Kitap Künyesi

Yazar: Sait Faik Abasıyanık

Yayın Evi: İş Bankası Kültür Yayınları

İSBN: 9786053327592

Sayfa Sayısı: 165

Mahkeme Kapısı Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

"(...) İşte, bizim kaplamaları söktüğümüz, harabeleri yıktığımız, gelinlik sandıkları parçaladığımız, marsık hasretiyle kapkara karardığımız günlerde işlenen bir cinayeti bugün mahkeme salonunda dinlerken, dışarda baharın, Pastane'nin yan yollarından birinde kedi yavruları güzelliği ve sevimliliği ile oynaştığını görüyor, hemen hemen bu cinayeti bir film seyreder gibi seyre hazırlanıyordum."

-"Bu Senenin Meşhur Karakışı Cinayeti" adlı yazıdan-

Kalemini yontup açtıktan sonra öpecek kadar yazıya bağlı olan Sait Faik Abasıyanık hayatı boyunca yazdı. Öykü, şiir, roman yazmadığı zamanlarda çeşitli dergilere, gazetelere yazılar yazıyordu. Bu kitapta yer alan 26 yazıyı Haber gazetesinin "Mahkemelerde" adlı sütunu için 1942'de kaleme almıştı.

Mahkeme kapılarında sürüp giden dramlarda, gülünç olaylarda, sıradan davalarda yine insanı bulup çıkaran Sait Faik'in yazıları okurun damağında gerçek bir öykü lezzeti bırakıyor.

Mahkeme Kapısı Alıntıları - Sözleri

  • "İnsan kadın bıçaklar mı? Eskiden erkekler böyle değildi? Şimdiki erkeklerin güçleri kadınlara mı yetiyor?"
  • “ Hepimiz insanoğluyuz..! “
  • O günden beri benim derdimden başka dertler olduğunu öğrenmek için buraya gelir, kendi derdimi unutur, elâlemin derdiyle dertlenirim...
  • Çocukluk güzel şey. Çocukluk arzuların, hayallerin, ümitlerin, fantezilerin, olmaz güzelliklerin memleketinde yaşar.
  • Başkalarının derdini dinleyip kendi yalnızlığımı unutuyorum... Böylece, dünyada benden başka insanlar olduğunu hissediyorum...
  • “ Ana, ne mübarek şeysin..! “
  • “ Çocukluk ! Çocukluk !.. “
  • İnsanlara bakıyordum. Her mevsimde birbirlerini sevmek için yaratılmış bu bazen meyus, bazen şen, bazen gürültücü, bazen melankolik geçip giden kalabalıktan hiçbirisinin kendi gibi sakalları büyüyen, kendi gibi gülen ve ağlayan, kendi gibi hislenen ve sevişen bir mahluku öldüremeyeceğini, bu mahkeme salonunda gördüğümün nesli tükenmiş bir insan numunesi olduğunu düşünüyor, hiç kimseye, ama hiç kimseye, kendisinin her hususta eşi bir mahluku öldüreceğini isnat edemiyorum.
  • “ Sakin, sessiz, ağzından bir tek söz çıkarmayan bir adam..! “
  • Eskiden böyle değildi şimdi erkeklerin gücü kadınlara mı yetiyor….
  • -Bu rakının Allah belasını versin efendim, içmeyeyim şu zıkkımı diyorum, bir müddet sabrediyorum, sonra, bir kadehçik içeyim be, ne olur? Dünyayı başka türlü göreyim, hayatımın sıkıntısı geçsin diyorum. Bir kadeh, bir kadeh daha, ondan sonrasını artık sayamıyorum.
  • Pırıl pırıl gözler dört bir tarafa dikkatle bakıyor... Yarın onların da içinden haklıyı haksızı ayıran insanlar çıkacak...
  • “ Canımızdan bıktık efendim..! “
  • “ İstanbul büyük şehir, içinde neler yok..! “
  • “ Dünyada benden başka insanlar olduğunu hissediyorum..! “

Mahkeme Kapısı İncelemesi - Şahsi Yorumlar

Sait Faik’den okuğum ilk kitaptı. Adliye haberciliği yaptığoı dönemde gözlemlediği olayları anlattığı konulardan oluşuyor. Çok sevdigim söylenemez. Bir hikaye hariç. (beril şeyma)

