometesde konur. Hepsinin kabukları soyulduktan sonra ezilir ve karıştırılır. Başka bi tavada pişirilen kıyma yemeğin üzerine ilave edilir. İsteğe bağlı olarakta sarmısak konabilir
ULAŞIM
Hava Yolu ile Midyat`a ulaşım
Dünyanın her yerinden hava yolu ile Mardin` e; Mardin`den her saat başı Midyat`a otobüs ve dolmuşlar ile ulaşmak mümkündür.
Pazartesi, Çarşamba, Cuma 11:00 da ANKARA DİYARBAKIR Pazar,Pazartesi,Çarşamba,Cuma 07:00 İSTANBUL DİYARBAKIR Pazartesi,Perşembe,Cumartesi 12:30 da ANKARA-MARDİN Pazartesi,Perşembe,Cumartesi 10:20 de İSTANBUL-MARDİN
MARDİN THY : 0482 213 37 73 
DİYARBAKIR THY : 0412 221 23 14 
Kara Yolu ile Midyat`a ulaşım
Türkiye`nin hemen her yerinden Haftanın her günü Otobüs ile ulaşım sağlanmaktadır. 
Özel araçla MİDYAT` a gelmek istendiği takdirde İstanbul - Ankara- Kayseri- Malatya- Elazığ- Diyarbakır -Mardin-Midyat ve / veya İstanbul-Ankara- Adana- Gaziantep- Ş.Urfa,

Ankara- Midyat arası 1100 km olup, yol süresi ortalama 15-17saattir.
Yeni Midyat Turizm: 0482 462 45 82 
Midyat Seyitoğlu Turizm : 0482 462 55 65
Midyat Villa Turizm : 0482 462 36 40
Lider Midyat : 0482 462 25 42
ÖNEMLİ TELEFONLAR
MİDYAT İLÇESİ RESMİ DAİRELER VE GÖREVLİLERİNE AİT İSİM LİSTESİ
GÖREV ÜNVANI :
SANTRAL
Midyat Kaymakamı
462 11 01
Garnizon Komutanı 464 06 68
Midyat Belediye Başkanı 462 29 81
Jandarma Komutanı 462 11 47
Kaymakamlık Yazı işleri Müdürü
462 11 01
ŞNT Ve Proje Odası 462 11 01
Sos. Yrd.ve Dayanışma Vakfı 462 19 03
Emniyet Müdürü 46220 56
Nüfus Müdürü 462 14 98
Özel idare Müdürü 462 28 46
Mal Müdürü 462 11 17
Hazine Avukatı 462 65 45
Milli Emlak şefi 462 19 42
Muhasebe şefi 462 11 57
Gelir şefi 462 12 40
Tahsilat şefi 462 10 74
Milli Eğitim Müdürü 462 27 61
Milli Eğitim şube Müdürü 462 27 61
Milli Eğitim şube Müdürü 462 27 61
H. Eğit.Md 462 35 86
Öğretmen Evi Müdürü 462 20 92
Müftülük 462 42 18
Tapo Sicil Müdürü 462 63 69
Kadastro Müdürü 462 29 71
Askerlik şube Başkanı 462 11 04
Tarım Müdürü 462 11 43
Botaş şefi 487 10 70
Adliye Santrali 462 69 50
Başhekim 462 11 06
Sağlık Grup Başkanı 462 69 58
Orman işletme şefi 462 11 40
Kütüphane Müdürü 462 17 90
Tek şefi 462 11 92
PTT Müdürü 462 12 01
PTT Md. Müdürü 464 07 04
Ziraat Bankası Müdürü 462 18 33
Halk Bankası Müdürü 462 12 93
T. C. iş Bankası Müdürü 462 12 41
BELDELERİMİZ
GELİNKAYA BELDESİ

Belde, Midyat`ın batısında yer alır. Midyat`a yaklaşık olrak 10 km uzaklıktadır. Çok göç veren bir beldemizdir. Belediyesi vardır. 

