Kitap Künyesi

Yazar: Fakir Baykurt

Yayın Evi: Papirüs Yayın Dağıtım

İSBN: 9789756999356

Sayfa Sayısı: 304

--reklam--

Özüm Çocuktur Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

Bugüne gelesiye elimde kalem, insanın, kuşun, kurdun halini anlatan romanlar, öyküler yazdım. Özellikle köylüleri, ağzı var dili yok kadınları anlatmaya çalıştım kendimi anlamaktan nedense kaçındım. Yazarlık bana yıllar yılı bir "kamu görevi" gibi göründü. Kendimi yazmak bencillik olur sandım. Oysa kusurlarımla, erdemlerimle ben de bir insanım. Bu işe geçten geç yöneldim.

--reklam--

Özüm Çocuktur Alıntıları - Sözleri

  • « Doğmak iş değil, yaşamak iş! Bu da bütünüyle senin elinde değil.»
  • Kurduklarımızı yıkıyorlar ;ne zaman yıktırmayacağız ?
  • Öyle zor günler... Dağ gibi yorgunluklar biniyor üstüme. Sabahları uyanmak ölüm oluyor. Ne kadar erken yatsam uyku az geliyor. Uykunun aslı iki saattir, üstü düş görmekle geçer.
  • Ne biçim bir düzen? Nasıl bu kadar cansız halk? Tarih kitapları, imparatorluğu yıkan, görkemli hizmetleri başaran Cumhuriyet'ten övünçle söz ediyor. Cumhuriyet güzel ama görkemli hizmetleri nerede?
  • Her kötülük eli boşluktan doğar.
  • « Ne mutsuz çocukluk bu? Yarın minareye çıkıp bağırmak ya da İzmir'den gelip Ankara'ya geçen treni durdurup içindekilere sormak istiyorum, herkes için böyle mi yaşam? Daha önemli sorular bulup sormayı düşünemiyorum.»
  • Büyük halam, “çok erkenden başladın olmaz olası acıları tatmaya dedi.
  • "Yaşlı adam,"Kırk yeğenim,beş yüz akrabam vardı, duman oldu!"dedi, domur domur döktü anlatırken;unutamıyorum.
  • Ahmet Köy Enstitülerini soruyor. Kuruluşunu değil de kapatılışı anlatıyo- rum. Yerlerine imam hatip okulları açıldı. O yıllarda aydınlar sesini çıkarmadı, “İşte bugün o yüzden bu durumdayız, Ahmet- çiğim!” diyorum.
  • İçi kitap dolu bir çantanın sahibi olmak! Mıknatıs gibi çekiyor beni.
  • "Doğmak iş değil, yaşamak iş! Bu da bütünüyle senin elinde değil."
  • "...İşte bunlar böyle! ...Bunlar saçma sapan konuşup insanı çileden çıkarmayı bilirler yalnızca!"
  • Her kötülük eli boşluktan doğar.
  • "Yere baktık yer demir ,göğe baktık gök bakır."
  • Sekiz yaşında bir çocuk, isterse ıpıssız bir köyde olsun küçücük dünyasına dünyaları sığdırır. Günleri geceleri dolduran tutkular ondadır. Dağları buradan kaldırıp oraya koyabilir. Yoksulluk onu vaktinden önce olgunlaştırır.