Kendi çapımda bir Sait Faik okur/sever olarak onun bulunmasını hayal edeceğim son mekân duruşma salonları, mahkeme kapıları olurdu herhalde… Alışkınız çünkü Sait Faik’i mahalle kahvelerinde, semaver başlarında, balıkçı teknelerinde, sokak parklarında, banklarda, Burgazada semalarında ya da kaldırımlardayken okumaya… Kimsenin onu fark edemeyeceği ücra yerlerde, işinin sadece insanları gözlemlemek ve bizlere basit olaylardan çıkarımlanan karmaşık hayat derslerini öğretmek olan “sorumlu avare”yi mahkeme gibi ciddi mekânlarda görmeye pek aşina değiliz okurları olarak. Zaten Sait Faik de öykülerine karakter aramak için gitmemiş mahkeme kapılarına. 1942 yılında “Haber” Gazetesinde yaklaşık bir ay kadar adliye muhabirliği yapıyor. Muhabirlik günlerini ”Mahkemelerde” başlığıyla köşe yazısı şeklinde çıkarıyor. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları da her öykü ve mahkeme anısının yanında yayımlanan gazete sayfasına yer vermiş. Dolayısıyla alışık olduğumuz Sait Faik’i de pek bulamıyoruz bu eserde. Yazar karşımıza bu kez sadece “anlatıcı” olarak çıkıyor. Hikâyelerin içine dâhil olmuyor, sadece gözlemciliğini aktarıyor. Kitabın yarısından fazlasında sadece “aktarıcı” özelliğinde olan Sait Faik tüm yazıları boyunca sabredemiyor tabii buna. Maçın kritik anlarını bekleyen bir spor yorumcusu gibi önemli anlarda alıyor eline sazını. Özellikle mahkeme salonunda bir çocuk görünce dayanamayıp hayatın zorlu girdabına bırakıyor bizi cümleleriyle… Yıllar öncesinden bizlere aktarılan bu olayların, günümüzde yaşanan mahkeme günlerinden pek farklı olduğu söylenemez elbet. Yine karı – koca kavgaları, kadına şiddet, yine hırsızlık, yine uğranan haksızlıklar, dolandırıcılar, katiller… Farklılıklar var elbet! Çalınan eşyalar bilgisayar, cep telefonu, pırlanta değil de don – gömlek olarak karşımıza çıkabilir bu olaylarda mesela… Okuyacağımız kişiler sıradan, yine halktan sade vatandaşlar ve tabi ki mahkemenin vaz geçilmez başrolü: “Bay Hakim” O dönemki mahkeme salonlarının atmosferini öğrenmemiz, o yılları gerçek duruşma hikayeleriyle görmemiz açısından kaçırılmayacak bir kaynak eser. Ben her ne kadar duruşma salonunun Sait Faik’e göre olmadığını söylesem de “Başkalarının derdini dinleyip kendi yalnızlığımı unutuyorum. Böylece dünyada benden başka insanlar olduğunu hissediyorum.” diye söyleyen birini sunuyor bize, bu cümle de burasının da Sait Faik’in yazma alanı olduğunu ispat ediyor. Ölümsüz yazar Sait Faik, hayatın her köşesine kalemiyle değer katmayı biliyor, hala da biz okurların zihninde ve yüreğinde yaşamaya devam ediyor… (Kitap Misafiri)

Sait Faik'in güzel hatırı olmasa okunması çok tercih edilesi değil. Külliyatını tamamlamak adına okudum. Okumasam aklıma takılacaktı. Sait'in bildik hikâyelerinden değil. Aynı tadı vermiyor maalesef. Sait'in bunları gazete için bir iş mantığıyla yazdığı belli oluyor. Gazeteci sıfatıyla mahkemelere gidip davaları izleyerek yaptığı gözlemleri ve röportajları hikâyeleştirmiş. (FERHAT T.)

Kitabın Yazarı Sait Faik Abasıyanık Kimdir?