Beldenİn tarİhİ:Beldemizin ismi ve ilk kuruluşu konusunda, değişik görüşler bulunmaktadır. Bazı kaynaklara göre Havralar (Mabetler) Köyü bir başka kaynağa göre ise Beyazlar (Gelinler) köyü anlamında olduğu söylenmektedir. Keferhavar Türkçe`ye Gelinkaya` ya çevrilmiştir. Asur yazıtlarında. M.Ö.900`cü yüzyılda yerleşim yerinin mağaralar olduğunu gösteren Kuzeyinde Elet" ve batısında tarmal kalıntıları bunu kanıtlamaktadır. Bu kalıntıların Romalılar döneminde günümüze kadar mesire yeri olarak geldiği söylenmektedir.
1973 yılında Mardin İl Yıllığında bölgemizin tarihçesi hakkında şu bilgiler yer almaktadır: Orta Asya `dan göçüp Anadolu ya gelen Eti Türkleri, Mezopotamya dediğimiz Dicle ve Fırat Nehirleri arasında yer alan ve verimli topraklara sahip olan bölgeye yerleşmişlerdir. ( M.Ö. 2000 Yıllarında ) bölgeden geçişleri sırasında burada büyük bir mağara şehri kurup hayvanlarını barındırmışlardır.
Bölgeye gelip yerleşen Komuklar, asırlarca Asuri` lerle savaşmışlardır. Bu dönemlerde Asuri` lerin birkaç defa bölgeyi ele geçirdiği görülür. Ancak bu istilaları pek uzun sürmez ve her defasında çekilmek zorunda kalmışlardır. Nitekim Asur Hükümdarı Tığlatninip zamanında Komuklar tamamen bölgeye hakim olmuşlardır. M.Ö. 500-100 y y arasında bölge değişik kavimlerin istilasına uğramıştır. Mekadonyalılar, Persler, Romalılar bu bölgede hüküm sürmüşlerdir.
M.S. V. yy. kadar Hıristiyanlık bölgeye hakim olmuştur. VI.ncı asırdan sonra, İslamiyetin yayılışı ile birlikte Arap akınları başlamış ve 7 .yy. da Halit Bin Velit orduları bölgeyi fethetmişlerdir. Abbasiler döneminde bölgede imar ve kalkınma hareketleri görülmektedir. Beldemizle birlikte Midyat köylerinin ekserisi Harun El Raşit`in döneminde kurulur. Harun El Raşit`in oğlu Me`mun-un Türk-Arap Karışımı olarak kurduğu büyük bir ordu Cizre-Mardin eski patika yolu boyunca 100. Karakola yerleştirilir. Mahalmiler böylece doğar. Midyat ve çevresindeki köylere verilen "MAHALMİ adı buradan gelmektedir.
Mahalmice konuşan bu köylerimizin sakinleri konusunda başka görüşler de vardır. Bir görüşe göre bunlar, Necet Çölünde yaşayan Cengaver ve savaşçı beni hilal kabilelerindendir. Büyük bir kısmını Orta Asyalı Türklerden olduğu da rivayet edilmektedir. Başka bilgilere göre 1495. Yılında Osmanlıların Endülüs`te, haçlı katliamından kurtarılanların bir kısmı Diyarbakır çevresine getirilip bu bölgeye dağıtılmıştır.
Coğrafİ yapIsI
Arazi yapısı genel olarak " Midyat Kalkeri" diye adlandırılan kayalık bir yapıya sahip olup bu kaya katmanının meydana getirdiği derin vadi ve tepeler şeklindedir. Yukarı Mezopotamya`nın dağlık kesiminde kurulan beldemizin Rakımı 950.Metre olup 100. Km2 alana sahiptir.
Karasal bir iklime sahip olan Belde`de yazlar kurak ve sıcak, kışlar soğuk ve yağışlı geçmektedir. Ancak son yıllarda baraj göllerinin etkisiyle yöre iklimi karakteristik özelliklerini tam olarak yansıtmamaktadır. Bitki Örtüsü maki türü ve meşeliklerdir.