--reklam--

Özüm Çocuktur İncelemesi - Şahsi Yorumlar

ÖZÜM ÇOCUKTUR...: "Ben okuma üşengeciyim, kitabı bana tek cümle ile anlat" diyen okurlar için hemen minik bir giriş yapıp, kendilerini çok yormak istemiyorum. "Özüm Çocuktur", Anadolu'nun bağrından kopmuş, lakin o bağırla bağlarını hiç koparmamış, onurlu, asil bir Türk aydınının hayat hikayesinin ilk dönemini, kendi ağzından bize aktarmış olduğu 8 ciltlik özyaşam öyküsünün ilk kitabıdır. Şimdi gelelim, ben gibi uzun inceleme okumayı seven, içerik hakkında biraz daha detay isteyen okurlara. Savaşlardan çıkmış ülkemiz vatandaşlarının yorgunluğu, yoksulluğu ve hastalığı ile ekonomik düzendeki değişmelerin sebebiyet verdiği buhranlar, aydınlar üzerindeki baskı politikası, kayırmacılık, yandaşlık ve de siyasi özgürlüklerin kısıtlanması gibi etkenler edebiyatımızda, gerek şiir, gerek roman, gerekse öykü alanında yepyeni bir kuşağın oluşumuna zemin hazırlamıştır : Sadri Ertem, Sabahattin Ali, Orhan Kemal, Kemal Tahir, Aziz Nesin gibi isimlerle başlayıp, süregiden toplumcu gerçekçi edebiyat kuşağı...Bir diğer yandan, tek partili dönemin, 1940'lı yıllarda başlattığı Köy Enstitüleri Hareketi, Türkiye'nin aydınlanma ve gelişmesine ciddi ölçülerde katkılarda bulunmuştur. 1950 sonrası yıllarda ise bu köy enstitülü yazarların, Mahmut Makal ve Fakir Baykurt öncülüğünde bu kuşağa dahil olduklarını görmekteyiz. Ve ben de şimdi burada adını andığım isimlerden Fakir Baykurt'u büyük bir aşkla, şevkle ayrı bir kenara çekmek ve Özüm Çocuktur kitabı bağlamında iki kelam etmek istiyorum...Baykurt'un kendi söylemi ile bu eser, minik Tahir'in Fakir olma sürecini okura sunuyor. Şimdilerde Burdur ilinin Yeşilova ilçesi'ne bağlı olan (o zamanlar Denizli Acıpayam'a bağlı) Akçaköy'de 1929 yılının sıcak bir yaz gününde dünyaya gelir Tahir. Günü tam bilinmeyen bu doğum, anası Karaalilerin Elif'in tabiriyle "arpaların yolunduğu'' güne tekabül etmektedir. Gününü hatırda tutamayınca öyle alalade bir kadın zannetmeyin Elif'i. Okuyarak tanıdığım en güzel, en fedakar, en cefakar, en disiplinli, en anaç analardan biri olarak hafızama çoktan kazındı kendisi. Babası Dütçelerin Kara Veli'ye gelecek olursak...Yemen, Balkan, Cihan, Kurtuluş Savaşı derken, gidenlerin büyük çoğunluğunun dönmediği, dönenlerin ise ya ruhsal ya bedensel bir araz ile döndüğü dönemde, tam tamına on dört yıl askerlik yapmış bir adam. Çocuklarına, bilhassa Tahir'e karşı oldukça ilgili, hevesli, sevgi dolu bir baba. Savaşta şehit düşen kardeşinin ismini vermiş oğluna : "Öldü Tahir, doğdu Tahir! Bu oğlumun adı da Tahir oluversin gali!" Yokluk, yoksulluk, sefalet dizboyu. Ama köy şartları da malum, ekmeğini taştan, topraktan çıkaran bir aile var karşımızda. Varları yokları bir çift öküz, birkaç koyun, bir eşek, üç beş tavuk ki o dönem bunlar beş para etmiyor. Toprakları var sözde ama asıl sahip devlet! Bizzat kendisi anlatıyor Baykurt'un.. "Hasadın sonunda yarısını beyler böler, kala­nıyla devlet ortaklaşırdı. Onda birini parasız pulsuz alırdı: Ofis hakkı diye bir "hak"tı bu. Cumhuriyet kurulunca aşar denilen tahıl vergisi kalktı güya. Cephelerde savaş var, asker aç diye devlet kimi zaman daha çok alıyor. Varsıl yoksul ayırmadığı gibi, az yoksul, çok yoksul da ayırmıyor". Tüm şartlara rağmen, Elif Ana, ocağın üstünden hiçbir öğün eksik etmiyor kaynayan kazanını. Sınırlı da olsa un, yumurta geçiyor eline, olmadı sac üstünde bir yumurta sıdırıp, dürüyor yufka nın arasına, altı çocuk bayram ediyor. İlk acıyı, ilk sevdiceği Ümüş'ün ölümüyle tadıyor Tahir. Babasının, bin para başlık parası istense dahi muhakkak oğluna almaya söz verdiği güzel Ümüş. Bir süre kendine gelemeyen Tahir, ardından babasının kağnıdan düşmesi sonucu ölümüyle karşı karşıya geliyor ama ağlamıyor, yıkılmadım ayaktayım halleri...Yetimliğin verdiği sahipsizlikle, kendini okutma sözü veren dayısının peşinden Burhaniye'ye gider ve bu gidiş onun yetmiş yıllık hayatındaki ilk sürgünü olur... Dayı denen zat, okula göndermek şöyle dursun, en ağır işlerde çalıştırıyor öz yeğenini, dokumacılık mı dersiniz, kaçak odunculuk mu, eşek eşliğinde kilometrelerce mesafeden su taşımacılığı mı? Ya da ateşte kızdırdığı ocak maşasıyla, el kadar bebenin kolunu bacağını dağlaması mı? Suçu ise evdeki şeker torbasından bir avuç şeker yemek! Ah dedim yavrum, ah sahipsizim, ah yetimim... Derken dayının askere alınması ile kazanılan özgürlük! Okuma aşkının her geçen gün daha da artması, köyde birleştirilmiş sınıflarda eğitim, şiire merak, öküz çobanlığı, tarlada tapanda anneye yardım...Özünü özde bulmuş Fakir Baykurt. En çok savaşlardan bir de sancılardan öldü köylülerim, diyor. Oldukça saf, temiz bir çocukluk...İyiyi, kötüyü, doğruyu, yanlışı yaşayarak, tecrübe ederek öğrenmiş. Karşısındaki kim olursa olsun, haklı olduğu hiçbir durumda boyun eğmemiş. Yaşadığı her anıdan bir öykü, bir roman üretmeyi de ihmal etmemiş. Sevgili Orhan Kemal’in bir savını çok beğenir ve desteklerim ben. Türü ne olursa olsun bir edebiyat eserinin öz ve biçem olarak çözümlenmiş olması gerektiğini savunur kendisi. Buradaki öz'den kastı, ''neden bunu yazıyorum, okura ne vermeyi amaçlıyorum?" sorusuna; biçem' den kastı ise "Bunu nasıl yazmalıyım?" sorusuna cevap verebilmek. Bu iki sorunun cevabı da yazarın zihninde açıklığa kavuşuyorsa, o vakit atılan taş, hedef alınan kuşu vurmuş demektir. Fakir Baykurt da, bir otobiyografi olmasına rağmen bu eserinde öz ve biçem konusunu tam layığıyla halletmiş. Her ne kadar, benim edebi gerçekçilik kriterim, yaşanmışlık değil yaşanabilirlik olsa da Fakir Baykurt, 'Gerçekçi bir yazar, en iyi bildiğini yazmalıdır' felsefesinden yola çıkarak eserlerinde hep köyü, köylüsünü ele almış. "Özüm Çocuktur" aracılığıyla, daha çocuk yaşlardan kötülükle, ahlaksızlıkla, namussuzlukla, bayağılıkla ettiği mücadeleye tanıklık ettiğimiz Baykurt, bir yandan kendini anlatırken bir yandan da dönemin Türkiye'sini bizlere yansıtmayı ihmal etmemiş. Sosyal sınıfların farklılıklarını, adalet sisteminin bozukluğunu, gelir dağılımındaki eşitsizlikleri, güçlünün güçsüzü sömürüsünü, eğitim ve sağlık hizmetlerinin yetersizliğini, toplumsal düzenin çarklarını ve bu çarkların devinimini gün ışığına çıkarmış. Kullanılan dile de değinecek olursam...Kitap çok fazla diyalog içermediği için, klasik Baykurt roman ve öykülerinde alışık olduğumuz yerel ağızların kullanımı çok yoğun değil. Lakin ara ara, anne ve babasının konuşmalarında, başarılı bir stilizaston örneği olarak bir miktar mevcut ki bu da okurun damağında eşsiz bir lezzet bırakıyor. Bir parantez açarak, kişisel olarak edebiyatta hakkıyla yapılmış şiveli anlatımları çok ama çok sevdiğimi belirtmek istiyorum. Şive taklidinin, anlatım ifadesine güç kattığına inancım tam. Zaten köyü, köylüyü anlatan bu çizgideki eserlerde düz bir anlatım, duru bir İstanbul Türkçesi bekleyenler, toplumsallıktan henüz nasiplenmemiş demektir nazarımda... Vesselam, usta yazmış efendim, kendi ekseninde insanı, insanlığı, insan sevgisini anlatmış. Yurdunu, yurttaşlarını baştacı etmiş. Çünkü çocuk yaşlarda bellemiş ki; yurdunun ve yurttaşının mutluluğu demek kendi mutluluğu demek! Yazmayı görev bilmiş, öğretmeyi kutsal saymış. O bunca emek verince bize de okuyup, feyiz almak, onun değerlerinden nasiplenmek düşmüş... (Seda Bera)

