# Diri Gömülen - Sadık Hidayet Kitap özeti, konusu ve incelemesi

> Diri Gömülen kimin eseri? Diri Gömülen kitabının yazarı kimdir? Diri Gömülen konusu ve anafikri nedir? Diri Gömülen kitabı ne anlatıyor? Diri Gömülen kitabının yazarı Sadık Hidayet kimdir? İşte Diri Gömülen kitabı özeti, sözleri, yorumları ve incelemesi...

- Kaynak: Mardin Life
- URL: https://www.mardinlife.com/kitap/diri-gomulen-sadik-hidayet-kitap-ozeti-konusu-ve-incelemesi
- Dil: tr-TR
- Yayın tarihi: 2022-02-28T12:00:16+03:00
- Güncelleme: 2022-02-28T12:00:16+03:00
- Yazar: Mardin Life
- Kategori: Kitap
- Görsel: https://cdn.mardinlife.com/2022/02/28/sadik-hidayet-kimdir-sadik-hidayet-kitaplari-ve-sozleri-163717.jpg

Kitap Künyesi
 Yazar: Sadık Hidayet 
 Çevirmen: Mehmet Kanar 
 Orijinal Adı: Zinde Be-Gur 
 Yayın Evi: Yapı Kredi Yayınları 
 İSBN: 9789753633161 
 Sayfa Sayısı: 76 

Diri Gömülen Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti
Sâdık Hidâyet'in (1903-1951) öyküleri, hem onun kendi yapıtına hem de modern İran edebiyatına giriş için mükemmel birer anahtar niteliği taşır. Özellikle ilk öykü kitabı Diri Gömülen (Zinde be-gür, 1930), bu büyük yazarın-başyapıtı Kör Baykuş'ta (Çeviren: Behçet Necatigil, YKY, 2001) iyice geliştireceği -temel izleklerini haber veren ve Kafka, Poe, Rilke gibi modernlerle buluşma noktalarını göz önüne seren bunaltıcı atmosferiyle öne çıkar. 1995'te Mehmet Kanar'ın çevirisiyle ve yayınevimizin ilk Sadık Hidayet kitabı olarak yayımladığımız Diri Gömülen'in yeni baskısını sunuyoruz.

Diri Gömülen Alıntıları - Sözleri
Biliyordum ki dünyanın bu büyük tiyatrosunda, herkes, ölüm gelip çatana dek bir tür oyun oynar.
Yanlışlıkla dünyaya gelmişim.
Sözün kısası halk fakirlik ve mutsuzluk içinde yaşıyordu.
İnsan hayatta edindiği bu deneyimlerle, tekrar dünyaya gelip yaşantısına çekidüzen verebilseydi ne iyi olurdu!
Artık ne arzum kaldı ne de kinim.
"Ben, katı, haşin ve nefret etmiş bir insan olarak yaratılmışım. Belki böyle değildim de, bir dereceye kadar yaşam ve zaman beni böyle yaptı."
Çıkmaz canımdan korkuyordum.
Sözün kısası halk fakirlik ve mutsuzluk içinde yaşıyordu.
Tanrı beni cennete göndermezse, peki kimi gönderecek?
Cennet ve ebedi hayat yolunu halka, zevku sefa içinde yaşamayı bize açan körlük ve sağırlık yaşasın!
Biliyordum ki dünyanın bu büyük tiyatrosunda, herkes, ölüm gelip çatana dek bir tür oyun oynar.
"Cennet ve cehennem kişilerin içindedir diyenler haklıdır. Kimileri dünyaya mutlu olarak gelir, kimileri de mutsuz."
...hiçbir şey beni hayata bağlamıyor; hiçbir şey ve hiçbir kimse.
Hayır, hiç kimse intihar kararına varmaz. İntihar bazılarında birlikte bulunur. Onların yaradılışında mevcuttur ve onun elinden kaçamazlar. İşte bu alın yazısının hakimiyet gücü vardır. İnsana hükmeder. Fakat aynı zamanda bu, benim. Kendi kaderimi kendim yarattım. Şimdi artık elinden kaçamam, kendimden kaçamam.
"Artık ne arzum kaldı ne de kinim. İçimdeki insanı yitirdim. Kaybolsun diye de bir yere bırakıverdim. Hayatta insan ya melek olmalı ya doğru dürüst insan ya da hayvan. Ben onlardan hiçbiri olmadım.."