Bölgede dağ ve araziler ormansız ve çıplaktır 50 yıl öncesine kadar bu dağların ormanlık olduğu palamut ve meşe köklerinden anlaşılmaktadır.
İdari YapI durumu
Midyat ilçesinin en önemli beldelerinden biri olan Gelinkaya Beldemiz de 1994 yılında Belediyeteşkilatı kurulmuş olup burada beş memur ve 10 geçici işçi bulunmaktadır. Beldemizde üç mahalle vardır.
sosyal durumu
Beldemizde sosyal hayat adından da anlaşılacağı gibi yöremizdeki bir çok yerleşim birimine örnek olmuştur. Beldemiz bir çok yerden farklı olarak sosyal bir yaşantı örneği sergilemiştir. Tarih boyunca dostluk ve kardeşlik ortamında yaşayan çeşitli Kültürlere sahip aşiretler ahenk ve uyumu günümüzde de sürdürmektedir.Öteden beri ayırım yapmaksızın birbirlerine kız alıp vermiş ve bütün belde halkı birbirleriyle akraba olmuştur. Bölgemizde sıkça yaşanan kan davaları beldemizde yaşanmamıştır. Eskiden beri devam etmekte olan imece usulü sorunlarını ortadan kaldırmışlardır.
Sağlık durumu
 
Beldemizde bir adet sağlık ocağı mevcut olup Sağlık ocağında bir doktor, bir ebe ve bir hizmetli ile beldemize sağlık hizmeti verilmektedir.
Nüfus durumu
2000 yılı genel nüfus sayımı sonuçlarına göre beldemizin nüfusu 6476. olarak tespit edilmiştir. Bu nüfusun iki katı kadar da değişik illere göç etmişlerdir.
Eğİtİm durumu
Beldemizde 1930`lu yıllarda iki derslikli ilkokul binası yapılmıştır. İlk defa 1980 yılında beldemizde orta dersi bina yetersizliğinden bir evde verilmiştir.1992 yılında okulumuza iki katlı bir bina kazandırılmıştır ve sekiz yıllık kesintisiz öğretim başlamıştır. 2000 yılında ek olarak ana sınıfı açılmıştır. Okulumuzun 15 öğretmen, bir hizmetli ve 512 öğrencisi vardır. Okuma yazma oranı % 75`tir.
kültür durumu
Beldemiz, mimari kültür olarak bir açık hava müzesi niteliğindedir. Bölgemizde yaşayan çeşitli kültürlere (Müslümanlar, Süryaniler ve Yezidiler) ait mimari yansımayı beldemizde de görebiliriz. Beldemiz taş işleme konusunda değerli ustalar yetiştirilmiştir. Bu ustaların eserleri dimdik ayakta durmaktadır. Son yıllarda maalesef bu ustaların yerini tutacak kimse yetişmemiştir.
Ekonomİk durum
Beldemizde; tarım, hayvancılık, taşımacılık, ticaret ve küçük el sanatları işletmeciliğine dayanmaktadır.
Tarım ve tarımsal çalışmalarda sulama imkanı olmadığı için kuru tarım esasları çerçevesinde yapılmaktadır. Ayrıca arazinin dağlık ve engebeli oluşu da işlenebilir arazileri irili ufaklı havzalara serpişmesine sebep olmuştur.. Mevcut arazilerin çoğu engebeli olduğundan büyük bir bölümü insan ve hayvan gücü ile işletilmekte olup tarımsal mekanizasyon kullanımı çok azdır.
Başta gelen tarım ürünler buğday, arpa, mercimek, acur (Midyat Bölgesine has bir salatalık çeşidi olan acur tamamen susuz şartlarda yetişmekte olup özellikle turşusu meşhurdur), kavun, karpuz gibi mevsimlik tarım ürünlerinin yanında bağcılık beldenin önemli tarımsal faaliyetlerdendir. Son yıllarda yeni çalışmalarla kiraz yetiştiriciliği teşvik edilmeye çalışılmış örnek kiraz ve fıstık bahçeleri kurulmuştur.