Ellisinde Bir Çocuk: Fakir Baykurt: Kendi hayat mücadelesini ve yazma serüvenini 8 cilt halinde «özyaşam» da romanlaştırarak edbiyatımızda bir ilki gerçekleştiren Fakir Baykurt'un, özyaşam dizisinin ilk kitabı olan 'Özüm Çocuktur' 1995 yılında yayımlanmış. 1929'da sıcak bir yaz günü Akçaköy'de başlayan hayatında insanın, kurdun, kuşun halini anlatan romanlar, öyküler yazdığını belirten Fakir Baykurt, "(...)meğer ne güzel bir yaşamım varmış" diyerek kendi hayat yolculuğunu nasıl yazmaya başladığını anlatır daha kitabın ilk sayfalarında. Arkadaşı Ahmet Doğan'ın ısrarları, Ahmed'in oğlunda kendi çocukluğunu yeniden yaşaması F.Baykurt'u harekete geçirir. « Çok mahcupluk çektim! Çok dayaklar yedim! Bir dünyada yanlışa özendim! İyi durumlu evlerin çocukları gibi olmak istedim. Kendime zehir ettiğim yılların değerini sonra bildim. Şükür hepsini zehir etmedim. Nasıl unuturum göğe göğe sıçradığım günleri? Bir türlü dinmek bilmedi içimdeki çığlık ...» (s.12) diyerek içindeki çocuğun sesine kulak veren Baykurt, özlemini duyduğu yılların; acı, tatlı anılarını ve öz'ündeki çocuğu yazmaya başlar. İkinci öyküsü "Arpalalar Yolunurken"de doğumunun ve asıl adı olan Tahir'in konulma öyküsünü anlatır okuyucuya: « 1929 yılının haziran sı­caklarında, arpalar yolunurken, Akçaköy'ün yüksek gökleri altında açtım gözlerimi dünyaya. Doğuran yalan mı söyleyecek? Anam söyledi: Haziran ortası, 15.6.1929 ! Babam da savaşlarda ölüp kalan kardeşinin adını koymuş: "Öldü Tahir, doğdu Tahir! Bu oğlumun adı da Tahir oluversin gali!" demiş. » 14 yıl sonra askerden sağlığını yitirerek Yemen'den dönen babasının vefat etmesi sonucu dul kalan annesi Elif'in, toprak damlı evlerinde 5 çocuğu ve karnındaki bebekle bir başına kalması nedeniyle erken yaşta başlar, Tahir'in zorlu hayatı. Yaşadığı bu zorlu hayatı, yoksulluklarını, ilk aşkını, can dostunu, ölümle çok erken tanışmasını, köy yaşamını, geleneklerini - göreneklerini, hayatının acı - tatlı günlerini kendi ağzından, kendi yüreğinden, kendi kaleminden anlatır okuyucusuna. Tahir'in, küçük yaşta 'ilk sevim' dediği Ümüş'ü ateşli bir hastalığın pençesinden yitip giderken Tahir günlerce arkasında ağlamış, arkadaşı Ali ise yılan görünce tutuk kalmış bir daha hiç konuşamamış, can arkadaşı Hasan'la birlikte yakalandığı sıtmadan arkadaşı kurtulamamış, toprağa vermişler. En çok savaşlarda bir de sancılarda ölmüştür, köylüleri. Erken yaşta tüm bu yaşadıklarının tortusu yüreğinde kalmış, Tahir'in. Bu anılardan en acılı günleri yaşadığı dönem de ne yazık ki dayısıyla kaldığı yıllar olmuş. Tahir, 9 yaşındayken Burhaniye köyünde yaşayan Osman dayısı babasının vefatından sonra başsağlığı için ailesini ziyaret eder. Bisiklet, yeni kıyafetler ve okutma sözüyle yanında götürür Tahir'i. Ancak dayısı verdiği sözleri tutmaz. Dayısına dokumacılıkta, su ve sırık taşımada yardım eden Tahir, küçük bedeniyle büyük işlerin altında bulur kendini. Üstelik dayısı nedenli nedensiz döver, eziyet eder, her davranışı göz hapsindedir. Kendini bir cezaevindeymiş gibi hisseden, yaşadığı çözümsüzlükten kurtulmanın yolunu bir türlü bulamayan Tahir, "Nerelerde Tanrı? İşkence altındayım, görmüyor." (s.154) diyerek içinde bulunduğu çaresizliğin haklı isyanını yaşar. II. Dünya Savaşı'nın çıkmasıyla dayısının askere alınmasını fırsat bilen Tahir, su taşıyarak biriktirdiği üç kuruşla Akçaköy'e, ailesinin yanına dönmeyi başarır. Bundan sonra Tahir'in hem okumak için hem de ailesinin geçimi için büyük mücadelesi başlar. Fakir Baykurt'un anılarını okudukça yoksulluğun onu yaşından önce olgunlaştırdığını öğrenip ailesiyle verdiği hayat mücadelesine, okumak için gösterdiği sabra ve çabaya, topraktan öğrenip kitapsız bilen annesi Elif kadına hayran kalmamak elde değil. Tahir'in çocukluk anıları, belgesel tadında bir yolculuğa çıkarıyor, okuyucusunu. Sadece Fakir Baykurt'un hayatını değil, o yıllardaki köyün, köylünün hayatına da tanık oluyorsunuz. Tarladaki bostanın kokusunu içinize çekiyor; sac ekmeği, peynir, haşlanık yumurtadan oluşan azığın tadını duyumsuyorsunuz damağınızda. İçinizde her şeyin kıymetinin bilindiği o yıllara belli belirsiz bir özlem duyuyorsunuz. Bu nedenle yazmaktan, çalışmaktan yorulmayan yazar Fakir Baykurt'un anılarının, hayatındaki deneyimlerinin okunmaya değer olduğunu düşünüyorum. Baykurt'un derin gözlemleri sayesinde tüm gerçekliği ile yansıttığı köy ve köylü dünyasını, dışardan değil köyün/köylünün içinden bir yazar tarafından yazılmış olması bu kitabı bir kez daha okunmaya değer kılıyor. (The Misanthrope)