Sait Faik Abasıyanık ya da Sait Faik (18 Kasım, 22 Kasım ya da 23 Kasım 1906 -11 Mayıs 1954), Türk öykü, roman ve şiir yazarıdır. Türk hikâyeciliğinin önde gelen yazarlarından sayılan Abasıyanık, çağdaş hikâyeciliğe yaptığı katkılarla Türk edebiyatında bir dönüm noktası sayılır. Modern Türk hikâyeciliğinin öncülerinden olan Sait Faik, getirdiği yeniliklerle "kökü kendisinde olan" bir yazar olarak kabul edilir.

Klasik öykü tekniğini yıkarak doğayı ve insanları basit, samimi, hem iyi hem kötü taraflarıyla oldukları gibi fakat şiirsel ve usta bir dille anlatmıştır. Bunu yaparken diğer çoğu Cumhuriyet sonrası sanatçısı gibi Batı'daki gelişmelere bağlı kalmamış, hiçbir edebî anlayışın etkisinde hareket etmemiş ve belli bir tarzın takipçisi olmamıştır. Toplumun problemlerine değil bireyin toplum içindeki sorunlarına yönelen yazar, öykülerinde çoğunlukla kendisinden yola çıkıp bireyler hakkında yazarak insan gerçeğini anlamaya çalışır. Çoğunlukla şehirli alt sınıfın hayatını yazan Abasıyanık, balıkçı, işsiz, kıraathane sahibi gibi karakterleri anlatır. İnsanların yaşama biçimlerini, isteklerini, tasalarını, korkularını ve sevinçlerini irdeleyerek, toplum meselelerinden çok "insanı ele alan sanatçılar" sınıfında yer alır.

1930'larda başladığı yazı hayatı boyunca "sorumlu avare", "gözlemci balıkçı", "çakırkeyf sirozlu", "küfürbaz şair", "müflis tacir", "züğürt yazar", "hamdolsun diyemeyen rantiye", "anadan doğma çevreci" gibi sıfatlarla anılan Abasıyanık'ın tüm yazdıkları bir şair duyarlılığı içermektedir. Hikâye, roman, şiir yazan, çeviriler ve röportajlar yapan sanatçı bütün bu türleri kendine özgü tarzı ile kaynaştırmıştır. Yazarın, anlık heyecanlarını yansıtan izlenimci ve fovist ressamların üslubunu anımsatan bir tarzı olduğu söylenmiştir. Kendi özgün dilini oluştururken André Gide, Comte de Lautréamont, Jean Genet gibi isimlerden etkilenen Abasıyanık, kendisinden sonra gelen Ferit Edgü, Adalet Ağaoğlu, Demir Özlü gibi pek çok yazara da öncülük etmiştir. Ölümünün ardından Burgaz Adası'ndaki evi müzeye dönüştürülen yazar adına her sene öykü ödülü de verilmektedir.

Sait Faik Abasıyanık Kitapları - Eserleri

  • Mahalle Kahvesi
  • Semaver
  • Şahmerdan
  • Havuz Başı
  • Lüzumsuz Adam
  • Seçme Hikayeler

  • Havada Bulut
  • Sarnıç
  • Kayıp Aranıyor
  • Alemdağ'da Var Bir Yılan
  • Son Kuşlar
  • Büyüyen Eller
  • Hikâyecinin Kaderi

  • Mahkeme Kapısı
  • Karganı Bağışla
  • Şimdi Sevişme Vakti
  • Kumpanya
  • Sevgiliye Mektup
  • Medarı Maişet Motoru
  • Bir Sonbahar Akşamı

  • Semaver Sarnıç
  • Yaşamak Hırsı
  • Balıkçının Ölümü / Yaşasın Edebiyat
  • İstanbul Öyküleri Antolojisi
  • Tüneldeki Çocuk
  • Sait Faik'ten Çocuklara Hikayeler
  • Havuz Başı - Son Kuşlar

  • Alemdağda Var Bir Yılan / Az Şekerli
  • Az Şekerli
  • Açık Hava Oteli
  • Bitmemiş Senfoni Ve Sait Faik Kaynakçası
  • Tüneldeki Çocuk - Mahkeme Kapısı
  • Müthiş Bir Tren
  • Mahalle Kahvesi - Havada Bulut

