Kitap Künyesi
Yazar: Tomris Uyar
Yayın Evi: Yapı Kredi Yayınları
İSBN: 9789750834479
Sayfa Sayısı: 354
Aşkın Yıpranma Payı Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti
YKY'nin 4500. kitabı Tomris Uyar'dan Tomris Uyar'ın Elele dergisindeki unutulmaz yazılarından Handan İnci'nin derleyip hazırladığı Aşkın Yıpranma Payı Yapı Kredi Yayınları'nın 4500. kitabı oldu. Bu kitapla birlikte yazarın külliyatı da tamamlandı.
Tomris Uyar Aşkın Yıpranma Payı'nda 1976-1985 yıllarının Türkiyesi'nden kesitler vermekle kalmıyor, esasında kimi sorunların kılık değiştirerek sürdüğünü gösteriyor. Toplumsal, ekonomik ve siyasi çarpıklıklara keskin eleştiriler getirirken umudu da hep yedeğinde tutuyor. Kürtajdan çiğköfteye ve kadın tutuklulara, cinsellikten anneliğe ve kadın haklarına uzanan yazılarında Tomris Uyar sokaktaki kadını ve Türkiye'nin ruhunu ustalıkla yansıtıyor.
O günlerden bu günlere çok şey söylüyor Tomris Uyar. Öte yandan arka fonda hep İstanbul ve gündelik hayat var. Hem keyifle okunan hem de çok şey öğretip bilinçlendiren bir kitap Aşkın Yıpranma Payı. Okumak için ne çok nedenimiz olduğunu okuyunca anlıyoruz.
Elele'ye yazma önerisi aldığım günlerde yazar olarak bir kavşağa geldiğimi düşünüyordum. Ne de olsa gazeteciliğe bulaşıyordum bir anlamda. Bir yazımda da belirttiğim gibi sorularla doluydum: Edebiyat görüşümden ödün vermeden yüzü belirsiz bir okur kitlesine nasıl seslenebilirdim? Zamanla, o okur kitlesinin yüzü yavaş yavaş belirdi. En rahat yazılarımı (elbette kolay anlamında değil) onlar için yazdım.
Aşkın Yıpranma Payı Alıntıları - Sözleri
- Aşk tükenebilir, ama incelik yürürlüktedir.
- Sonuç bir çöküntü, bir imkansızlığın bir kere daha kavranması...
- Kimi düşünürler, sevginin belli bir varlığı sevmekle başladığına inanırlar: Bütün hayvanlardan önce belli bir hayvanı, bütün insanlardan önce o insanı.
- Sevgiyi önce soyut bir kavram olarak ele alıyoruz, sonra bölüyoruz: İnsan sevgisi, yurt sevgisi, bayrak sevgisi, ana baba sevgisi, çocuk sevgisi, hayvan sevgisi derken müzik sevgisi de katılıyor araya. Bölme işlemini uzattıkça, sevgi sözcüğünün tanımından gittikçe uzaklaşıyoruz.
- Uyanan Türkiye'nin kadını bir "süs bebeği" değil. Erkekler arkadaş, dost olmak gerektiğini biliyor, hakların görevlerle orantılı olduğunu da.
- Çocuk için göç, hüzünlü, büyük bir serüvendir. Yalnız onun beklenmedik olaylarla dolu olduğunu, yenid urumlarla baş edebilmek için kendi kişisel yeteneklerini zorlaması gerektiğini, kişiliğini ancak böyle bulabileceğini gösteren büyülü serüven.
- Nasıl karşı konulabilir kültürlü kültürsüzlüğe?
- “Bizim toplumumuza göre, bize uygun…” diye bir tekerlemedir tutturmuşuz. Kimiz biz, hangi toplumuz, toplumumuzun yaşını hangi tarihte dondurmuşuz, biliyor muyuz?
- En sıcak yaz günlerinde bile, yüreğimize buz gibi çöken o yoklukları, yoksunlukları, kara kışı unutamadık.
- "Hayat ne tatlı şey," diye düşündü. İnsanın ömrü olmalı da yaşamalı...
- Sevgiyi önce soyut bir kavram olarak ele alıyoruz, sonra bölüyoruz: İnsan sevgisi, yurt sevgisi, bayrak sevgisi, ana baba sevgisi, çocuk sevgisi, hayvan sevgisi derken müzik sevgisi de katılıyor araya. Bölme işlemini uzattıkça, sevgi sözcüğünün tanımından gittikçe uzaklaşıyoruz.
