Kitap Künyesi

Yazar: J. M. Coetzee

Çevirmen: Tülin Nutku

Orijinal Adı: Life & Times Of Michael K

Yayın Evi: Can Yayınları

İSBN: 9789750736698

Sayfa Sayısı: 211

--reklam--

Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

J. M. Coetzee'nin romanlarında kurduğu ikilemler, ırk ayrımı ve sömürgeciliğin pençesindeki Güney Afrika gerçekliğinden temellenir, ama bireyin böylesi bir toplum içindeki yabancılaşması ve umursamazlığının derinliklerine yönelir. 1983'te Michael K., 1999'da da Utanç adlı romanlarıyla, İngiltere'nin en saygın edebiyat ödülü Booker'a iki kez değer görülen ilk yazar olan, 2004'te de Nobel Edebiyat Ödülü'nü alan Coetzee, Michael K: Yaşamı ve Yaşadığı Dönem'de hem bedensel hem de ussal bakımdan ayrıksı bir karakterin, anlayamadığı ve denetleyemediği koşullar karşısındaki trajik ikilemini anlatıyor. Öykünün kahramanı Michael K, Franz Kafka'nın çektikleri acının anlamını hiçbir zaman çıkaramayan karakterlerinin soyundan geliyor. Coetzee, Siyah olsun, Beyaz olsun, kendi çocuklarını bağımlılara, asalaklara ve mahpuslara dönüştüren Güney Afrika'nın hüznüne sessiz bir ağıt yakıyor.

(Arka Kapak)

Ödüller: 

2003 Nobel Edebiyat Ödülü

1983 Booker Roman Ödülü

 

--reklam--

Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem Alıntıları - Sözleri

  • oturup kafa yorduğu neden dünyaya geldiği sorusu, sonunda yanıtını bulmuştu. Annesine bakmak için. ... ~...
  • Başka türlü bir adam oluyorum diye düşündü, iki değişik türden insan varsa elbet.
  • Ne zaman kendini kendine tanımlamaya kalkışsa hep o noktaya geldiğinde kavrayışının yetersiz kaldığı, sözcüklerle doldurmanın hiçbir işe yaramayacağı bir boşluk, bir oyuk, bir karanlık hep kalırdı. Sözcükler öğütülüyor, boşluksa kalıyordu. Onunki, içinde hep eksik bir şey kalan bir öyküydü.
  • K, uyarılmalıydım diye düşündü. İnsanların arasına gonderileceğim söylenmeliydi bana.
  • Michaels zamanın doğusundan bu yana kendi âleminde sessiz sedasız bir köşede dururken ansızın yerinden alınıp rasgele elden ele fırlatılan bir taş, bir çakıltaşı gibi. Çevresinde olup bitenlerin pek farkında olmayan, kendi içine ve iç yaşamına kapanmış, sert, küçük bir taş.
  • İçindeki bir şey onu terk etmiş ya da terk ediyormuş gibi geliyordu. Giden o şeyin ne olduğunu bilmiyordu, ama daha önceleri içinde sert, ip gibi olduğunu duyumsadığı bir şey sırılsıklam ve tel tel oluyordu sanki, üstelik bu iki duygu da birbirine bağlı gibiydi.
  • Öyle zamanlar oluyordu ki, özellikle sabahları, bu kıraç çiftliğe çiçek açtıranın bir başına ve bilinmeyen "kendisi" olduğu düşüncesiyle içini müthiş bir övünç sarıyordu. Ne var ki bu övüncü anlaşılmaz bir biçimde gelecekle ilintili bir acı izliyor, karamsarlığa düşmekten onu yalnızca işe sarılmak alıkoyabiliyordu.
  • Gece gündüz saklanmak daha iyi olmaz mıydı? Onların kölesi olacağıma kendimi toprağın bağrına gömerek yaşamak daha iyi olmaz mı? diye düşünüyordu. (Beni köle gibi kullanmak belki de akıllarının ucundan geçmezdi. Bozkırda onlara doğru yürüyen yabanıl bir adam görünce kafasına kim daha iyi nişan alacak diye bahse tutuşurlardı.)
  • Neden dünyaya geldiği sorusu, sonunda yanıtını bulmuştu. Annesine bakmak için.
  • ...Onunki, içinde hep eksik 1şey kalan 1öyküydü. Yanlış 1öyküydü, hep yanlış olmuştu...
  • ...Hapiste olacaksak, hapiste olalım, değilmişiz gibi davranmayalım derim... :-))
  • ...Hiç1şey istemeyen 1ine iyilik yapmak zordur. İstediğin şeyi söylemekten korkmamalısın, o zaman elde edersin...
  • ...Sıradan 1i olmak da utanılacak 1şey yok ki...
  • ...Belki de başkalarına güvenmemek daha iyi diye düşündü...
  • ..."İnsanlar ölür, hep ölüyorlar, insan doğası bu, engelleyemezsin ki."...

