# 10 soruda Büyükşehir tartışması

> İktidar ile muhalefet partileri arasında kıyasıya mücadeleye sahne olan, CHP'nin, “Ak Parti'nin muhalefetin elindeki kritik belediyeleri ele geçirme düzenlemesi” MHP'nin de “bölünmenin ve federatif yapının prototipi” olarak nitelendirdiği Büyükşehir Yasa Tasarısı etrafında uzun süredir büyük bir tartışma yürüyor

- Kaynak: Mardin Life
- URL: https://www.mardinlife.com/gundem/10-soruda-buyuksehir-tartismasi
- Dil: tr-TR
- Yayın tarihi: 2012-10-29T08:14:08+02:00
- Güncelleme: 2012-10-29T08:14:08+02:00
- Yazar: Mardin Life
- Kategori: GÜNDEM

10 SORU 10 YANIT

Komisyonda kabul edilen, bayram sonrasında Meclis’in en tartışmalı gündem maddesi olmaya aday tasarıyı 10 soru-10 yanıt merceğine aldık.
1 - Hangi iller büyükşehir belediyesi olacak? Tasarıyla 13 yeni büyükşehir belediyesi kurularak toplam büyükşehir belediyesi sayısı 29’a çıkacak. Yeni büyükşehirler şöyle: Aydın, Balıkesir, Denizli, Hatay, Malatya, Manisa, Kahramanmaraş, Mardin, Muğla, Tekirdağ, Trabzon, Şanlıurfa ve Van.
2- Kaç yeni ilçe kurulacak? - Tasarıyla 23 yeni ilçe kurulacak.
3- Belediyelerin yetki ve sorumluluk sınırı il sınırına kadar genişleyecek mi?
Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Eskişehir, Erzurum, Gaziantep, İzmir, Kayseri, Konya, Mersin, Sakarya ve Samsun büyükşehir belediyelerinin sınırları, il mülki sınırı olarak belirlenecek. Bu illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği sona erecek.

4- Maslak ve Ayazağa’nın Şişli’den alınıp Sarıyer’e bağlanmasından kim kazançlı çıkacak?
Komisyonda Ak Parti’nin gece yarısı verdiği önergeye göre, İstanbul Şişli’nin Ayazağa, Maslak ve Huzur mahalleleri Sarıyer’e bağlanacak. 12 Haziran genel seçimlerinde Sarıyer ilçesinde CHP’nin 2 bin 800 oy gerisinde kalan Ak Parti’nin güçlü olduğu Ayazağa mahallesini Sarıyer’e katarak yapılacak yerel seçimlerde partiye avantaj sağlamayı amaçladığı iddia ediliyor. Bu mahallenin Sarıyer’e bağlanmasıyla Ak Parti’nin elde edeceği 9 bin oy farkı nedeniyle Sarıyer belediyesinin CHP’den Ak Parti’ye geçme olasılığı oldukça yüksek. Ayrıca Şişli’den koparılan Maslak’ın Sarıyer’e bağlanmasıyla, büyük bir gelirin de Ak Parti’nin kazanma şansını yükselttiği Sarıyer’e kaymış olduğu savunuluyor.
5- Nüfusu 2 binin altında kaç belediye köye dönüşecek?
29 ilde tüzel kişiliği sona eren mahalli idareler, ilk mahalli idareler genel seçimiyle birlikte tüzel kişiliklerini kaybedecek. Nüfusu iki binin altındaki 559 belediyenin tüzel kişilikleri ilk mahalli idareler genel seçiminden geçerli olmak üzere kaldırılacak ve bu belediyeler köye dönüştürülecek. Bu belediyelerin personeli, taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları il özel idaresine devredilecek. 29 il özel idaresi, bin 591 belde belediyesi ve 16 bin 82 köyün tüzel kişiliği sona erecek.
6- Belediye ve köylerin tasfiyesine kim nasıl karar verecek?
Tüzel kişiliği sona eren il özel idaresi, belediye ve köylerin devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere komisyon kurulacak. Vali yardımcısının başkanlığında oluşturulacak komisyona, valinin uygun göreceği kurum, kuruluş temsilcileri ile ilgili belediye başkanları katılacak.
7- Belde ve mahalle kurulması için nüfus kriteri ne olacak?
Büyükşehir belediyesi bulunan yerlerde ayrılma yoluyla yeni bir belde kurulmasında yeni kurulacak belde için aranan 50 binlik nüfus kriteri, 20 bine düşecek. Belediye sınırları içinde nüfusu 500’ün altında mahalle kurulamayacak.
8- Köylüler ne kazanacak neyi kaybedecekler? Köyleri mahalleye dönüştürülen köylülerin, geçmişten beri kullandığı, “mera, yaylak ve kışlak” gibi yerlerdeki hakları korunacak. Büyükşehir’e bağlandığı için sahip olduğu araziler oluşacak rant nedeniyle değer kazanacak. Ancak köylüler bu güne kadar hiç ödemediği yeni vergilerle karşı karşıya kalacak. Köylü ev, işyeri, arsa ve araziler için artık emlak vergisi ödeyecek.
9- Vali ve büyükşehir belediye başkanlarına ne ayrıcalık tanınacak?
Vali ve büyükşehir belediye başkanlarına diplomatik pasaport verilecek. Büyükşehir Belediye Başkanları’nin imar planlarını belirleme yetkisi artacak.
10- Ak Parti neden yasayı hızla çıkarmak istiyor? Muhalefet neden direniyor?
İktidar ve muhalefet arasında 29 Mart 2014’deki yerel seçimin bir anayasa değişikliği ile 17 Kasım 2013’e alınmasının tartışılması, Ak Parti’yi, Büyükşehir Yasa Tasarısı’nı 17 Kasım 2012’ye kadar çıkarmaya zorluyor. Çünkü anayasada, “seçimi etkileyecek yasalarda yapılan değişiklik seçime bir yıl kala uygulanmaz” kuralı bulunuyor. Ak Parti’nin tasarıdaki değişikliklerin ilk yerel seçimde uygulamada olmasını istemesinin altında, “Antalya, Eskişehir, Manisa ve Balıkesir” gibi illerde belediyeleri alma beklentisi yatıyor. Ak Parti, ayrıca İzmir ve Sarıyer gibi sembolik değer taşıyan CHP’nin kalelerini sarsmayı planlıyor. Muhalefet ise Ak Parti’nin bu hedeflerini gördüğü için sert direniş gösteriyor.

---
Kaynak: [Mardin Life](https://www.mardinlife.com/gundem/10-soruda-buyuksehir-tartismasi)