  • Kumpanya - Kayıp Aranıyor
  • Bütün Eserleri
  • Toplu Öyküler 1
  • Öyle Bir Hikâye
  • Stelyanos Hrisopulos Gemisi

Sait Faik Abasıyanık Alıntıları - Sözleri

  • Gelmeyeceğini çok iyi biliyorum. Onu beklemek , bilhassa güzel… (Az Şekerli)
  • “Kafa dediğin eskir, ihtiyarlar, ölür bile insan ölmeden, dedi. Sonra kalbini gösterdi: — Eskimeyen, eksilmeyen şey buradadır.” Alıntı: Sait Faik Abasıyanık. “Alemdağ'da Var Bir Yılan”. Apple Books. (Alemdağ'da Var Bir Yılan)
  • Dünyada her şeyle alay edilir , şaka yapılır ama şiirle asla ! (Az Şekerli)
  • Sevgilim sen, sen de mi şu havayı kokluyorsun? (Mahalle Kahvesi - Havada Bulut)
  • Gülmek, dünyanın en güzel şeyidir. (Bitmemiş Senfoni Ve Sait Faik Kaynakçası)
  • Zaten dünya kan ağlıyor, birde biz ağlatmayalım. (Kumpanya)

  • Atatürk'ü Niçin Severiz? Atatürk'ü, 'niçin severiz' diye düşünmeden sevmeliyiz... (Açık Hava Oteli)
  • Ben bir acayip oldum. Gözüm kimseyi görmüyor, kimsenin kapımı çalmasını istemiyorum... (Lüzumsuz Adam)
  • O sevilmek için yaratılmışların en mükemmeliydi. (Kumpanya)
  • Yalnızlık dünyayı doldurmuş.Sevmek,bir insanı sevmekle başlar her şey.Burda her şey bir insanı sevmekle bitiyor. (Alemdağ'da Var Bir Yılan)
  • Keyfim kaçmış, üzgün, ağlamaklı gibiydim. Canım bir taraftan acı bir türkü söylemek çekiyordu. (Sait Faik'ten Çocuklara Hikayeler)
  • ' Mühim ' diyoruz ama, bu kendi kendimize verdiğimiz bir peşin hükümden başka bir şey değildir. (Medarı Maişet Motoru)
  • "Bırakın beni ey hakikatler! Yürümek istiyorum." Cennetlerin olduğu yere doğru." (Bütün Eserleri)

  • "Uzun bir yoldan sonra denizi görmek gibisin..." (Bir Sonbahar Akşamı)
  • "İnsanın içinden bir başka insanın kalkıp yürüdüğü görülür." (Mahalle Kahvesi)
  • Aklıma sanki bir yerde bir şey unutmuşum, birisine bir söz vermişim, hani bir ismi unuturuz da ararız bulmadan rahat edemeyiz. Öyle bir hal oldum. Evet bu unutulmuş bir isim değildi, ama bunun ne olduğu hakkında da kafamda hiçbir fikir yoktu. (Müthiş Bir Tren)
  • Anası: -Ali be, günah be yavrum, dedi. Günah yavrucuğum, yapma! Ali: -Allah affeder ana, dedi. Sonra saf, masum sordu: -Allah hiç gülmez mi? (Öyle Bir Hikâye)
  • Kimse kimsenin aslını, kafatası içinin meselesini anlamak için uğraşmıyordu. (Kayıp Aranıyor)
  • - Nasıl bir dünya arzuluyorsunuz? - Nasıl bir dünya mı? Haksızlıkların olmadığı bir dünya... İnsanlarının hepsinin mesut olduğu, hiç olmazsa iş bulduğu, doyduğu bir dünya... Sokaklarda sefillerin bulunmadığı bir dünya... Kafanın, kolun çalışabildiği zaman insanın muhakkak doyabildiği, eğlenebildiği bir dünya... İçinde iyi şeyler söylemeye, doğru şeyler söylemeye salahiyetle kıvranan bir adamın, korkmadan ve yanlış tefsir edilmeden bu bir şeyleri söyleyebildiği bir dünya... (Havada Bulut)
  • Dünyada hiçbir şeyden, zalimlikten iğrendiğim kadar iğrenmem. İnsanoğlunun en büyük savaşı zalimliğe karşı açılmalı. (Kayıp Aranıyor)