- "Kişi uğraşı neyse öyle kokmalı," sözü, Sait Faik için çok geçerli... Onun karanlıklar içinde bile ışıyan şiirini, umudunu, öykülerindeki kır çiçeği kokusunu da açıklıyor.
- Gemliğe doğru Denizi göreceksin Sakın şaşırma! (Orhan Veli)
- Ölümle yüz yüze gelmekten hoşlanmak, ama ölümün uzaklarda olduğunu sanarak avunmak.
Aşkın Yıpranma Payı İncelemesi - Şahsi Yorumlar
İlk kez Tomris Uyar okudum, devamı da gelecek. Bu kitap yazarın Elele Dergisi'ndeki yazı ve söyleşilerinden oluşuyor. Okudukça şunu farkettim Tomris Uyar tam da çağımızın kadını. Düşünceleriyle davranışlarıyla bulunduğu zamandan çok öte bir kadın. Yazılar daha çok kadınlara ve kadınların yaşadığı sorunlara yönelik. Bazı yazılarda çocukluğuma ait hatıralar bile vardı; mesela Kadın Matineleri gibi. Çok büyük keyifle okudum sizlere de tavsiye ederim. (Fatoş Kesici)
Kitabın Yazarı Tomris Uyar Kimdir?
Tomris Uyar (d. 15 Mart 1941 - ö. 4 Temmuz 2003) Türk öykü yazarı ve çevirmen. İngiliz Kız Ortaokulunda, Arnavutköy Amerikan Kız Kolejinde eğitim gördü (1961). İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesine bağlı Gazetecilik Enstitüsünü bitirdi (1963). Papirüs dergisi kurucularından olan Uyar’ın deneme, eleştiri ve kitap tanıtma yazıları Yeni Dergi, Soyut, Varlık gibi dönemin belli başlı dergilerinde yayımlandı. On öykü derlemesinden Yürekte Bukağı ile 1979, Yaza Yolculuk ile 1986 Sait Faik Hikâye Armağanı’nı kazandı. 60’ı aşkın çevirisi kitaplaşan Uyar’ın günlükleri, “Gündökümü” genel başlığı altında, yayımlandı. Yürekte Bukağı ve Yaza Yolculuk öykü kitapları ile Sait Faik Hikâye Armağanı’nı aldı. Tomris Uyar, şair Turgut Uyar ile evlidir ve Hayri Turgut Uyar isimli, İTÜde öğretim görevlisi bir oğulları vardır. 2003 yılında kanser nedeniyle vefat eden yazarın kabri Zincirlikuyu Mezarlığındadır.
Tomris Uyar Kitapları - Eserleri
- Dizboyu Papatyalar
- Aramızdaki Şey
- Yaza Yolculuk
- Otuzların Kadını
- Metal Yorgunluğu
- Yürekte Bukağı
- Gecegezen Kızlar
- Yaz Düşleri Düş Kışları
- İpek ve Bakır
- Sekizinci Günah
- Gündökümü - Bir Uyumsuzun Notları 1
- Ödeşmeler ve Şahmeran Hikâyesi
- Güzel Yazı Defteri
- Gündökümü - Bir Uyumsuzun Notları 2
- Bütün Öyküleri
- Aşkın Yıpranma Payı
- Kitapla Direniş
- Günlerin Tortusu
- Yüzleşmeler
- Sesler, Yüzler, Sokaklar
- Rus Ruleti
- Yazılı Günler (1985-1988)
- Bütün Yazıları
- Dön Geri Bak
- Tanışma Günleri/ Anları
- İki Yaka İki Uç
- Gündökümü 75
- Ödeşmeler
- Otuzların Kadını
- Amerikan Hikayeleri Antolojisi
Tomris Uyar Alıntıları - Sözleri
- Susarsam bir boşluk çünkü, konuştukça bir eksilme. (Bütün Öyküleri)
- En güvenilir devrimci kadrolar, ellerine olanak geçtiğinde neden en katı bürokrasiyi oluşturuyorlar ? (Günlerin Tortusu)
- Edebiyayçılarla yazarlar arasındaki farkı sık sık konuşuyoruz Füsun Altıok'la. Keskin tanımlar yapmadık daha, değer sınıflandırmasından da kaçınıyoruz, yalnız yazması gerektiği ya da yazılması gereken şeyleri yazanlara "yazar", bir tür aşkla, tutkuyla tazanlara, yazmayı bir ikame olarak kullanmayanlara edebiyatçı diyebiliriz. (Sesler, Yüzler, Sokaklar)
