Kitap Künyesi
Yazar: Kate Chopin
Çevirmen: Burcu Şahinli
Editör: Başak Güntekin
Yayın Evi: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
İSBN: 9786052959145
Sayfa Sayısı: 200
--reklam--
Uyanış Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti
New Orleans kültürünü işlediği yapıtlarıyla tanınan ve edebiyatta yerel renkleri savunan Kate Chopin’in bu romanı 1899 yılında yayımlandığında Amerikan kamuoyunu sarsmıştı. Bir kadının uyanışını, kendi ayakları üzerinde durarak bireyselliğini ilan edişini anlatan Uyanış, bazı açılardan Madam Bovary’ye benzetilir. Chopin’in kendi arzularının peşinden giden bağımsız kadın karakterine yönelik nesnel yaklaşımı zamanında tepki çekse de, romanın üslup güzelliği ve duyarlığı övgüyle karşılanmıştı.
Chopin’in kadınların özgürleşmesine verdiği önem ve sonraki feminist edebiyatçılara öncülük etmesi, 20. yüzyıl sonlarında yapıtlarının, özellikle de uzun zaman önce unutulup gitmiş olan Uyanış’ın yeniden gündeme gelmesine yol açtı. Romanı yeniden ele alan bazı eleştirmenler “cesur” gerçekçiliğine vurgu yaptı. Per Seyersted’in 1969 yılında yayımlanan Kate Chopin biyografisi, yazarın yaşamına ve yapıtlarına yönelik kapsamlı bir incelemenin ürünüydü. Daha önce gün ışığına çıkarılmamış öykülerinin, mektuplarının ve günlüklerinin keşfi, o güne kadar bilinenden farklı, çok daha azimli ve meselesi olan bir yazar portresi ortaya koydu. Kate Chopin böylece 19. yüzyıl Amerikan edebiyatının önemli yazarları arasında hak ettiği yeri almış oldu.
--reklam--
Uyanış Alıntıları - Sözleri
- "Kimi insanlar, küreğin suyu dalgalandırması gibi kalıcı izler bırakmazlar."
- "Sevmemeniz gerekirken neden seviyorsunuz onu?"
- Belki de, ömür boyu hayallerle yaşayan bir budala olarak kalmaktansa uyanmak daha iyidir, acı çekecek olsak bile.
- "Fakat her şeyin, hele ki bir dünyanın başlangıcı, daima belirsiz, karman çorman, kargaşalı ve fazlasıyla sıkıntılıdır."
- "Kötü ayrılmayı ben de istemiyorum," dedi Edna. "Ama anlamıyor musunuz? Sizi görmeye alıştım, hep yanımda olmanıza alıştım. Yaptığınız hiç dostça değil, hatta ayıp. Üstelik bir özrünüz dahi yok. Bense birlikte olacağımızı sanıyor, önümüzdeki kış şehirde sizi görmenin ne hoş olacağını düşünüyordum."
- Nedensiz yere mutsuz olduğu günler vardı sonra; sevinmeye de, üzülmeye de değmezdi sanki hiçbir şey için, yaşamak ya da ölmek fark etmezdi.
- ...içimde yolun sonuna varmadan sonsuza dek yürümek zorundaymışım gibi bir his vardı.
- “Kimi insanlar, küreğin suyu dalgalandırması misali, kalıcı izler bırakmazlar.”
--reklam--
Uyanış İncelemesi - Şahsi Yorumlar
Bir Kadının Olağanüstü Değişimi: Uyanış: “Kadınlar pek özel ve narin varlıklardır aziz dostum.” (Sayfa 111) Amerikalı yazar yazar/i6542, 1851’de doğdu. İlk romanı 29 yaşındayken yayımlanan Chopin’i asıl üne kavuşturan ise öyküleri oldu. Çeşitli antolojilerde öyküleriyle boy gösteren yazar, dönemindeki nadir kadın yazarlardan biri olarak başarılı bir kariyer ortaya koydu. 1904’teki ölümüne dek üretmeye devam eden Kate Chopin’in başlıca ana temaları arasında kadının yaşamı, cinsellik, toplumsal cinsiyet, ölüm, ırkçılık karşıtlığı yer alır. Feminist kimliğini saklamayan, her Amerikan kadınının cinsel özgürlüğü ve kendine ait bir hayatı vardır diyerek cesur söylemlere sahip olan yazarın ülkemizde bir tutam öyküsünün yanı sıra, bir de romanı yayımlanmıştır. “Uyanış” isimli bu romanı da yine feminist edebiyatın önemli örnekleri arasında yer almaktadır fakat roman, ilk yayımlandığında muhafazakar Amerikan halkı tarafından tepkiyle karşılanmış ve satışı yasaklanmıştır. 