--reklam--

Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem İncelemesi - Şahsi Yorumlar

ACILARLA DOLU BİR YAŞAM: MİCHEAL K: “K, uyarılmalıydım diye düşündü. İnsanların arasına gönderileceğim söylenmeliydi bana.” Sanırım Micheal K. soyundan olan bir çok insan var. Dünyanın her yerinde ayrıksılarıyla, kendi varoluşunun farklılıklarıyla başka insanlar arasında, kendilerini özgür hissetmedikleri halde, onların arasında mutlu olmadıkları halde, bu dünyada tutunmaya çalışıyorlar. Evet, Micheal K gibi belki de bir sürü insan vardır; hem bedenen farklı hem de ruhen. Fakat ben bu kitabı okuduktan sonra, ne kadar insan olursa olsun kimse bu ayrıksılığı, bu ötekiliği J.M. Cootzee kadar iyi anlatamazdı diyebiliyorum. Tam bir başyapıt ve insanlık için derslerle dolu bir yaşam hikayesi. Bir insan doğduğu anda annesi tarafından dahi istenmeyip sevilemiyorsa o insan için dünya daha bir bebekken cehenneme dönmüştür. Yani aslında o insan dünyaya değil kendi cehennemine doğmuştur. K da doğumunda üst dudağındaki yarık ve çirkinliği yüzünden annesi tarafından sevilmez ve istenmez. “Keşke ölseydi” diyor annesi. Bir anne yeni doğmuş bebeğine bu cümleyi söylüyorsa, belki de roman tam o noktada bitmeliydi. Yani başladığı an. Çünkü bu cümle çok ağır, büyük ve alçakça bir cümle. Bu cümle o bebek için “cehenneme hoş geldin; sana yaratacağım cehenneme,” demektir bir bakıma. Fakat bir annenin bu cümlesi ne ki yaşam karşısında, ya insanlar ya dünyanın kendisi neler diyecek bu çocuk hakkında? Belki de sadece bunu öğrenmememiz için Cootzee romanı o cümlede bitirmeyip devam ettiriyor. Yani kitabın insanın içinde bıraktığı sızı, yani okuyucuyu yaralaması, onu yerden yere çaldığı için, okuyucunun yazara sitem etme hakkı da doğuyor kanımca. Bu yüzden içten içe Cootzee’nin romancılığı karşısında yerlere kadar eğilsem de, içimde açtığı derin acılar, insandan biraz daha nefret duymama, hatta kendime bile nefret duymama sebep olduğundan, sitem ediyorum. Bu kadar içten, bu kadar doğruları yazamayın arkadaş! Okuyucunun da yüreği var! Güney Afrika’nın Cape Town ülkesin de, ülkenin sömürü ve iç savaş içinde olduğu bir dönemde doğar K. Açlık, sefalet, savaş, faşizm tüm bunları yazar Micheal K’nın yaşam hikayesinin etrafında Cootzee. Kitabın arka kapak yazısında, Micheal K’nın Franz Kafka’nın kahramanlarının soyundan geldiği söylenir. Evet doğrudur bana göre de. Ama Micheal K Kafka’nın kahramanlarının belki de son versiyonudur. Onun hikayesini okuduğunda çocukluğu ve insanlardan kaçışıyla size Gregor Samsa’yı anımsatacak, yemeği ret ederek Açlık Sanatçısını. Cootzee bambaşka bir atmosfer yaratmış romanında. Romanın ilk bölümünde K’nın çocukluğunu ve annesi ile olan hayat hikayesini okuyoruz. Bölümün başında hızlı ilerleyen bir yaşam varken ortalarına doğru durgunlaşıp durağan bir hal alıyor. Cootze yaşamın ritmine bu durumu bağlamış gibi. Hiçbir yerde tutunamayan K yollarda, insanlardan kaçarak, çok az yiyerek doğduğu yerden annesinin yıllar önce yaşadığı başka bir şehirdeki çiftliğe ulaşmak için yollara düşer. K bu yolda başına hemen hemn her şey gelir. Toplama kaplarına