- "..Kim aldırır benim yorgunluğuma? Saat kaç? diyeceğime kendi bileğime bakıyorum. İncelmiş. Çok sıcak bir yaz ikindisinin 3'ü gibi geçmek bilmiyor zaman, hep sürüncemede. Gelmeyenler öylesine kalabalıklaştı ki koltuklar hep boş. Yine de yerlerini sık sık değiştiriyorum ki hiç kimse başkasının eski yerine oturmasın." (Sekizinci Günah)
- Bu halkın okumadığını, hele siyasetle ilgilenmediğini görmüyorlar mı? Televizyonla gazete yetiyor da artıyor bile onlara. (Güzel Yazı Defteri)
- Ev, bir çeşit kabuk oldu bana. (Gündökümü - Bir Uyumsuzun Notları 1)
- En sıcak yaz günlerinde bile, yüreğimize buz gibi çöken o yoklukları, yoksunlukları, kara kışı unutamadık. (Aşkın Yıpranma Payı)
- Akla yakın bir yorum bulunca, yanlış da olsa, dört elle sarılıyoruz. Karşımızda, hep gölgeleriyle korkutan, karanlıkta sallanan şeyler var da ondan. (Rus Ruleti)
- Gülümsüyor, aramızda olabilir bir uzaklığı kapatmak için.. (Dizboyu Papatyalar)
- Bu evden artan neyim varsa kesmek, budamak isterdim. Kanasa da. Yeter ki bir erinç: ödün değil bu, düpedüz yaşama uyma. (İpek ve Bakır)
- Onun gülüşlerine benzemiyor. Her zamanki gülüşlerini çok iyi bilirim. Sevinç, ansızın değil usul usul açılır onun yüzünde.. (İpek ve Bakır)
- Kendi hikayemi kendime anlatmaktan, durmaksızın aklımdan geçirmekten bıktım Lin bey oğlum. Artık içimde eskiyor. Dışa vuracak sözcükleri bulamıyorum. (Metal Yorgunluğu)
- Sevilmemeyi rahatça kaldırabiliyorsun da sevilmek zor geliyor sana, sen de bunu anlamıyorsun. (Bütün Öyküleri)
- Derin kazın, diyordum kendi kendime, derin kazın. Şu gözlerimden akan yaşları, bu yetmezlikleri, katılıkları, artık gereksiz olan bu hüzünleri, kavrayamadığımız güzel aşkları derin gömün. Hepsi altında kalsın toprağın. (Ödeşmeler ve Şahmeran Hikâyesi)
- Nasıl karşı konulabilir kültürlü kültürsüzlüğe? (Aşkın Yıpranma Payı)
- Ah ne yapsam ne yapsam Ne yapsam da bu kente tertemiz bir düş bulsam... (Bütün Öyküleri)
- Şimdiyse aralarında kaskatı, birbirlerine değseler ürpertecek kadar soğuktu suskunluk. (Otuzların Kadını)
- Edebiyata neden tutkun olduğumu sorarsanız, okura ve yazara bir tek insan yaşamının sınırlarına sığmayacak binlerce dünya ve kişilikte yaşama olanağını tanımasından ötürü derim. (Gündökümü - Bir Uyumsuzun Notları 2)
- Diyorum ki kişinin doğum tarihi pek önemli değil aslında, dünyaya gözlerini açmak daha önemli. (Metal Yorgunluğu)
- Yaşadığı anı bilerek, tadına vararak yaşayan bir çocuk ya da bir genç göremiyorum ortalıkta. Acaba bu duygu bir güvensizlik, yarına, bir an sonraya güvenememe duygusundan mı çıkıyor, yoksa o anı, o yarını, o kitabı hep elde bir sayma doygunluğundan mı? (Sesler, Yüzler, Sokaklar)
Yorumlar
0 yorumYorum yazmak için tam sürüme geçin