Diri Gömülen İncelemesi - Şahsi Yorumlar
Merhabalar bu gün size sadık Hidayet in öykü kitabı olan 'Diri gömülenle' geldim. Kitaba adını veren öyküye bayıldım harikayaydi intihar etmeye çalışan bir adamı anlatıyordu. Ve son öykü ' Hayat Suyu' üç kardeşin yolculuklariyla alakalı olağanüstü öğeler içeren bir öyküydü ve Hz Yusuf'un hayatından esintilerle yazıldığı baya göze çarpıyordu. tabiki bir çok yerde Hz Yusuf'un hikayesinden farklıydı ama çok etkileyici sürükleyiciydi. Diğer öykülerle birlikte kitap bitince fark ediyorsunuz ki bu yazar çok yönlü bir yazar çünkü her öykü farklı biçemlerde yazılmış her biri içerisinde bir çok konuyu işliyor ölüm, aşk, yalnızlık, dışlanmışlık gibi. Bazılarının sonu çok etkileyici bazıları baştan sona öyle. 2021 de keşfettigim en iyi yazar benim için Sadık Hidayet oldu herkesin kitaplığında bir eserinin olması dileğiyle. Keyifli okumalar. (Dilanovski) 
İran edebiyatı çok ilgimi çekiyor. İran halkı edebiyata önem veriyor. Özellikle Ömer Hayyam, Firdevsi, Hafız gibi şairlerin şiirleri halkın büyük bir kısmı tarafından ezbere biliniyor. Diğer birçok eserle birlikte Sadık Hidâyet’in de eserlerini Farsça olarak okumak isterdim ama ne yazık ki Farsçam henüz o seviyede değil. Doğu’nun Kafka’sı olarak bilinen, Modern İran Edebiyatının kurucusu olan Sadık Hidâyet’in eserleri hep karamsarlık içeriyor. Diri Gömülen isimli kitabındaki ilk hikâye de Kör Baykuş’a benzer temada. İki kitabın da içeriği intihar, karamsarlık, ölüme olan arzu, hayatın anlamsızlığıdır.
 Kitap, ismini aldığı Diri Gömülen de dahil olmak üzere 9 öyküden oluşuyor. Hidâyet, Diri Gömülen isimli öyküsünde ölümü arzulayan, hayattan hiçbir zevk almayan, ölüleri kıskanacak duruma gelen birinin hissettikleri anlatmış. Yazar tatminsizliği, mutsuzluğu, yaşamın anlamsızlığını, ölüm isteğini o kadar iyi anlatmış ki. Zaten kendisi de birçok kez bunalım geçirmiş ve en son böyle bir bunalım sonrası intihar etmiş. 25 yıllık dostu Bozorg Alevî Sadık Hidâyet’in ölümünü şöyle anlatıyor: “Paris’te günlerce, havagazlı bir apartman aradı, Championnet Caddesi’nde buldu aradığını; 9 Nisan 1951 günü dairesine kapandı ve bütün delikleri tıkadıktan sonra gaz musluğunu açtı. Ertesi gün ziyaretine gelen bir dostu, onu mutfakta yerde yatar buldu. Tertemiz giyinmiş, güzelce tıraş olmuştu ve cebinde parası vardı. Yakılmış müsveddelerinin kalıntıları, yanı başında, yerdeydi.”
 Ayrıca Bozorg Alevî Kör Baykuş’a bir sonsöz yazmış. Şöyle bitiriyor sonsözü: “Hidâyet’in romanında bir kurtuluş yoktur, olsa olsa bir boşalmadır sonuç. Güzelliği ve gerçeği arama çabasından mahvolup giden yılgın adam, sonunda bizzat kötülük ifriti olup çıkar. Ama Hidâyet, kendisi, bütün o acılardan kendi isteğiyle ölerek kurtuldu. Ümitsizliğe düşmüştü. İkinci Dünya Savaşı’nın sonu, yurdundaki durum ve şartların olumlu bir değişme geçireceğine ilişkim ümitlerini boşa çıkarmıştı. Bir kurtuluş yolu görmüyor, kendini horlanmış, yenik hissediyordu.
 Ölümünden az önce bir hikâye taslağı kaleme almıştı, şuydu konu: Annesi “Salgı salamaz ol!” diye beddua eder yavru örümceğe. Küçük örümcek ağ yapamayınca ölüme kurban gider.- Hidâyet’in hayat hikâyesi miydi bu? “
Eğer kötü bir ruh halindeyken okursanız kitaplarının sizi olumsuz yönde etkileyeceğini düşünüyorum, özellikle de Kör Baykuş’un. (Tuğba) 
Yazarın okuduğum ilk kitabı. Ve çok etkilendim. Kitapta dokuz farklı hikaye yer alıyor hepside birbirinden güzel. Çok akıcı ve derin her biri. En çok da yazarın betimleme yapmasını çok sevdim o kadar dozundaydı ki kitap ne ara bitti anlamadım. Olayda yaşanan duygu yoğunluğu okuyucuya mükemmel aktarılmış. Herkese tavsiye ederim. (kevser yetimoğlu) 