alınır. Fakat insanlar onu insan içine soktukça, K her zaman bir yolunu bulup onlardan kaçmıştır bir şekilde. K’nın çiftlikte yalnız başına kendine kurduğu yaşam inanılmazdır. İlk insan ya da ilkel insanların yaşam şekliyle yaşar. Çamurla sıvadığı delikte, bazen böcek, solucan yiyerek, bazen avlanarak, bazen de tarımcılıktan aldığı ürünlerle yaşamına devam eder. Yine de az uyur ve az yer her zaman. Hep tetiktedir K. İnsanların onu bulacağı korkusuyla çiftlikte yaşamaktadır. “Gece gündüz saklanmak daha iyi olmaz mıydı? Onların kölesi olacağıma kendimi toprağın bağrına gömerek yaşamak daha iyi olmaz mı? diye düşünüyordu. (Beni köle gibi kullanmak belki de akıllarının ucundan geçmezdi. Bozkırda onlara doğru yürüyen yabanıl bir adam görünce kafasına kim daha iyi nişan alacak diye bahse tutuşurlardı.)” Albert Camus’un baş kıldıran insanıdır aynı zaman da K. Sisteme, insanlığa, dünyaya ve yaşama bir başkaldırı sergileyerek, başka türlü bir yaşamında mümkün olabildiğini haykırarak söyler bize. Fakat her şey her zaman insanın istediği şekilde olmadığını da görürüz. Güçlü güçsüzü ezer, büyük balık küçük balığı yer. Ve saklandığı bu delikten de çıkartılır K. Bir kere daha insanların arasına atılır. Fakat bu sefer artık tükenmiştir. Kemik ve kastan ibaret gövdesiyle herkesi şaşırtmaktadır. Kitabın ikinci bölümde anlatıcı değir. K’nın kaldığı hastane ya da ona benzer bir yerde onun bakıcılarından biridir anlatıcı. Bu sefer Cootzee diğer insanların gözüyle K’yı biz okuyuculara gösterir. Politika ve siyasetin tüm iğrençliğini K’ya yapılan zulüm ve ona atfedilen suçlamalarda görebiliriz. Onun bir ajan olduğu, dağdaki gerillalara yardım ettiği düşünülür. Sürekli bu sorularla ondan cevap almaya çalışılır ama K bir açlık sanatçısı olduğu gibi bir susma sanatçısıdır da. Konuşmaz. Kimseye bir şey anlatmaz. Okuyucu olarak dahi sinirlenebiliyoruz bazı yerlerde, “konuşsana be adam! Anlat kendini, onlardan neden kaçtığını anlat!” Ancak hepimizden daha iyi tanımaktadır insanı. Çünkü anlatsa da inanmayacaklarını bildiğinden kanımca susuyor. Ve nihayetinde oradan da kaçıyor. “Ne zaman kendini kendine tanımlamaya kalkışsa hep o noktaya geldiğinde kavrayışının yetersiz kaldığı, sözcüklerle doldurmanın hiçbir işe yaramayacağı bir boşluk, bir oyuk, bir karanlık hep kalırdı. Sözcükler öğütülüyor, boşluksa kalıyordu. Onunki, içinde hep eksik bir şey kalan bir öyküydü.” Saf bir insan örneği olan Micheal K özünü koruyarak doğduğu şehre ulaşır. İnsanın insan öldürmeden de yaşayabildiğinin bir örneğidir de aynı zamanda. Her hikaye başladığı yerde biter. Bu roman da öyledir. K başladığı yerde biter. Ama aslında hiç bitmez. Usta yazar J.M.Cootzee’nin bu muhteşem romanının arka kapağını kapattığımız halde yüreğimizde, zihnimizde yaşamaya devam eder. İşte edebiyat. İşte sanat. Ve romanın bitişi, o bile muhteşemdi. “İçindeki bir şey onu terk etmiş ya da terk ediyormuş gibi geliyordu. Giden o şeyin ne olduğunu bilmiyordu, ama daha önceleri içinde sert, ip gibi olduğunu duyumsadığı bir şey sırılsıklam ve tel tel oluyordu sanki, üstelik bu iki duygu da birbirine bağlı gibiydi.” (GökHan)