Belde de hayvancılık, büyük oranda geleneksel metotlarla sürdürülmekte olup suni tohumlama ve ırk ıslah çalışmaları devam etmektedir.
UlaştIrma ve Alt Yapı durumu
Beldemizin Mardin ile Midyat Karayolunun güney yönünde üçüncü kilometresinde bulunmaktadır. Beldemizin % 40 altyapı kanalizasyonu yapılmış geri kalan bölümün bitirilmesine çalışılmaktadır. Beldemizde su problemi yoktur. İletişim ve elektrik sorunu bulunmamaktadır.
YOLBAŞI BELDESİ

Midyat`ın güneybatısında yer alan belde ilçe merkezine yaklaşık olrak 5 km uzaklıktadır. Beldede belediye mevcut olup iki ilköğretim okulu vardır. 
İDARİ, COĞRAFİ ve TARİHİ DURUMU
Mardin ili Midyat ilçesine bağlı Yolbaşı beldesi 1994 Mahalli seçimleri ile birlikte belediye olma statüsüne kavuşmuştur. Halihazır mevcut 12 Kadrosu olup 8 kadrosu dolu olup 4 &8216;ü boş durumda mevsimlik iş durumuna göre de işçi çalıştırılarak hizmet verilmektedir. Belde olmadan önceki 1990 Yılı nufüs sayımlarında 3720 kişi iken 1997 yılı nüfus sayımı ile 5400 nüfusa ulaşmış olup 2000 yılı nüfus sayımı ile 10200 çıkmasına rağmen nüfus sayımı yetkililerince 1997 yılı nüfusu baz alınmış olup bu oran gerçek nüfusun altındadır. Beldemiz 4 mahalleden müteşekkil olup toplam 940 haneli olup Mardin il merkezine 74 KM uzaklıkta Midyat ilçe merkezine 4 KM uzaklıkta bulunmaktadır. Yolbaşı beldemiz Midyat ilçe merkezinden güneye doğru bulunan Estel merkezinden geçip güneye ayrılan 4 Km.lik asfalt bir yol ile ulaşım sağlanmaktadır.Beldeye her mevsimde ulaşım rahatlığı vardır. Beldemize en yakın ulaşım istasyonu demir yolları olarak Nusaybin 55 KM. hava yolları olarak ise Mardin Hava Limanı 83 KM. uzaklıktadır. Yolbaşı beldemiz yakın civarlarında herhangi bir bitki örtüsü bulunmamaktadır. Beldemiz taşlık ve sert kayalık olması sonucu kuru tarım alanları ile çevrilidir. Bu alanlarda yetişen bitkisel tarım örtüsü 20 ile 30 Cm. geçmemektedir.
Mardin yöresinde ilk yerleşim M.Ö. 3000 yıllarında hürriler tarafından başlamış olduğu Mardin`in 1084 Büyük Selçuklu Devleti ve 1108`de Artukların egemenliği altında kalmıştır. 1508 yılında Şah İsmailin eline geçen Mardin, 1517 yılında Osmanlıya ait olan topraklara dahil edilmiştir. Mardin`in yerleşmesi 1534 yılında Sancak durumuna getirilerek Diyarbakır eyaletine bağlanmış olduğu bilinmektedir. Yolbaşı beldemizin bu gelişmeler çevresinde tarihsel olarak beldenin 567 yıllık tarihi geçmişi olduğu bilinmektedir. Eski adı Kefirallep ( Eskiden süryanilerin yerleşim yeri olarak bilinmektedir.)