20. yüzyılın ortalarından itibaren kitap yeniden gündeme gelmiş ve hak ettiği değeri yıllar sonra ancak kazanabilmiştir. Türkiye İş Bankası Modern Klasikler dizisi kapsamında yayımlanan Uyanış’ın çevirisi yazar/i52250’ye ait. Yine aynı dizi kapsamındaki kitap/kitap--69188 isimli kitapta “Caline” öyküsüyle karşımıza çıkan Chopin’in 2 farklı öykü derlemesi daha bulunuyor: kitap/kitap--287159 ve kitap/kitap--293097 . “Benliğinin –şimdiki benliğinin- eski benliğinden farklı olduğunu biliyordu yalnızca. Artık çevresine başka gözlerle bakıyor ve içindeki, onu değiştiren, renklendiren yeni koşullarla tanışıyordu, kuşku duymuyordu henüz.” Uyanış isimli romanını kısaca “bir kadının uyanışı” olarak özetlemek mümkün aslında. 1899’da yayımlanan Uyanış’ın, kendisinden tam 44 yıl önce kaleme alınan “kitap/kitap--874”le aynı kulvarda bir roman olduğu söylenebilir. yazar/i512’in de yaptığı tam olarak bir kadının kendi benliğinin bilincine vararak içinde bulunduğu sisteme başkaldırmasıydı. Flaubert, Emma Bovary karakteriyle kadınlar için adeta bir ses olmuş ve kadının toplum içindeki yerini yeniden masaya yatırmıştır. Oldukça tartışmalı sahnelere sahip olan roman detaylı anlatımı ve karakterler arasındaki ilişkileri iyi yansıtması açısından bir klasik haline gelmiştir ve Emma’nın yaptıklarının birçoğu sağlam temellere dayandırılmıştır. Uyanış’ta karşımıza çıkan tabloda ise Edna Pontellier isimli kadın karakterimizin Madam Bovary’i okumuşçasına hareket ettiğini görüyoruz. Peki bu ne demek tam olarak? Kate Chopin, Flaubert’le benzer yoldan gitse de, onun kadar başarılı bir romana imza atamamıştır çünkü zaten yapmaya çalıştığı şeyi 44 yıl önce büyük Fransız romancı Flaubert yapmıştır. Bu durum elbette Chopin’i başarısız yapmamaktadır. Uyanış’ın edebi dil, anlatımdaki sadelik ve elbette işlediği temayı da düşünürsek, iyi bir roman olduğu rahatlıkla söylenebilse de, karakter yaratımı, karakterler arasındaki ilişkiler ve olayların işlenişi gibi konuları da eklediğimizde ortalama bir esere dönüşüyor. Chopin, karakterinin birçok davranışını mantıklı temellere dayandırmadan, hızlı bir şekilde işlemeyi tercih ediyor. Daha uzun bir romana imza atıp derin psikolojik tahlillerle öyküsünü daha da güçlü bir hale getirebilecekken, birçok şeyi yüzeysel bırakmayı tercih ediyor. Edna, Leonca Pontellier isimli bir adamla evli ve iki de çocuğu olan bir kadındır. Sıradan başlayan bu hikâye, Edna’nın yaşadığı hayatı sorgulamasıyla birlikte bir anda farklılaşıyor ve roman farklı bir kulvarda seyretmeye başlıyor. Eşine ve çocuklarına karşı soğuk olan Edna’nın toplum nezdinde kabul görmüş “anne” ve “kadın” sıfatlarından gittikçe uzaklaşmasını okuyoruz. Özgür bir kuş olup uçmayı arzulayan Edna’nın kafasının karışıklığı ve aldığı kararları aniden alıyor olması onu aykırı bir karaktere dönüştürüyor “Mrs. Pontellier bir insan olarak evrendeki yerinin farkına varmaya, bir birey olarak kendisi ve çevresiyle olan ilişkilerini tanımaya başlıyordu.” Edna, hayatının sonraki safhasında kocasından uzaklaşarak farklı erkeklere yakınlaşıyor ve hatta onlarla ilişki kuruyor. Zaten kitabın tartışma konusu olan kısımları ise buralar çünkü bir kadının uyanışını anlatırken aynı zamanda aldatmak eylemini normalleştirmeye çalıştığı söylenerek ahlaki açıdan bunun yanlış olduğu belirtilmiş ve yazara yüklenilmiştir. Elbette ki aldatma eyleminin her koşulda yanlış olduğunu ifade etmek gerekir fakat romanı daha geniş bir açıdan da okumak gerekir aynı zamanda. Yaşadığı toplumda belirli kalıplar içine sıkışıp kalan bir kadının yaşamını sorgulaması, kendisini bir anda zincirlerle bağlanmış gibi hissetmesi ve sorgulayarak bir çıkış yolu araması elbette ki öyküde ilk fark etmemiz gereken şeyler olmalı zira Chopin’in farkındalık yaratmaya çalıştığı konu da tam olarak bu. Fakat Madam Bovary’de