Herşeyin sorumlusu aslında Justin Torres. "Biz Hayvanlar"ı okuyalı günler oldu; ama unutmak ve etkisini kaybetmesini beklemek boşunaymış, geçmedi zira. Victor Hugo'nun Sefiller'ini okurken dahil olamamamın bir sebebi de Biz Hayvanlar olabilir. Bu durumu değiştiren Michael K. oldu. Coetzee'nin Utanç adlı eserinden sonra, ilk okuduğum Demir Çağı ve yarıda bıraktığım Romancının Romanı adlı kitaplarını da düşünürsem, bu kitapların arasında en etkileyici ve eğer bir başyapıtı varsa yazarın o başyapıt olmaya en yakın olan eseri kesinlikle Michael K; çünkü herşeyden önce bu kadar siyasi bir anlatıyı böylesine etkileyici bir karakter çalışmasıyla kotarabilmek büyük bir maharet. Michael K. kitabın tanıtım yazısında söylendiği gibi -ve demek ki yazar için de önemli bir referans olan- Kafka'ya açık bir gönderme: kitap boyunca karşımıza inanılması zor bir yaşam mücadelesi çıkıyor. Hangi zamanlarda yaşandığını bilmediğimiz, hayali bir iç savaş yaşayan Güney Afrika'da diğer insanlara göre zekâca geri, annesini kaybettikten sonra yolunu şaşırmış, diğer insanlar gibi yaşamayan ama hayatta kalmaya çalışan saf bir insan olarak Michael K. yazarın ülkesine acı acı, sevgi duyarak yarattığı bir karakter: çölde bir umut, karanlıklar içerisinde ışıl ışıl bir küçük güneş gibi, bütün toplama ve çalıştırma kampları, bütün zor koşullara rağmen, tek başına kaçarak, yürüyerek, gizlenerek yaşamayı başardığı ve saklandığı bomboş bir çiftlikte kabak ekerek hayatta kalmayı becerebilen bir kimsesiz, bir yalnız Michael K. İnsanlar onu anlamayı beceremediği gibi, o da anlaşılması için onlara yardımcı olmuyor pek. Eser bu tür sıradışı kitaplarda belki karşılaşabileceğimiz duygusal sığlıkların hepsini es geçerek kendine özgü, gerçekçi, rahatsız edici dahi diyebileceğimiz bir sıkışmışlık duygusunu hissettirmeyi başararak hikâyesini nihayete erdiriyor. Coetzee'nin örneğin Utanç adlı çok beğenilen eseri Michael K.'nın yanında neredeyse basit bir anlatıya dönüşüyor. Kitaptaki dil ve anlatım, gerçekten çok iyi; olaylar çok değil, özellikle kitabın ilk bölümü, yani Michael'ın hikâyesinin hızlı başlangıcı ve ardından yavan, tekdüze, neredeyse olaysız devamı bu dili ve üslûbu da ağır ağır inşa ediyor gibi. Kitabın ikinci kısmında Michael'ın götürüldüğü kampta ona büyük ilgi duyup onu kurtarmaya çalışan adamın olduğu bölüm çok daha etkileyici, son bölümde ise yazar yine birinci bölümdekine benzer bir tarzda, yumuşacık bitiriyor hikâyesini. Bir karakter yaratabilen her yazarın çıtayı iyi yerlere yükselttiğini ya da oraya işaretini koyduğunu düşünüyorum bir şekilde. Michael K. bütün o sıradanlığı, yavanlığı, kendi kendine yeterliği, kimsesizliği ile çok çok ilginç bir karakter ve bir yazarın kendi ülkesinin acılarına karşı sayfalara dökerek yaratabileceği en güzel hayallerden; ülkesini temsil eden tertemiz, mazlum bir ruh kesinlikle. "Son olarak da şu bahçen..." derdim tıkanarak. "Çölün yüreğinde çiçeklenen, yaşam yiyeceğini sunan o kutlu, çekici bahçenin anlamını söyleyeyim sana. Şimdi ulaşmayı amaçladığın bahçe kamplar dışında hem hiç bir yerde hem de her yerdedir. Ait olduğun, kendini evsiz hissetmediğin tek yerin öbür adıdır. Hiçbir haritada olmayan, bildiğimiz yollardan hiçbirinin varmadığı, yolunu yalnızca senin bildiğin bir yer". Michael K.'yı herkese öneriyorum. (CemCBG)