Kitabın Yazarı Sadık Hidayet Kimdir?
Sadık Hidayet (Farsça: صادق هدایت) ‎ (17 Şubat 1903, Tahran - 9 Nisan 1951, Paris), modern İran edebiyatının önde gelen düzyazı ve kısa hikâye yazarı.

17 Şubat 1903 tarihinde Tahran'da dünyaya geldi ve bu kentteki Fransız Lisesi'nde eğitim gördü. 1925 yılında eğitimini sürdürmek amacıyla Avrupa'ya gitti. Bir süre diş hekimliğine ilgi duyduysa da mühendislik okumak için diş hekimliğinden vazgeçti. Fransa ve Belçika'da geçirdiği dört yılın ardından İran'a döndü ve kısa sürelerle çeşitli işlerde çalıştı.

İlk hikâyelerini Paris'teyken yazdı. 1936'da Hindistan'a giderek Sanskritçe öğrendi. Buradayken Budizm'i inceledi ve Buda'nın kimi yazılarını Farsçaya çevirdi.

Sadık Hidayet sonunda tüm hayatını Batı Edebiyatı çalışmalarına ve İran tarihi ile folklorunu araştırmaya adadı. En çok, Guy de Maupassant, Çehov, Rilke, E.A. Poe ve Kafka'nın eserleriyle ilgilendi. Hidayet birçok hikâye, kısa roman, iki tarihi dram, bir oyun, bir seyahatname ile bir dizi yergili komedi ve taslak kaleme aldı. Yazıları arasında ayrıca birçok edebiyat eleştirisi, İran folkloru ile ilgili araştırmalar ve Orta Farsça ile Fransızcadan yapılmış çeviriler yer alır. Sadık Hidayet, İran Dili ve Edebiyatını uluslararası çağdaş edebiyatın bir parçası haline getiren yazar olarak kabul edilir.

Sonraki yıllarda, zamanın sosyo-politik problemlerinin de etkisiyle, İran'ın gerilemesinin sebebi olarak gördüğü monarşiye ve ruhban sınıfına yoğun eleştiriler yöneltmeye başladı. Eserleri aracılığıyla bu iki kurumun su-i istimallerinin İran milletinin sağırlığının ve körlüğünün sebebi olduğunu gösterme çabasına girdi. Çevresine, özellikle de, çağdaşlarına yabancılaşan Hidayet, son eseri Kafka'nın Mesajı'nda ancak ayrımcılık ve baskı sonucunda yaşanabilecek bir melankoli, umutsuzluk ve ölüm halinden bahseder.