bu temanın daha bir ustalıkla işlendiğini düşündüğüm için Uyanış’ı onun gerisinde anmam gerekiyor. Madam Bovary’i de, Uyanış’ı da okumak gerek ve hem Emma’nın hem de Edna’nın hayatlarına şöyle bir misafir olarak benzerlikleri ve farklılıkları keşfetmek gerek. Edebiyatın güzelliklerinden biri de bu çünkü benzer temaları farklı coğrafyalarda yaşamış farklı yazarlardan okuyup aralarında kıyaslama yapabiliyoruz. Keyifli okumalar dilerim. “Gelenek ve ön yargı seviyesinin üstünde uçmak isteyen kuşun kanatları güçlü olmalıdır. Zayıf kuşların yara bere içinde, yorgunluktan perişan olmuş halde yere düştüğünü görmek çok acıklıdır.” (Bahri Doğukan Şahin)
Uyanış: Bir kadının uyanış hikayesi.. Edna Pontellier, zengin bir eşe ve iki erkek çocuğa sahip, rolü ise evin işlerini ve çocuklara annelik yapmaktır. Yaz tatilinde çocuklarıyla bir pansiyonda kalır ve Robert adında bir genç ile tanışır. Arkadaş olarak başlayan ilişki aşka doğru yol alır. Edna için uyanış bu noktada başlar. Rolü gereği sorumluluk olarak üstlendiği şeylerden vazgeçip aşkı mı seçmeli yoksa rolüne devam mı etmeli! Kitap yazıldığı dönemde çok ses getirmiş. Kadının toplumdaki yerini ve kimliğini sorgulaması, kadınların yaptıklarının kendileri için değil toplum için yapmaları bu detaylar güzel aktarılmış. Güçlü kadın yazar güçlü kalem, akıcı bir dil. Klasik okumayı sevenler bir göz atsın derim Ayrıca kitap Madam Bovary ile benzerlik taşıdığı dile getirilmiş içerik olarak benzitilebilir ama her klasiğin kendine has okunası bir tadı var bu klasiğide bakabilirsiniz kitap/kitap--179135 yazar/i6542 (im t u b i s)
"Amerikan toplumunda şiddetle bastırılan kadın zihinsel ve sosyal yaşam alanı sonucu Edna adeta hapsedilmiştir. ... Edna karakteri ile Chopin 19. yüzyılda evlilik kurumuna yaptığı şiddetli eleştirileri ile zamanının çok ötesinde bir söylem geliştirmektedir. Politik bir roman olan Uyanış’ta da hedef “…toplumsal reform veya hükümeti oluşturan güçlerdir”.Hemcinslerinin aksine Edna’ya göre eşi Léonce Pontelliér için evlilik, eve “bonbon ve fıstık” getirmekten ibaret olan kadının tüm bireyselliğini reddeden ve çocuksulaştıran bir tutumdur. Edna bir kadın olarak bireyselleştirilen değil, evde çocukları ile şeker bekleyen çocuksu varlığa dönüştürülür erkek zihninde. Dolayısı ile Chopin, Edna ile toplumun kalıplaşmış kalıplarını yıkmak için radikal söylemler geliştirmektedir." Tamam, hak veriyorum, tüm bu yazılanların doğruluk payı şiddetle var. Ama ben Uyanış'tan umduğumu bulamadım, Edna benim içim kayıtsız bir kadın portresi çizdi. Kendi benliğimiz içinde yolculuğa çıkarken çevremize kayıtsız olmakla ilgili bir hesabım var. Tek gönlümü okşayan, bana çağrışımlar bırakan kısım Edna' nın evinden ayrılıp daha küçük bir yerde yaşamayı tercih etmesi oldu. İçsel yolculuğunda sembolik bir değer taşıdığını düşündüğüm ve tek takdir ettiğim kısım buydu, oysa ki ben daha derin bir yolculuk bekliyordum. Romanı değil, Edna'yı başarısız buluyorum. Belki de beklememeliydim, dönemin feminist yazarlarının daha somut, daha siyasi, daha yüzeysel dertleri vardı belki de ve bunun için suçlanmamalıydılar. Ama benim beklediğim, içinde olduğumuz şey bir hapisse, başka bir hapiste başka bir manzaraya bakarken özgürlük naraları atmamak, buna bir eleştiri getirebilmek. Benim beklediğim, yolculuğun başında bir kadın, insan olmanın anlamına sahip çıkmayı gözardı etmeyen bir kadın, cinsiyet rolleri üzerinden düşünmenin kısıtlayıcılığının farkına varmış bir kadın. Özgürleşmek istiyorsak, sürekli neyin esaretinde olduğumuzu sorgulamalıyız. Ben artık esirlikten esirliğe koşan hürriyet şarkıları dinlemek istemiyorum. (Melike Olgunsoy)
--reklam--
Uyanış PDF indirme linki var mı?