Yolbaşı beldemizin toprak yapısı kalkerli olması , yerüstü sulama kaynaklarının olmaması ayrıca sulama için yer altında bulunan 250 Metre derinlikteki su seviyesinin sulama için ekonomik olmaması ve bitkisel toprak örtüsünün 20-30 Cm. olması tarımsal faaliyetleri aşırı derecede etkilemektedir. Halkın tarım faaliyeti çok sınırlı tutulmaktadır. Halkın bir çoğu hayvancılıkla, tarımla , bağcılıkla ve bir kısmı arıcılıkla olmak üzere geri kalan kısmının da yaz aylarında işçi olarak Ege bölgesinde ve son zamanlarda ise Karadeniz bölgesine çalışmaya gitmektedirler. Tarım alanında arpa ,buğday , mercimek ve nohut yetiştirilmekte ve bunun yanında kavun , karpuz ve üzüm gibi yer yer bulunulmakta olup sınırlı tarımsal üretimin yanı sıra hayvancılık ağırlıklı olmak üzere geçim kaynakları arasında yer almaktadır. Tahmini olarak Yolbaşı beldemizde 6550 adet büyük baş ve 8000 civarında küçük baş hayvan bulunulduğu düşünülmektedir. Beldenin yakın civarında içme suyunu karşılayabilecek herhangi bir gölet bulunmamaktadır.
Belde de üç farklı yerleşim bölgesinde olup 1 Adet İlköğretim okulu bulunmaktadır. Bundan ötürü eğitim, çok sınırlı ve kısıtlı imkanlarla gerçekleşmektedir. En yakın zamanda beldemize bir adet lise ile bir adet ilköğretim okuluna ihtiyaç duyulmaktadır.
Beldemiz bir adet sağlık ocağı binası ve lojmanı mevcut olmasına rağmen ne yazık ki yapılan tüm müracaat ve talepler olumsuz bir şekilde devam etmiş olup belde halkı sağlığı için acilen sağlık personeline ihtiyaç duyulmaktadır. Beldemizde dört adet cami bulunmaktadır.
Mevcut yolların ilçe merkezinden beldeye kadar olan 4 km. lik kısmı yıpranmış asfalt kaplama olup belde içerisinde bulunan yolların yaklaşık % 25 beton kaplama olup diğer yollar ise staplizedir. Beldeye bağlı herhangi bir mezra veya köy bulunmamakta olup sadece beldeye 2 Km. uzaklıkta olan Sarıköy Telefon hizmetleri beldemiz santralinden sağlanmaktadır.
ALT YAPI TESİSLERİ DURUMU
Yolbaşında belde olmadan önce teknik anlamda kanalizasyon şebekesi bulunmamakta idi. Yerleşim birimlerinin büyük bir kitlesi fosseptik çukurları ile atık su problemleri çözülmekteydi. Ancak bu yerleşim birimi belde olduktan sonra genel anlamda % 60 &8216;lık bir kanalizasyon yapılmış olup bunun tamamı maliyeti belediyemiz bütçesinden karşılanmış olup beldede aciliyet ve sağlık açısından önem arz eden büyük bir bölümü kanalizasyon bitirilmiş olup Sarıköy Mevkiine doğru 1500 Metre uzaklıktaki dereye kanalizasyon boruları ile taşınmış olup hizmete sunulmuştur.
ENERJİ TESİSLERİ DURUMU
Yolbaşı beldemizin elektrik enerji tesisleri Midyat merkeze bağlı Budaklı istikametine doğru 7 adet köyün bağlı bulunduğu ağaç direkler üzerinden Tedaş tarafından sağlanmaktadır. Belediyeye satış bedeli KDV dahil 93.800 Tl. olup fakat şebekenin zayıf ve düzensiz olması aşırı derecede kesintilere sebebiyet vermektedir.
İÇME SUYU TESİSLERİ DURUMU
Beldemizin içme suyu ihtiyacına cevap veren beldemiz imar sınırları içerisinde yer alan 30 Lt. / Sn. debiye sahip derin kuyulardan sağlanmaktadır.1960 yılında YSE tarafından açılmış olan kuyu tarafından karşılanmaktadır. Belediye tarafından YSE yaptırılan 600 M 3 &8216;lük depoya iletilerek beldeye içme suyu şebekesi yolu ile verilmektedir.