YOLDA YABANCI SARHOŞ....: Merhabalar şemmameler.. Goygoy ve işsizliği makul miktarda tutarak elimden geldiğince bu seriyi size tanıtmaya çalışıcam ... Senelerce aradım .. Sanırım Literatür 'den önce Papirüs Yayıncılık basmış bu seriyi .. Eli geçtim , GÖZ DEĞMİYORDU benim almaya kalktığım senelerde .. Tanesi beşi bir yerde fiyatına gidiyordu sahaflarda .. Neyse ki Literatür yayınladı da fuarda türlü çingeneliklerle arşivimize kattık bu HAZİNEYİ !! Hazine dediysem cidden hazine !! Ben Fakir Baykurt' u Aziz BABA sayesinde tanıdım .. Tıpkı Cengiz Aytmaytov gibi .. Kitabı , daha doğrusu bu öz yaşam öyküsü denilen 8 kitaplık seriyi okurken de baya baya hüzünlendim her iki yazar için de .. Aziz BABA kendi öz yaşam öyküsünü tamamlayamadan öldü .. Fakir Baykurt ise tamamladı ama yayınlandığını göremedi .. Her ikisi de sözümona vatanperver ve milliyetçi "Ölürüm Türkiyem" hükümetlerinden çok çektiler yaşadıkları dönemlerde.. Bu muhabbetlere ilk kitap vesilesi ile çok da girmek istemiyorum .. Zaman bulur da ikinci, üçüncü ve devamında gelen kitaplara tanıtım yazısı yazarsam bolca roket istifledim ... Hiç merak etmeyesiniz .. Adrese teslim edilecek !! Sizi bilmiyorum ama sanırım ben bu köy yerine gidip , yani eskiden hakikaten köy yeri denilen mekana gidip gördüklerini aktarabilen belkide son jenerasyonum ... Şimdi milletin köy diye gittiği yerlerin evlerinin garajında bir ,bilemedin iki traktör falan var .. Kapıda çekilen kredilerle alınan mersolar falan ... Hobi bahçelerini , asfalt yolları saymıyorum ... Pek tabii bu bahsettiğim köyler böyüh şeherlerin köyleri ... Bizim köyün yolu yılan gibi kıvrılıyor.. Çamurlu batak bir yol .. Ve bu yol üzerinden sayanora diyor güneş her akşam ardında bıraktığı güne ... Kaldığımız evin altında ahır .. Üstte ev ahalisi ... Seki diyorlar buna ... Niye böyle bir düzen var dersen, doğalgaz henüz ulaşmamış oralara o günlerde.. Ki Ankara'nın göbeğindeyiz .. Kömür desen pahalı .. Kış dersen en karasından .. Götün donar !! Ne yapsın köylü ? Aşağıda bulunan hayvanların sıcaklığını lehine kullanacak tezeği de yakıp.. Bu arada birşeyi belirtmem gerekiyor ki , bizim köylüler gerçekten akılsız insanlar ... Zamanında tarlalardan imar geçirecez diye gelmiş devlet , taşla sopayla kovalamışlar !!!?!?! (KALBİME AĞRILAR GİRİYOR ŞU DAKİKALARDA !!) Bugün böyle sersefil sürünüyorsam sebebi BİZİM KÖY VE KÖYLÜLER!! Bu insanların cehaletini anlatmaya sayfalar , ciltler , ansiklopediler yetmez .. Ver ulan tarlaları müteahhite dürzü!!! Kondur apartmanları !! Boyunuz bosunuz devrile sizin !! Gavurun gobelleri !!! Neyse siniri bir yana bırakalım .. Dur son bir beddua daha edem ama .. Hakettiler bunu !! Geberin ulan hepiniz .. Ölü karga gözünüzü oyaa !! Yıkık duvar üstüneze yıkıla .. Ohhhh !! Rahatladım ... Nerde kaldık .. Bir akşam vakti hatırımda bizim köy yerinde.. Bademcikler bağımsızlığını ilan etmiş .. Karpuz kıvamına gelmişler .. Ateşler içinde yatıyoruz.. Yol yok .. Taşıt yok .. Dohtur desen zaten yok .. Kocakarı ilaçlarına sarılmışız .. Kekik kaynatıp getiriliyor.. Gup gup içiyoruz .. Vücut ısısı tavan ...Halüsünasyonlar falan filan .. Sabahına kalktım cin gibiyim .. Hemencik taze yumurta sıdırdılar saman aleviyle yanan ocağın üstüne .. Az çökelek ile beraber yuvarla dürümün arasına .. Çaydan da iki fırt FÜT FÜT!! Enerjiyi fulledik .. Çıktık meydana !! Köy çocukları bir garip ama .. Sabah bunlara katıldık ama öğlenine güvercin katili olduk .. Nerden nasıl yakalmışlar bilmem .. Hiç hatırlamıyorum .. Güvercini elime tutuşturuverdiler ! Ne yapacaz bunu diyorum .. Öldür diyorlar .. Bir nevi aralarına katılmam için gerekli bir ayin bu .. Kopardık kafasını .. Bir de ateş yaktılar .. Malum son .. Bizim Death Metal ile yollarımız ister istemez işte böyle kesişti köy yerinde.. Bahçelere koş .. İğdeye , kiraza , elmaya dal .. Yak on bin kaloriyi .. Dön gerisin geri köy evine harsoluk .. Elektrik yok .. Var da yok ...Giriyoruz eve ... Tavuğu haşlamışlar .. Suyuna bulgur salmışlar .. Papirüs gibi açma ekmekler .. Sar babam sar arasına ..Üstüne höşmerim .. Serp doya doya toz şekeri .. Gir lezzet komalarına .. Tüm bunlar geldi bu kitabı okurken aklıma .. Ama yutkuna yutkuna okudum ... Neden dersen yazarın adı "FAKİR" kardeş !! Burdur ' un bir köyü ... Akçaköy ismi .. Yolu , suyu , elektiriği yok ... Köy yerinde ağa olmasa da inanılmaz bir sefalet .. Açlık ,yokluk anlatılır gibi değil ...Beş çocuk ... Biri de ana karnında .. Kurtuluş savaşına katılıp senelerce savaşmış bir baba .. Geliyor evine.. Nasıl yıprandıysa oralarda , ömrü uzun olmuyor .. Bir de ana var .. İsmi Elifçe ... Yılanların Öcünü okuyanlar bilirler .. Ordaki Irazca Ana'yı koy önüne , o metanetli, o yılmaz kadın dile gelir de aman diler Elifçe Ana 'dan .. Kimselere eyvallahı, geri vitesi yok .. Bir de ek bilgi vereyim bu vesileyle .. Yılanların Öcü filminde Irazca Ana' yı oynayan Aliye Rona köy yerine geldiğinde Fakir Baykurt ' un annesi Elifçe Ana' dan öyle etkilenmiş ki film boyunca oynadığı tüm karelerde üstünde giydiği bütün elbiseler Elifçe Ana'ya ait .. Neyse devam edelim .. Yeşil gözlü , çok akıllı bir çocuk sıyrılıyor bunların arasından ... Bu çocuğun okuması , cidden diyorum ki şans.. Tamamen bir tesadüfler zinciri .. Cidden şanslıyız onu okuyabildiğimiz için ... Küçük yaşta yetim kalıyor .. Köy yeri gaddar !! Düşene aman yok !! Hele ki yetimsen !! Sığır çobanlığına kadar yapıyor .. Hem de köy odasına gidip mecbur yalvara yakara ..Beş sene denilen ilkokulu üç dört sene okuyor .. Kaynak yetersiz .. Ne olacak ne olacak derken öz dayısının ocağına düşüyor .. İnsanın akrabasından yediği kazık gibisi var mı ? İşte buraya kadar okudun .. Sen hiç bir , sayıyla "1" küp şeker yüzünden eli kızgın demirlerle öz dayısı tarafından damgalanan , dağlanan adam gördün mü sayın şekerpare ? Peki bu öz dayının seni aile ocağından koparmak için annene seni okutacağını söyleyerek izin aldığını da söylesem ? Seni seneler geçmesine rağmen okutmayıp köle gibi çalıştırdığını söylesem ? Bir eşekle kilometrelerce yol yapıp ilçe merkezine içme suyu taşımak zorunda kalan Fakir Baykurt'un durumu gözünün önünde canlanır mı ? Burnun kırılır kökünden .. Şuraya aktaramadığım öyle çok ayrıntı , öyle çok anı var ki .. Yeri geliyor gülüyor , yeri geliyor ağlıyorsun .. Keklik romanını okuyanlar orda Tokur çobanla Yaşar ' ın hikayesini çok iyi bilirler .. Zaten okuyup unutmaya imkan yok zohahahahahaha =))) Saf , çok temiz kalpli , çok iyi huylu bir çocuktur Yaşar ..İşbu Yaşar'ı romanda babası karpuz bostanının başına diker ..Hırsızı komasın diye .. Gel zaman git zaman yoldan gelip geçen Tokur isimli bir çoban musallat olur bizim Yaşar'ın bekçilik yaptığı bostana .. Bir kelek alır bostandan karşılığında bir kuzu verecem diye .. Bir karpuz yiyip koyun sürer rulet masasına .. Velhasıl kelam sene sonunda bostan yarıya iner ama koyun ve kuzuların üzerine bir bardak soğuk su içmek zorunda kalır Yaşar efendi .. Kimdir bu Yaşar efendi derseniz aslını bu kitapta Tahir Baykurt olarak okuyabilirsiniz =)) Öyle güzel anlar var ki kitapta !! Mert , namuslu Anadolu köylüsünün panaromasıdır işte bu kitap.. Alıp okuyun isterim ..Hem de çok !! Bir kişi dahi şu incelemeyi okusa da kitabı alsa kazanımdır benim için ... Kitabın sonu itibariyle ,türlü badireleri atlatıp Cumhuriyet'in gariplere uzanan eli olan Köy Enstitüleri için yollara dökülmüş "Fakir" Tahir Baykurt için de şuracığa bir parça bırakayım .. Şu an yollarda çünkü o da .. Okuyabilecek olmanın verdiği mutlulukla SARHOŞ ... Karlı dağlar kara bulut içinde Yaylası hüzünlü yöresi bir hoş Sevdalı yolcular umut içinde Hayalın düğünü töresi bir hoş Han sarhoş hancı sarhoş YOLDA YABANCI SARHOŞ El çek tabip kalbimden İçimdeki sancı sarhoş https://www.youtube.com/watch?v=DhK0ckSuVSk Biyografi sevenlere gözüm kapalı tavsiyemdir .. Okuyun...ASLA ama ASLA pişman olmazsınız !! (Tuco Herrera)