#alıntı “Ne zaman kendini kendine tanımlamaya kalkışsa hep o noktaya geldiğinde kavrayışının yetersiz kaldığı, sözcüklerle doldurmanın hiçbir yarar sağlamayacağı bir boşluk, bir oyuk, bir karanlık hep kalırdı. Sözcükler öğütülüyor, boşluksa kalıyordu. Onun ki, içinde hep eksik bir şey kalan bir öyküydü. Yanlış bir öyküydü, hep yanlış olmuştu. “ . . “Ulu Tanrım, yüreklerimizde yine barış filizlensin, kimseye kin beslemeden evlerimize dönmemizi Senin adınla kardeşçe bir arada yaşamamızı ve Senin buyruklarına boyun eğmemizi nasip et.” . ️ Hayata karşı olan savaşına doğduğu gün yenik başlayan Michael K. Nedeni ise dudağında yarık ile doğması. Dünya ya neden geldiğini asla anlamadı. Çünkü hiçbir amacı, onu seven biri, merak eden kimse yoktu. Bir işi de yoktu. Sadece annesi vardı. Sonunda hayata neden geldiğini anladı ve annesine bakarak kalan ömrünü geçirmeye başladı. Bir akşam annesi hastalandığında onunla birlikte yaşadığı şehirden gidiyordu.. Hastanede öldü annesi, yakıp küllerini verdiler eline. Oda annesini de yanına alarak başladı yürümeye.. Yürüyerek annesinin doğduğu şehre gidiyordu. Günlerce yürüdü. En sonunda kendini savaşın ortasında buldu. Meğer azınlıkların haklarını aradığı bir savaş başlamış Dünya da. . . Aç bir şekilde günlerce yürümeye devam etti.. Kimi zaman dağdakilere yardım eden adam yerine kondu. Kimi zaman bir dilenci ya da hırsız.. Kamplara düştü, zorla çalıştırıldı. Bu süreçte ne konuşuyor ne yemek yiyordu. Hiçbir zaman anlamadı bu Dünyaya neden geldiğini.. Sadece acı ve açlık çektiği bu Dünya da niçin yaşıyordu ? . Güney Afrika’nın kendi insanını yok yere yiyip bitirdiği dönemin kahramanı Michael K. ve çektiği sebepsiz acıların, yazarın usta kalemiyle bir araya geldiği bu kitabını mutlaka okumalısınız. Keyifli okumalar ️ (Merve Damla Mungan 8k)

--reklam--

Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem PDF indirme linki var mı?