ACIRLI BELDESİ

Belde, Midyat`a 4-5 km uzaklıktadir. Belediyesi mevcuttur. Beldenin iki ilköğretim okulu ve bir çok programl lisesi vardır. Midyat`ın en büyük beldelerindendir. 
BELDENİN TANITIMI
Beldemizin Midyat İlçesinin kuzeyinde dört tepenin ortasında kurulan beldemizin güneyinde Gelinkaya Beldesi batısında Söğütlü Beldesi ve Çavuşlu Beldeleri bulunmaktadır.
Beldenin ilk yerleşim yerlerinin Mağaralar olduğu gösteren (ELET)`in Romalılar Döneminden günümüze Kadar Geldiği söylenmektedir. Beldemizden (1 Km) Uzaklıkta (Elet) Hasankeyf ilçesine benzer özellikleri göstermektedir. Bu bölgede bugüne kadar arkeolojik bir çalışma yapılmamış ancak; 1997 yılında belediyemizin katkıları ile Kültür Bakanlığının yapmış olduğu çalışmalar sonucunda bazı sonuçlara ulaşılmış ve bu konuda yazışmalarımız devam etmektedir.
ASAYİŞ VE GÜVENLİK DURUMU
Acırlı Beldesi Coğrafi konumu ve nüfus özellikleri dolayısıyla asayiş yönünden her zaman önem arz etmektedir.
Yasa dışı örgütlerin bütün olumsuz faaliyetlerine rağmen belde halkı birlik ve beraberlik içerisinde Devletin yanında olmuştur.
COĞRAFİK DURUMU
Arazi yapısı genel olarak kayalık bir yapıya sahiptir. Karasal bir iklime sahip olan beldemiz yazları kurak ve sıcak, kışları soğuk ve yağışlı geçer
NÜFUSU
Beldemizin 1997 Yılı Genel Nüfus Sayımı Sonuçlarına göre 7623 kişi olup 2000 Yılı Genel Nüfus Sayımı Sonuçları ise 12500 olarak tespit edilmiştir.
KÜLTÜR DURUMU
Beldemizin Mimari Kültürü olarak (NAHİT) taşı işlemeciliğini koruma ve gelecek nesillere aktarmak için çalışılmaktadır. Bu nahit taşı işlemeciliği beldenin bir çok evlerinde ve özellikle cami ve minarelerde görmek mümkündür.
EKONOMİK DURUMU
Beldede ekonomi, tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır.Acırlıda tarımsal çalışmalar sulama imkanı olmadığından " Kuru Tarım" esasları çerçevesinde yapılmaktadır. Ayrıca araziler dağlık ve engebeli oluşu da işlenebilir irili ufaklı havzalara serpilmiştir. Mevcut arazilerin böyle oluşu insan ve hayvan gücü ile işlenmelerine neden olmuştur.
Başta gelen tarımsal ürünler acur, buğday, mercimek ve arpadır. Acırlıya has bir acur çeşidi yetiştirilmektedir. Tamamen susuz şartlarda yetişmekte olup özellikle turşusu meşhurdur. kavun, karpuz ve üzüm gibi mevsimlik tarım ürünlerinin yanında kiraz ve Antep Fıstığı yetiştirilmektedir.
ULAŞTIRMA VE ALT YAPI
Acırlı Mardin Karayolu üzerinde bulunmaktadır. İlçeye ve civar köylere bağlantı yolları mevcuttur. Yolu asfalt olmakla birlikte stabilize yollar da mevcuttur. Beldede su problemi yoktur. Bütün evlere su çekilmiştir. Aralıksız olarak 24 saat su akmaktadır. Elektriksiz yeri yoktur. Elektrik şebekesi yenilenmiştir. Beldenin Fatih ve Bahçelievler Mahallelerine Kanalizasyon şebekesi döşenmiştir. Çalışmalarımız devam etmektedir. Beldede posta ve haberleşme sistemleri açısından herhangi bir

YORUMLAR :::

Yorum Yaz GİRİŞ YAP

SON EKLENEN :::