--reklam--

Özüm Çocuktur PDF indirme linki var mı?

--reklam--

Fakir Baykurt - Özüm Çocuktur kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de Özüm Çocuktur PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.

Kitabın Yazarı Fakir Baykurt Kimdir?

Fakir Baykurt (Asıl adı Tahir'dir) (d. 15 Haziran 1929, Burdur - 11 Ekim 1999, Almanya) Türk yazar, sendikacıdır.

Çocukluğu

Fakir Baykurt (Asıl adı Tahir'dir) Burdur'un Yeşilova ilçesine bağlı Akçaköy'de doğdu, Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle beraber şu sözleri ile 1929 yılında haziran ortası olduğu varsayılmaktadır; "1929 doğumlu olduğum doğru. Ay, gün bilinmiyordu. Anamla konuştuk. Köyde orak mevsimi. Tarlada sancılanıp eve gelmiş. Haziran ortasıdır..." Tahir Baykurt'un annesinin adı Elif ve babasının adı Veli'dir. Doğduğunda ona savaşlarda vurulup geri dönmeyen Amcasının adı olan Tahir adı verilir. Tahir 1936 yılında Akçaköy İlkokulu'na başlar ve iki yıl sonra babasını kaybeder. Babasının ölümünden sonra dayısı Osman Erdoğuş tarafından Balıkesir iline bağlı Burhaniye köyüne götürülür ve orada dayısının yanında dokumacılık yapmaya başlar. II. Dünya Savaşı'nın başlaması ile dayısı askere alınır ve Tahir Akçaköy'e dönerek okula devam etme imkânı bulur. 1942 yılında ağır bir sıtma geçirir bu dönem aynı zamanda şiir yazmaya başladığı dönemdir.

Köy Enstitüsü yılları

İlkokulu bitirdikten sonra Isparta Gönen Köy Enstitüsü'ne yazılır. Köy enstitüsü yıllarında özellikle şiire olan ilgisi artar, kendini okumaya verir. Bu dönemde özellikle Türkçe'ye çevrilen klasikleri okur. Fakir Baykurt Köy enstitüsündeki yıllarını ve kendisine kazandırdıklarını şu şekilde anlatmıştır;

"...Köy enstitüsü benim için olağanüstü bir fırsat oldu. İlkokulu bitirdikten sonra gidebileceğim başka hiçbir okul yoktu. Ailemin gücü yetmezdi. Ben okumak istiyordum enstitü benim gibi köy çocuklarını çağırıyordu..."

"...Klasiklerin en iyi okuru enstitülü gençlerdi. Ceplerimizi ona göre yaptırırdık, kitap sığsın. Kız arkadaşlarımız koyun kuzu gütmeye giderken, torbaya azıkla birlikte kitap da katardı..."

Bu yıllarda Bursa Cezaevi'nde olan Nazım Hikmet'in şiirleri ise gizli gizli yayılmaktadır. Tahir Baykurt da bu dönem Nazım Hikmet'in şiirlerini bulur ve gizli gizli okumaya başlar.

"...Kitaplıkta Nazım Hikmet'in kitapları yoktu. Yasaklandığını öğrenince Çivril'in bir köyüne gidip onları buldum. Nazım'ın yedi kitabını kendi yaptığım defterlere kitap harfleri ile yazıp defalarca okudum."

Köy enstitüsü yıllarında ilk şiiri Fesleğen Kolum Eskişehir'de çıkan Türke Doğru dergisinde çıkar. Edebiyata olan ilgisinden dolayı enstitüde de kitaplığın yönetimine seçilir ve daha fazla okuma fırsatı bulur. 1947 yılında Köy Enstitüleri ve Kaynak Dergisi'nde şiirleri çıkar ve bu yıllarda önce şiirlerinde daha sonra tüm yazılarında Fakir Baykurt adını kullanmaya başlar. Köy enstitüleri üzerindeki baskıların artması ile birlikte tüm enstitülere daha baskıcı yönetimler atanmaya başlar. Bu dönemde enstitüler daha önceki bir çok özelliğini yitirmeye başlarken eski öğrencilerin yaşam alışkanlıkları da bu yeni yönetimlerce sorun olmaya başlar. Fakir Baykurt da yeni atanan müdürle sorunlar yaşar ve defalarca kovuşturmaya maruz kalır. Ancak 1947 yılında Köy enstitüsünü başarı ile bitirir ve Yeşilova'nın Kavacık Köyü'ne öğretmen olarak atanır.