--reklam--
Kate Chopin - Uyanış kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de Uyanış PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.
Kitabın Yazarı Kate Chopin Kimdir?
Amerikan Edebiyatı'nda büyük öneme sahip kısa öykü yazarıdır.
Amerikan kadınının ve bütün kadınların cinsel özgürlüğü ve hayatı vardır diyerek kendi zamanında feminizmin edebiyattaki en büyük temsilcisi olmuştur. Düşünceleri fazla sıradışı bulunduğu için muhafazakar Amerikalılar tarafından hoş karşılanmasa da, eserleri yazar öldükten sonra değer bulmuştur. En önemli kısa öyküsü The Storm'dur.
--reklam--
Kate Chopin Kitapları - Eserleri
- Uyanış
- Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler
- Bir Ön Yargı Meselesi
- The Story of an Hour - Tale Blazers
- Desiree's Baby And Other Stories
--reklam--
Kate Chopin Alıntıları - Sözleri
- “O küçülen şey kalbiymiş gibi hissetti ama aslında kalbi değil sadece sevgisiydi.” (Bir Ön Yargı Meselesi)
- Belki de, ömür boyu hayallerle yaşayan bir budala olarak kalmaktansa uyanmak daha iyidir, acı çekecek olsak bile. (Uyanış)
- "Kötü ayrılmayı ben de istemiyorum," dedi Edna. "Ama anlamıyor musunuz? Sizi görmeye alıştım, hep yanımda olmanıza alıştım. Yaptığınız hiç dostça değil, hatta ayıp. Üstelik bir özrünüz dahi yok. Bense birlikte olacağımızı sanıyor, önümüzdeki kış şehirde sizi görmenin ne hoş olacağını düşünüyordum." (Uyanış)
- Nedensiz yere mutsuz olduğu günler vardı sonra; sevinmeye de, üzülmeye de değmezdi sanki hiçbir şey için, yaşamak ya da ölmek fark etmezdi. (Uyanış)
- Apansız fark etmişti ki ödün vermeyen bir benliğe sahip olmak varlığının en güçlü dürtüsüydü. (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- “Ama paranın harcanabileceği başka yerler de vardı.” (Bir Ön Yargı Meselesi)
- Tüm Aubingy'ler böyle severdi, tabancayla vurulmuş gibi. (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- Aşk, o çözülmemiş gizem, kendi kendinin efendisi olmanın karşısında neydi ki! (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- When the doctors came they said she had died of heart disease of joy that kills (The Story of an Hour - Tale Blazers)
- “İlkbahar bitti ama yazımız var, Tanrı’nın izniyle sonbaharımız, kışımız var.” (Bir Ön Yargı Meselesi)
- Hem bedenen hem ruhen yorgundu. (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- Zaman zaman zihnindeki tesadüfi düşünceler neredeyse işitilmez konuşmalara dönüşüyordu . (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- "O kısa süreli aydınlanma ânında, ister iyilikten ister zorbalıktan olsun, her türlü baskının aynı derecede suç olduğunu fark etmişti." (Bir Ön Yargı Meselesi)
- “Kadın ve erkeklerin, hemcinsine baskı yapmaya hakkı olduğuna dair kör inançlarından dayanak alarak kendi iradesini ezmeye kalkacak güçlü bir irade olmayacaktı.” (Bir Ön Yargı Meselesi)
- Kız bir zenci kadın gibi kendini özgüvenli bir edayla taşıyor, adımlarını özgür ve zahmetsizce atıyordu, tavrında bir teklifsizlik vardı ama kadınsılıktan yana eksiği yoktu. Kendi adına ve etrafındakiler adına karar vermeye alışık bir genç insanın havasına sahipti. (Bir Çift İpek Çorap ve Başka Öyküler)
- "Go away. I am not making myself ill." No; she was drinking in a very elixir of life through that open window. (The Story of an Hour - Tale Blazers)
- ...içimde yolun sonuna varmadan sonsuza dek yürümek zorundaymışım gibi bir his vardı. (Uyanış)
- she suddenly recognized as the strongest impulse of her being! "Free! Body and soul free!" (The Story of an Hour - Tale Blazers)
- “Kendini öldürmüyorsa bu, çelik gibi bir yaradılışa sahip olmasındandı.” (Bir Ön Yargı Meselesi)
- Karanlıkta ışığın ona veremeyeceği neyi bulmayı bekliyordu ki! (Bir Ön Yargı Meselesi)
Yorumlar
0 yorumYorum yazmak için tam sürüme geçin