Sadık Hidayet'in en tanınmış eseri 1937 yılında Bombay'da yayımlanan Kör Baykuş'tur.

Beethoven ve Çaykovski dinlemeyi seven ve afyon tiryakiliği bilinen Sadık Hidayet, resimle de uğraştı. Günümüze kalabilen resimleri Hassan Qa'emian tarafından bir araya getirildi. Kimileri bu eserlerde sanatsal bir değer bulmazken, kimilerine göre de bunlar geleceğin resimleridir.

Ölümünü yirmi beş yıllık arkadaşı Bozorg Alevi şöyle anlatır: "Paris'te günlerce, havagazlı bir apartman aradı, Championnet caddesinde buldu aradığını. 9 Nisan 1951 günü dairesine kapandı ve bütün delikleri tıkadıktan sonra gaz musluğunu açtı. Ertesi gün ziyaretine gelen bir dostu, onu mutfakta yerde yatar buldu. Tertemiz giyinmiş, güzelce tıraş olmuştu ve cebinde parası vardı. Yakılmış müsveddelerin kalıntıları, yanıbaşında yerde duruyordu."

Yılmaz Güney'in de yattığı Père Lachaise (okunuşu: per laşez) mezarlığında gömülüdür.

Kaynak: https://tr.wikipedia.org/wiki/Sâdık_Hidâyet

Sadık Hidayet Kitapları - Eserleri
Kör Baykuş
Aylak Köpek
Üç Damla Kan
Alacakaranlık
Vejetaryenliğin Yararları
Hacı Aga

Diri Gömülen
Hidayetname
Hayyam'ın Teraneleri
Seçme Eserler
Guldesteyek Ji Çîrokên
Moğol Gölgesi

Sadık Hidayet Alıntıları - Sözleri
Pisagor, hayvanları öldürmenin doğal bir şey olduğunu düşünenin, insanları da kolayca öldürebileceği kanısında olacağını biliyormuş.

Platon, Devlet adlı diyaloğunda, hayvansal besinin insanlar arasında savaş çıkmasına ve kan dökülmesine neden olduğunu, yırtıcı ve savaşçı olmaları için sadece askerlerin hayvansal besin almalarının uygun olduğunu belirtir.

Senek, Plutark ve bütün filozoflar, etoburluğun insan beyninde kötü etki bıraktığı yolunda görüş birliğindedirler.

Kant ve Jan Jak Ruso da bu konuda görüş birliğindedirler. Ruso "çok et yiyenler diğer insanlardan daha sert mizaçlı ve vahşi olurlar. Bunun deneyi her yerde ve her zaman yapılmıştır" demiştir. Kendini beğenmişlik daha çok et ve kanla beslenen kişilerin ahlakıdır. Kan dökücü canlılar, parçalamak ve pençe atmak dışında uyanmazlar.

Konan Doyl der ki: "Etiyle beslenmesi için bir insanın ahlaksal açıdan bir sığırı kesme ya da bir balığı öldürme izni yoktur. İnsan onlara can vermemiştir. Artık hiçbir çaresinin kalmadığı zaman dışında onları hayattan mahrum bırakmak için Tanrı'dan izin almamıştır."

Tolstoy et yemekten kaçınmayı insanın gerçek ilerleyişi yönündeki ilk adım olarak değerlendirmiştir.