Öğretmenlik ve yazarlık yılları

1951 yılında ölene kadar birlikte olacağı Muzaffer Hanım'la evlenir. Bu yıl ayrıca körbağırsağı patlar ve iki kez amelliyat olur. Öğretmenliği Dereköy'e aktarılır. Üzerindeki baskılar devam eder, savcılıkça evine baskın yapılır ve koğuşturma geçirir. 1953 yılında Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü’ne girer ve bir sene sonra bu sefer Gayret Dergisi'nde çıkan bir yazısı nedeni ile yargılanır. 1955 yılında Gazi Enstitüsü'nü de başarı ile bitirirerek Hafik'de açılan ortaokula atanır. Aynı yıl ilk kitabı olan Çilli yayınlanır. 1957 yılında askere alınır ve Ankara Piyade Yedek Subay Ortaokulu'na öğretmen olarak atanır. İlk kızı Işık da bu yıl dünyaya gelir. 1958 yılında ilk romanı Yılanların Öcü Cumhuriyet Gazetesi'nin açtığı Yunus Nadi Roman Ödülleri'nde birinci olur. Ancak roman nedeni ile hem Baykurt hem Cumhuriyet koğuşturma geçirir. Baykurt bu dönemden sonra Cumhuriyet Gazetesi'nde yazmaya başlar.

Askerlikten sonra Şavşat Ortaokulu'na öğretmen olarak atanır ve ikinci kızı Sönmez dünyaya gelir. Yılanların Öcü adlı romanı da Remzi Kitapevi tarafından basılır. Ardından Köy ve Eğitim Yayınları tarafından Efendilik Savaşı adlı kitabı yayımlanır. Cumhuriyet'teki bazı yazıları yüzünden öğretmenlikten alınıp Ankara'da Milli Eğitim Bakanlığı Yapı İşleri Bölümü'nde görevlendirilir. Sürüp giden yazıları ve Yılanların Öcü romanı yüzünden Bakanlık buyruğuna alınarak cezalandırılır. Altı ay açıkta kaldıktan sonra 27 Mayıs 1960'da Ankara İlköğretim müfettişliğine atanır ve aynı yıl Efkar Tepesi adlı kitabı basılır. 1961 yılında yazarın Yılanların Öcü adlı romanı tiyatroya ve filme uyarlanır. Tiyatro gösterimi yasaklanır, film ise ancak Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'in konuya el koyması ile gösterime girer ancak filmin gösterimi sırasında olaylar çıkar. Bu yıl ayrıca yazarın Onuncu Köy, Karın Ağrısı, Irazca'nın Dirliği kitapları yayımlanır. Bir sene sonra yazarın oğlu Tonguç dünyaya gelir. Baykurt Amerika'ya giderek, Bloomington'daki Indiana Üniversitesi'nde göze kulağa hitap eden ders araçları ve yetişkinler için yazma öğrenimi görür. 1963 yılında yurda dönerek Ankara İlköğretim müfettişliği görevini sürdürür. Onuncu Köy Bulgarca'ya çevrilir ve kitapları Bulgaristan'da Türkçe olarak da basılır. Yılanların Öcü ile Irazca'nın Dirliği de Almanya'da, "Die Racheder Schlangen" adıyla basılır. Yılanların Öcü Rusça'ya çevrilir.

Türkiye Öğretmenler Sendikası

1965 yılında TÖS'ün kuruluşuna katılır ve genel başkan seçilir. 1966 yılında İlköğretim müfettişliğinden uzaklaştırılarak yeni kurulan Milli Folklor Enstitüsü'nde uzman olarak atanır. Kaplumbağalar ve Amerikan Sargısı romanları yayımlanır. 1967 yılında Onuncu Köy adlı eseri de Rusça'ya çevrilir. Yazıları ve TÖS'teki çalışmaları yüzünden sık sık kovuşturma geçiren Baykurt Gaziantep'in Fevzipaşa bucağına sürülür. TÖS "Devrimci Eğitim Şurası"nı düzenler. Bir yıl sonra da TÖS "Büyük Eğitim Yürüyüşü"nü bir sene sonra da "Genel Öğretmen Boykotu"nu düzenler. Bu faaliyetlerinden sonra tekrar görevden alınarak bakanlık emrine alınır ancak Danıştay kararı ile görevine geri döner. 1970 yılında Fevzipaşa'dan Ankara'ya Ortadoğu Teknik Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Yayın Müdürlüğü görevine getirilir. Anadolu Garajı ve Tırpan kitapları yayımlanır. Tırpan ve Sınırdaki Ölü ile TRT Ödülleri'ni kazanır. Ardından Onbinlerce Kağnı adlı kitabı yayımlanır.

Sıkıyönetim yılları

1971'de ordunun yönetime el koyması ile başlayan sıkıyönetim döneminde Baykurt iki kere gözaltına alınır. Aynı yıl Tırpan ile Türk Dil Kurumu Ödülü'nü kazanır. Kitaplarının yeni basımları yapılırken yazar askeri tutukevinden Ankara Merkez Cezaevi'ne aktarılır. 1973 yılında Can Parası ve Köygöçüren basılır. Baykurt'un yurt dışına çıkışı da yasaklanmıştır. 1974 yılında İçerdeki Oğul basılır. Keklik romanını yazar. Can Parası ile Sait Faik Ödülü'nü kazanır. Askeri Yargıtay'da TÖS Davası'ndan beraat eter. Sınırdaki Ölü ve Keklik kitap olarak basılır. 1976 yılında Sakarca basılır.

Emeklilik Yılları

Sosyal Sigortalar Kurumu'ndan emekli olan Baykurt Madaralı Roman Ödülü'nün kuruluşuna yardımcı olur. 1977 yılında İsveç'te öğretmen yetiştirme çalışmalarına katılır ve Yayla romanı basılır. Frankfurt Uluslar arası Kitap Fuarı'na katılır ve Almanya, Hollanda ve İsviçre'ye geziler yapar, göçmen işçilerle iletişim kurar. 1978 Yılında Sakarca sahneye uyarlanarak İstanbul Şehir Tiyatroları'nca oynanır. Kara Ahmet Destanı ile Orhan Kemal Ödülü'nü kazanır ve Kültür Bakanlığı'na danışman olur. 1979 yılında Tırpan adlı eseri de tiyatroya uyarlanır. Devlet Tiyatrosu tarafından İzmir, Ankara ve Antalya'da oynanır. Baykurt, göçmen işçi konusunu incelemek üzere tekrar Almanya'ya gider. Duisburg şehrinde yaşamaya başlar. Yandım Ali kitap olarak basılır. Bu dönemde ODTÜ'de öğrenci olan oğlu Tonguç da tutuklanır. 1980 yılında Tırpan İstanbul Şehir Tiyatroları'nca da sahneye konulur ve iki mevsim oynanır. Tırpan'dan ötürü Baykurt ve Taner Barlas, "Avni Dilligil En Başarılı Yazar" ödülü kazanırlar. Suna Pekuysal da "En Başarılı Oyuncu" seçilir. Rur Havzası'nda Türk işçi çocukları için başlatılan RAA programında görev alır ve bir İngiltere gezisi yapar. Kızı Işık da bu yıl tutuklanır. Baykurt, Taner Barlas ve oyunda rol alan sanatçılar "İsmet Küntay Ödülü" kazanırlar. Tırpan'daki oyunu nedeniyle Suna Pekuysal "Ulvi Uraz Ödülü"nü kazanır.