--reklam--

J. M. Coetzee - Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.

Kitabın Yazarı J. M. Coetzee Kimdir?

John Maxwell Coetzee (9 Şubat 1940) şimdilerde Avustralya'da yaşayan Güney Afrikalı yazar ve akademisyen. Daha ziyade J.M. Coetzee olarak bilinir. 2003 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.

Coetzee Cape Town'da doğdu. Babası avukat, annesi ise öğretmendi. Ailesi 17. yüzyılda ülkeye gelen ilk Hollandalı göçmenlerdendir. 

İlk yıllarını Cape Town ve Worcester'da geçirdi. Bu dönemi 1997 yılında yayımlanan kitabı Boyhood'da anlatır. Cape Town Üniversitesi'nde matematik ve İngilize okudu. 1960'da İngilizce bölümünden, 1961'de de matematik bölümünden mezun oldu.

1960'ların başında Coetzee Londra'ya taşındı. Bir süre IBM firmasında bilgisayar programcısı olarak çalıştı. Bu dönemdeki tecrübelerini sonradan Youth (2002) adlı kitabında anlatmıştır.

Doktorasını Teksas Üniversitesi'nde yaptı. 1971 yılına kadar New York Eyalet Üniversitesi'nde İngilizce ve edebiyat dersleri verdi. 1971 yılında ABD'de kalıcı oturma izni için başvurdu ancak Vietnam Savaşı karşıtı protestolardaki faaliyetleri dolayısıyla reddedildi. Sonrasında Cape Town Üniversitesi'nde İngiliz edebiyatı profesörlüğü yapmak üzere Güney Afrika'ya döndü. 2002 yılında emekli olduktan sonra Avustralya'da Adelaide'e yerleşti ve Adelaide Üniversitesi'nde araştırma görevlisi oldu. 2003 yılına kadar Chicago Üniversiesi'nde ders verdi. 6 Mart 2006 tarihinde Avustralya vatandaşı oldu. Romanlarının yanında Flamanca ve Afrikaan dillerinden tercümeler yapmıştır.

--reklam--

J. M. Coetzee Kitapları - Eserleri

  • Utanç
  • Barbarları Beklerken
  • Yavaş Adam
  • Michael K. Yaşamı ve Yaşadığı Dönem
  • Petersburg'lu Usta
  • Romancının Romanı
  • Düşman
  • Yuvayı Keşfetmek
  • Kötü Bir Yılın Güncesi
  • Gənclik
  • İsa'nın Çocukluğu
  • Taşra Hayatından Manzaralar
  • Demir Çağı
  • Seçilmiş Əsərləri