Nietzsche de vejetaryenliği şu şekilde över: "Sanırım vejetaryenlik, uzak durma ve kendini kısıtlama sayesinde, tüm ahlaksal öğelerden daha çok etkili olmuştur. Bu konuyu abartılı bulmayın. Kuşkusuz gelecekte öğretmenler daha katı kurallar konulmuş bir besin tarzını uygun göreceklerdir." (Vejetaryenliğin Yararları)
Jiyan li ber çavên min reş bûye... (Guldesteyek Ji Çîrokên)
"Olmaz olsun! O ölmüş, ben sağ kalmışım, neye yarar?" (Kör Baykuş)
“Ne güzel olurdu, araba hiç durmayıp hep gitseydi, saatlerce, günlerce, yıllarca bulutların arasında!” (Hidayetname)
Tırnaklarımızı aslan pençesiyle karıştırmamalıdır. İnsanın eti kemiksiz olarak yemesi, kemiği ayırdıktan sonra yediği kasların doğal bir yiyecek olmadığını gösterir. :)) (Vejetaryenliğin Yararları)
“Hep gözünüzün önünde duran ölümü unutuyorsunuz.” (Aylak Köpek)

Şimdi her şeyi biliyorum ama hiçbir şeyim. (Üç Damla Kan)
İnsanoğlunun uygarlık tarihi yiyecek üstüne kurulmuştur. Kargaşalar, saldırılar, savaşlar, göçler, sınıflararası kin güdüşler, ülkelerde baş gösteren ayaklanmaların temel nedeninde hep besin sorunu yatar. (Vejetaryenliğin Yararları)
Dünyanın sonu gelmeyecek. Sadece insanlık sonra erecek. O da kendi eliyle. (Alacakaranlık)
"Lakin tek korkum: Yarın ölebilirim kendimi tanıyamadan." (Kör Baykuş)
Hayat baştan başa kıssadır, hikâyedir. (Kör Baykuş)
...cisim yok olduktan sonra gölgesi kalmaz. (Alacakaranlık)
Bu insan soyu nasıl bir canavar! (Hidayetname)

Sözün kısası halk fakirlik ve mutsuzluk içinde yaşıyordu. (Diri Gömülen)
Gece karanlık, dalgalar korkutucu, girdap ürkütüyor
Sahilde yaşayanların nasıl haberi olur halimizden? (Seçme Eserler)
Karanlıkta kaybolan tüm korkular uyanır ve gerçek hayat o zaman başlar. (Aylak Köpek)
Âdem Baba: Buradaki hayat koşuşturmalı, vurdulu kırdılı olsa da, cennetteki tekdüze, tatsız tutsuz hayattan iyidir. Ben cennette boğulur gibi oluyordum. Yemek ye, yat; böyle tembelce bir hayat daha çabuk yoruyor. Bu melekler nasıl oldu da cennette kaldı, bilmiyorum.
Havva Ana: Bizi cennetten kovulmaları aslında çok iyi oldu. Hiç olmazsa burada nöbetçi yok; başbaşayız, huzur içindeyiz.
Âdem Baba: Yaklaştı dudaklarını; yaratılışın amacı bu. (Seçme Eserler)
"Yaşam bir zindandır, türlü türlü zindanlar. Ama kimileri zindan duvarına resim çizer ve bununla oyalanırlar. Kimileri kaçmak ister, boşuna ellerini yara bere içinde bırakırlar. Kimileri de yas tutar. Fakat işin aslı, hep kendimizi aldatmalı, hep kendimizi aldatmalıyız. Ama bir zaman gelir, insan kendini aldatmaktan da bıkar..." (Üç Damla Kan)
Ölümümüzden sonra yerde arama türbemizi
Bizim mezarımız arif insanların göğüsleri. (Seçme Eserler)
Kötü eğitiliyoruz biz. Bütün sakatlıklar, daha çocuk yaşta beyinlerimize doldurulan, herkesi öbür dünyaya yönlendiren hurafelerden kaynaklanıyor. Bu dünyayı bırakıp mevhum bir fikre yapışmışız. Öbür dünyadan dönüp de bize haber getiren var mı acaba? Anamızdan doğduk mu, ölene kadar ahiretimiz için ağlıyoruz. Yaşamak mı denir buna? (Alacakaranlık)

---
Kaynak: [Mardin Life](https://www.mardinlife.com/kitap/diri-gomulen-sadik-hidayet-kitap-ozeti-konusu-ve-incelemesi)