1981'de "Sakarca" İsveç'te çizgi film yapılır ve Macarca'ya da çevrilir. DDR'de bir inceleme gezisi yapar. Öyküleri Gürcistan'da da kitap olarak basılır. "Kaplumbağalar" filminin senaryo çalışmalarına katılmak üzere İsviçre'nin Neuchatel şehrine gider. Almanya'daki göçmen işçilerin yaşamını konu alan öyküleri "Gece Vardiyası" adıyla basılır. İşçi çocuklarının yaşamını dile getiren öyküleri de "Barış Çöreği" adıyla basılır. Kitaptan yapılan seçmeler Almanya ve Hollanda'da iki dilli olarak yayımlanır. 1983 yılında "Yüksek Fırınlar" kitap olarak basılır. Oğlu Tonguç'la birlikte Sovyetler Birliği gezisi yapar. Moskova, Bakü, Batum ve Leningrad şehirlerine ve Yasnaya Poliana'ya giderek Tolstoy'un Yurtluğu'nu ziyaret eder.

1984 yılında Berlin Senatosu Çocuk Yazını Ödülü'nü kazanır. Gece Vardiyası ve Kara Ahmet Destanı Almanca, Yılanların Öcü ile Irazca'nın Dirliği Bulgarca basılır. Türkiye'de "Barış Derneği İkinci Davası"nda sanık olarak aranır. 1985 yılında Gece Vardiyası ile Alman Endüstri Birliği BDI'nin Yazın Ödülü'nü alır. Dünya Güzeli ve Saka Kuşları adlı Kitapları Türkçe ve Almanca olarak basılır. 1986 yılında Duisburg'ta öğretmenliğe başlar ve yurt dışında oluşan Türkiye Aydınlarıyla Dayanıma Girişimi'nin yönetiminde görev alır. "Duisburg Treni" adlı eseri basılır. Kopenhag'ta Dünya Barış Kongresi'ne katılır aynı yıl Koca Ren basılır.

1987 yılında Keklik romanı 20 öyküsüyle birlikte Rusça’ya çevrilip basılır. Londra’ya bir gezi yaparak Highgate’te Karl Marx’ın gömütünü ziyaret eder. Aynı yıl aralarında birçok yabancı dile çevrilen kitabının da bulunduğu 19 kitabı Yaşar Kemal, Orhan Kemal, Aziz Nesin, Halikarnas Balıkçısı, Mihail Şolohov, Ernest Hemingway, İvan Gonçarov, Tolstoy, Gogol, Panait Istrati gibi yazarlarla beraber gerekçe göstermeden yasaklanır. Aynı yıl Sakarca adlı eseri de Hollandaca ve Almanca olarak basılır. Türkiye – Yunanistan Dostluk Gelişimi’nin Avrupa’da kuruluşunda görev alır. Tiflis’te İlaya Cavcavadze’nin 150’nci doğum yıldönümü konferansına katılır.

1988 yılında İçerdeki Oğul’u oyun olarak tekrar yazar. A. Çetinkaya ile birlikte Fridan Halvaşi’nin şiirlerini Türkçe’ye çevirir; Kitap Eninde Sonunda adıyla Almanya’da basılır.

1989 yılında Kuru Ekmek romanını yazar. İçerdeki Oğul, Amersfoort Halk Tiyatrosu’nda oynanır. Şiirleri de Bir uzun yol adıyla basılır. Moskova’ya yeni bir gezi yaparak Nâzım Hikmet’in evinde ve arşivinde çalışır.

Baykurt ders vermeyi Pestalozzi Okulu’nda sürdürür. Şiirleri Hollanda’da “Vuurdoorns – Ateşdikenleri” adıyla basılır. 1991 yılında Ortaokul öğrencileri için, “KALEM – Schreiber” dergisini çıkarmaya başlar aynı yıl boynundan bir ameliyat geçirir. 1992 yılında, bugün Literaturcafé Fakir Baykurt adıyla varlığını sürdüren Duisburg Edebiyat Kahvesi'ni kurar. Bir Uzun Yol’un Almanca’sı “Ein langer Weg” adıyla çıkar. Yazar bu yıl bir de Çin gezisi ertesi yıl da Avustralya gezisi yapar. 1995 yılında Almanya’da öğretmenlik yaptığı çalıştığı Pestalozzi Okulu’ndan emekliye ayrılır. Öykü Kitabı bizim İnce Kızlar basılır ve 7 kitaptan oluşan Özyaşam öyküsünü bititir. 10 Mart'ta Devlet Tiyatroları Opera ve Balesi Yardımlaşma Vakfı tarafından “Fakir Baykurt’a Saygı Gecesi” düzenlenir. Bu yıl Yarım Ekmek romanı da yayımlanır. 1998 yılında Telli Yol öykü kitabı ile birlikte, “Özyaşam” dizisinin ilk cildi “Özüm Çocuktur” yayımlanır. Gezi yazılarının bir bölümünü Dünyanın Öte Ucu (Avustralya Gezi İzlenimleri) adıyla yayımlanır. Benli Yazılar deneme kitabıyla birlikte “Özyaşam” dizisinin ikinci ve üçüncü ciltleri (Köy Enstitülü Delikanlı; Kavacık Köyünün Öğretmeni) çıkar. 1999 Nisan genel seçimlerinde Özgürlük ve Dayanışma Partisi İzmir milletvekili Adayı olur. 11 Ekim 1999 Pazartesi günü tedavi gördüğü Almanya’da Essen Üniversitesi Kliniği’nde pankreas kanserine yenik düşerek ölmüştür.

--reklam--

Fakir Baykurt Kitapları - Eserleri

  • Özüm Çocuktur
  • Köy Enstitülü Delikanlı
  • Kavacık Köyünün Öğretmeni
  • Köşe Bucak Anadolu
  • Bir Tös Vardı
  • Sıladan Uzakta
  • Yılanların Öcü
  • Irazca'nın Dirliği
  • Eşekli Kütüphaneci
  • Kaplumbağalar
  • Onuncu Köy
  • Yarım Ekmek
  • Köygöçüren
  • Koca Ren
  • Genç Emekli
  • Yüksek Fırınlar
  • Yayla
  • Keklik
  • Tırpan
  • Amerikan Sargısı
  • Kara Ahmet Destanı
  • Yandım Ali
  • Dost Yüzleri
  • Dünya Güzeli
  • Can Parası
  • Dünyanın Öte Ucu
  • Benli Yazılar
  • Sakarca
  • Telli Yol
  • Gönül Ustası
  • Çilli
  • İçerdeki Oğul
  • Efkar Tepesi
  • Efendilik Savaşı
  • Sabır Dağı
  • Gece Vardiyası
  • On Binlerce Kağnı
  • Sınırdaki Ölü
  • Duisburg Treni
  • Bizim İnce Kızlar
  • Kalekale
  • Barış Çöreği
  • Unutulmaz Köy Enstitüleri
  • Öğretmenin Uyandırma Görevi
  • Sendika Ve Grev
  • Saka Kuşları
  • Anadolu Garajı
  • Yanar Bir Işık
  • Çilli Karın Ağrısı Cüce
  • Anadolu Garajı
  • Şamar Oğlanları
  • Yeni Kölelik mi?
  • Bir Uzun Yol
  • Ateşdikenleri
  • Kovboyculuk Oyunu