--reklam--

J. M. Coetzee Alıntıları - Sözleri

  • " Zaman gerçekten her şeyin ilacı." (Utanç)
  • Mesleğiniz? Yazar. Yazar mı? Ne tür bir yazar? Kitap yazıyorum? Ne tür kitaplar? Öyküler. Öykü kitapları. Çocuklar için mi? Hayır, özellikle çocuklar için değil. Ama çocukların okumasını isterdim. (Petersburg'lu Usta)
  • “Hiç kimse, görmek istemeyen biri kadar kör olamaz!“ (Petersburg'lu Usta)
  • " İnsan ancak ölünce mutlu sayılır." (Utanç)
  • “Hiçbir şey hayal edebileceklerimizden kötü olamaz.” (Barbarları Beklerken)
  • “Yöneticilerimizi yazı tura atarak seçmiyoruz- yazı tura atmak itibarsız bir etkinlik olan kumarla ilgili görülmektedir- ama yöneticileri tarihin başından beri yazı tura yöntemiyle seçilen bir dünyanın daha kötü bir durumda olacağını kim ileri sürmeye cüret edebilir?” J.M.Coetzee/Kötü Bir Yılın Güncesi (Kötü Bir Yılın Güncesi)
  • Zamanın kendi başına değerli değilse değerlendirmek için bir şeyler yapabilirsin. (Yavaş Adam)
  • Değişmeye başlayan şey düşüncelerim değil, düşüncelerim hakkındaki düşüncelerim. (Kötü Bir Yılın Güncesi)
  • Bir yandan üstat Tolstoy’un ölçüsü, öbür yandan üstat Dostoyevski’ninki. Onları örnek alarak daha iyi bir sanatçı olunabilir; ve daha iyi demekle hünerli olmayı değil, ahlaken iyi olmayı kastediyorum. Onlar sahte tavırları yok ediyor; görüşü berraklaştırıyor; eli güçlendiriyorlar. (Kötü Bir Yılın Güncesi)
  • İnsanlar ölümü kabullenir, yas tutar, daha sonra da unutur. Unutmazsak derler, dünya çok geçmeden kocaman bir kitaplığa dönüşür... (Petersburg'lu Usta)
  • Dikenlerle dolu, sık bir çalılıkta hangi kuşun içinden şakımak gelir ki? (Barbarları Beklerken)
  • Ama ben kimim, kimdir bu ben dediğim, siz dediğim kimsiniz? Günden güne değişiyor, yine de aynı kalıyoruz. Hiçbir ben, hiçbir sen bir diğerinden daha gerçek değil. (Romancının Romanı)
  • "İnsanın bir yerde yaşayıp geride kendisinden hiçbir şey bırakmaması mümkün değil." (Petersburg'lu Usta)
  • Her şey ne kadar çok değişirse o kadar aynı kalıyor. (Utanç)
  • “Her şeye sahip olun­ca yazmayız, acı çekince yazarız, ek­siklik duyunca.” (Petersburg'lu Usta)
  • İyi niyetten dostluk ve mutluluk doğuyor, parklarda samimi piknikler ya da ormanda öğleden sonrası yürüyüşleri doğuyor. Aşktan ise, ya da en azından daha acil tezahürleri olan özlemde ise hayal kırıklığı, şüphe ve yürek acısı doğar. İşte bu kadar basit. (İsa'nın Çocukluğu)
  • "Hayatımın ne kadar büyük bir bölümü beklemek ile geçiyor!" (Düşman)
  • Bir zamanlar kim olduğumuzu söyleyebileceğimize inanırdık. Şimdi yalnızca kendi rolümüzü oynayan oyuncularız. (Romancının Romanı)
  • Okul sadece okuma yazma öğretmez. Diğer oğlanlar ve kızlarla geçinmeyi de orada öğrenirsin. Okul toplumsal hayvan olmanı sağlar. (İsa'nın Çocukluğu)
  • “Xoşbəxtlik heç nə öyrədə bilməz – o öz-özünə deyir. – Bədbəxtlik isə insanı bərkidir, gələcəyə hazırlayır. Bədbəxtlik ruhun məktəbidir. Bədbəxtlik sularına daldıqdan sonra sahilə təmizlənmiş, güclənmiş və incəsənətin çağırışına cavab verməyə hazır şəkildə çıxmaq olar”. Amma əslinə qalsa, bədbəxtliyin arındırıcı xüsusiyyətini, yuyulub təmizləndiyini hiss eləmir. Əksinə, başına gələnlər çirkli nohurda yuyunmağa bənzəyir. İztirabları onu nə ağıllandırır, nə də möhkəmlədir, əksinə, daha da keyləşdirib, ölüvaylaşdırır. Bəs iztirabla gələn məşhur təmizlik hanı? Bəlkə kifayət qədər dərinə üzməyib? Bəlkə daha dərinə – bədbəxtlik, kədər və dəliliyin dibinə qədər üzmək lazımdır? (Gənclik)