Yüksek Mahkeme'den darbe alan Trump, doğumla vatandaşlık hakkına karşı müdahalesini sürdürüyor
Trump yönetiminin doğumla vatandaşlık hakkını sınırlandırma girişimi, ABD Yüksek Mahkemesi'nin anayasaya aykırı bulduğu kararın ardından yeni bir aşamaya taşındı.
Trump, mahkemenin milyonlarca kişiyi ilgilendiren kararını yeniden görüşmesi için derhal başvuruda bulunacağını açıkladı.
Geçtiğimiz hafta Yüksek Mahkeme, ABD'de doğan çocukların anayasal vatandaşlık hakkını koruyarak Trump'ın yaklaşık 150 yıllık uygulamayı hedef alan başkanlık kararnamesini reddetmişti. Karar, Trump'ın göçmen karşıtı politikalarına ağır bir hukuki darbe olarak değerlendirilirken, sivil haklar örgütleri tarafından memnuniyetle karşılandı.
Trump ise sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda mahkemenin kararını sert ifadelerle hedef aldı. Kararı adaletin büyük bir çarpıtılması olarak nitelendiren Trump "Bu tamamen akıl dışı karar değiştirilmezse Amerika'yı yok edecek." ifadelerini kullandı.
ABD Yüksek Mahkemesi'nin usul kuralları, taraflara kararın ardından 25 gün içinde yeniden görüşme talebinde bulunma hakkı tanıyor. Ancak bu tür başvuruların kabul edilmesi son derece nadir görülüyor. Mahkemenin daha önce kesinleşmiş bir davayı yeniden ele aldığı son örnek yaklaşık 60 yıl önce yaşandı.
30 Haziran tarihli 6'ya karşı 3 oyla alınan kararda Başyargıç John Roberts, ABD'de yasadışı veya geçici statüyle bulunan ebeveynlerden doğan çocukların da Anayasa'nın 14. Ek Maddesi uyarınca doğuştan vatandaş olduğunu vurguladı.
Trump'ın başkanlık kararnamesi ise belgesiz göçmenler ile geçici vize sahiplerinin ABD'de doğan çocuklarının vatandaşlık hakkını ortadan kaldırmayı amaçlıyordu. Mahkemedeki beş yargıç, Roberts dahil, bu girişimin Anayasa'nın 14. Ek Maddesi'ni açıkça ihlal ettiğine hükmetti. Yargıç Brett Kavanaugh da ayrı bir görüş yazarak kararnamenin federal yasalarla da bağdaşmadığını ifade etti.
Yüksek Mahkeme kararının ardından geri adım atmayan Trump, doğumla vatandaşlık uygulamasını sona erdirmek için bu kez Kongre üzerinden yasal düzenleme yapılmasını savunacağını açıkladı.
ABD'de doğumla vatandaşlık hakkı 1868 yılından bu yana Anayasa'nın 14. Ek Maddesi ile güvence altında bulunuyor ve bu hak, yıllar içinde Yüksek Mahkeme'nin emsal kararlarıyla da defalarca teyit edildi. Trump'ın bu anayasal düzenlemeyi yürütme yetkisiyle değiştirme girişimi ise hukuk çevrelerince Anayasa'ya aykırı ve yargı bağımsızlığını zorlayan bir adım olarak değerlendiriliyor.