--reklam--

Fakir Baykurt Alıntıları - Sözleri

  • Yaşam yenileniyor,töreler kalıyor... (Yarım Ekmek)
  • Aborcin denilen o insanlar kendi aralarında barışçıl yaşıyor, savaş bilmiyorlar. İlkel silahları sadece avlanmak içindi. Amiral Cook'un adamları karaya çıkar çıkmaz, ilk el de 40000 Aborcin öldürdü. Aborcinler kurşun renkli, oval büyük burunlu insanlar. Gelen beyazları kendilerini var eden ataların dirilip gelen ruhu sandılar. Koşarak, toplanarak atalarını en saygılı devinimlerle, seslerle karşılamak istediler. Karşılık olarak kafalarına, gövdelerine durmadan kurşun yediler. Atalar kurşun attığına göre bunca yıldır biriken suçlarının cezasını veriyorlar diye yorum yaptılar. Birdenbire 40 bin ölü. (Dünyanın Öte Ucu)
  • Eskiden cahillik fazlaydı;şimdi daha fazla. (Eşekli Kütüphaneci)
  • Ankara uzak, seçim uzak, okul uzak, gökyüzü uzaktı.Büktü boynunu. (On Binlerce Kağnı)
  • Tavuklar, horozlar, bizden erken uyanıyor. Kurt, kuş bizden erken uyanıyor. Biz niye geriye kalıyoruz. Hatta bazı horozlar, bizi daha tez uyandırmak için daha erken ötüyorlar. Ama niçin erken öten horozların boynuna vuruyoruz? (Efkar Tepesi)
  • Bir sidikli yorgan meseli vardır hani: İnsanlar uyanacağına yakın, ecinni tayfası, sidikli yorganı alıp sokaklarda dolaşırmış. Hangi evde duman tütmüyor, o evin bacasından girermiş. Yorganı, şafak söktüğü halde eşşek gibi yatanların üzerine örtermiş. Yani bu yorgan, değirmen taşı...Ağır! Onu örtünen, öğlelere kadar uyurmuş. Uyansa bile bir ağırlık; kalkamazmış. Yani ben kısa aklımla şöyle diyorum: Bizim köylü milletinin de üstüne sidikli yorgan örtülmüş, kalkamıyor vesselam... (Onuncu Köy)
  • "Eller bizi kınar, nerelere gidelim?" "Ellerden arkalara kaldık tüüüüüh!" (Yandım Ali)
  • Sabahattin Ali; Pir Sultan Abdal, Garcia Lorca, Nazım Hikmet gibi büyük sanatçılardandı. Kahraman ve kurban olmasa da, olmadan da büyüktü. Onun yaşamında ve yapıtlarında büyük sanatçılığın bütün belirtileri vardır. Biliyoruz, büyük sanatçıların yaşamları da büyüktür. Onlar acıyı da, sevinci de büyük boyutlarda yaşarlar. Yapıtları, sadece içerik, biçim ve estetik yönlerinden değil, sanatın işlevi yönünden de bambaşka özellikler taşır. Bundan ötürü kitleleri çok yakından ilgilendirirler. Bu ilgi de giderek onları etkiler, sarsar, onlara bilinç verir, bunalımlardan çıkış yönlerini, yollarını sezdirir, eyleme dönüşecek maddi gücü aşılar. Büyük sanatçılar bu işlevi, bunalım içindeki halkların yaşamına karışarak, onlarla birlikte soluk alıp vererek, acıyı sevinci onlarla paylaşarak, dayatılan haksız koşullara direnerek, diretmekle yetinmeyip, gerektiğinde savaşarak; savaşım içinde oluşturdukları yapıtlarda halkın dilini, duygularını, düşüncesini sevgiyle, saygıyla kullanarak sağlayabilirler. Böylece yeni tipler, karakterler, yazma yenilikleri ortaya koyarlar. abece, Sayı 12 Mart 1987 (Yanar Bir Işık)
  • Camiye, okula, kışlaya, fabrikaya, karakola siyaset girmez, Ferhat Efendi! Girdi mi, o melmeket hapı yutar! (Tırpan)
  • Para gibi maymuncuk yoktur! (Duisburg Treni)
  • “Evet Pablo Neruda çok büyük bir şairdir. Yalnız Şili’nin degil butün dünyanın, en başta da işçilerin, köylülerin şairidir!” (Genç Emekli)
  • Asıl anlatılacak işler "Yılanların Öcü"nde oldu ... (Çilli Karın Ağrısı Cüce)
  • Ta yirmi yıl önce bir iğde silkimi zamanı, köyünden kalkıp Almanya'nın yolunu tuttuğu günü hiç unutamaz Salih. Umutlarla doluydu. İçi o gün Karadenizin suları gibi çalkanıyordu. Hiç hesapta olmayan yönlere aktı gitti yaşam. " Bir yıl sonra yirmi olacak! Yaş da kırk yedi! Yaşadığım kadar yaşayacağım nereden belli? Ne anladım ben bu kıyımcı feleğin yönettiği dünyadan?" (Gece Vardiyası)
  • Denizgil hücrelerinden çıkmışlar, kapılarının önündeki dar yerde geziniyorlar. Kuzey hücreler, hiç güneş almıyor. Kapılarının ortasında "gözet deliği" var. Celâl'le gözlerimizi uydurup baktık kaçak olarak. Hüseyin'i, Metin'i, Hacı'yı, Mustafa'yı gördük şöyle böyle. Yusuf çıkmamıştı belki... (İçerdeki Oğul)
  • "Çok acılar çektik! Karamsar etti acılar bizi..." (Duisburg Treni)
  • Eskiden cahillik fazlaydı; şimdi daha fazla. (Eşekli Kütüphaneci)
  • Dillerinden bir tane “r” çıkmaz bunların. Doğru dürüst “Murat” diyemezler. O güzelim adı “Muğat Muğat” diye rezil ederler. (Barış Çöreği)
  • « İstanbul'da Yaşar Kemal İnce Memed' i yazmış. Ben de Ali enişteyi yazacağım. Evinin önüne ev yapıyorlar, sesini çıkaramıyor. Kuzusunu çalıyorlar, sesini çıkaramıyor. Çıkarsam daha beter çullanırlar üstüme diye korkuyor» (Köşe Bucak Anadolu)
  • “ Bugün it bağlasan eğleşmez olmuş hepsi .” (Gece Vardiyası)
  • “Pişesiye sabreder, soğuyasıya sabredemez!” (Sabır Dağı)