Akredite Kalibrasyon Firmaları Hizmet Kapsamı Nasıl İncelenir

Kalibrasyon hizmeti seçerken yalnızca firmanın hangi cihaz gruplarıyla çalıştığına bakmak yeterli değildir. Ölçüm alanı, cihazın çalışma aralığı, uygulanacak yöntem, işlemin laboratuvarda mı yoksa müşteri sahasında mı gerçekleştirileceği ve talep edilen hizmetin akreditasyon kapsamındaki durumu birlikte değerlendirilmelidir. Bu nedenle firma karşılaştırmasında genel hizmet listesinden çok cihaz bazındaki teknik kapsam önem taşır.

Farklı akredite kalibrasyon firmaları arasında inceleme yapılırken ilk adım işletmede kullanılan cihazların ölçüm alanlarına göre sınıflandırılmasıdır. Rezonans Kalibrasyon'un hizmet yapısında RF ve mikrodalga, elektriksel, sıcaklık, basınç, boyut, tork ve terazi kalibrasyonu gibi farklı alanlar bulunur. Bununla birlikte belirli bir cihazın akredite kapsamda değerlendirilip değerlendirilemeyeceği yalnızca bu hizmet başlıklarından hareketle kabul edilmemeli, cihazın teknik özellikleri ve ilgili kapsam ayrıca kontrol edilmelidir.

Hizmet başlığı neden tek başına yeterli değildir?

Bir kalibrasyon laboratuvarının "elektriksel kalibrasyon" veya "sıcaklık kalibrasyonu" hizmeti vermesi, bu alanlardaki bütün cihazların aynı yöntemle ve aynı kapsamda kalibre edildiği anlamına gelmez. Örneğin elektriksel ölçüm grubunda multimetre, ampermetre, voltmetre, pens ampermetre, osiloskop, güç kaynağı, proses kalibratörü ve izolasyon test cihazı gibi birbirinden farklı ekipmanlar bulunabilir. Her cihazın ölçtüğü büyüklükler ve çalışma aralıkları farklıdır.

Benzer durum sıcaklık alanında da görülür. Direnç termometresi, termokupl, sıcaklık göstergesi, etüv, inkübatör veya kontrollü hacim aynı başlık altında değerlendirilebilse de uygulanacak kalibrasyon yöntemi ve çalışma koşulları birbirinden ayrılabilir. Bu nedenle hizmet kapsamı incelenirken cihaz adının yanında ölçüm büyüklüğü ve aralığı da dikkate alınmalıdır.

Kalibrasyon alanları nasıl karşılaştırılabilir?

İşletmenin cihaz envanteri ile laboratuvarın hizmet alanlarını yan yana getirmek karşılaştırmayı kolaylaştırır. Rezonans Kalibrasyon'un hizmet sayfalarında öne çıkan alanlar aşağıdaki şekilde sınıflandırılabilir:

Bu tablo hizmet başlıklarını karşılaştırmak için başlangıç noktası sağlar. Teknik karar ise cihazın marka ve modelinden ölçüm aralığına kadar daha ayrıntılı bilgiyle verilmelidir.

Akreditasyon kapsamı nasıl okunmalı?

Akreditasyon değerlendirmesinde önemli ayrım, standarda ilişkin genel ifadeler ile belirli kalibrasyon kapsamının birbirine karıştırılmamasıdır. ISO/IEC 17025, deney ve kalibrasyon laboratuvarlarının yeterliliğine ilişkin gereklilikleri tanımlayan bir standarttır. Bir laboratuvarın bu standart çerçevesinde faaliyet göstermesi, sunduğu her hizmetin ve ulaşabildiği her ölçüm aralığının otomatik olarak aynı akreditasyon kapsamına girdiği şeklinde yorumlanmamalıdır.

Bu nedenle belirli bir cihaz için hizmet alınacaksa kapsam tablosundaki cihaz veya ölçüm büyüklüğü, çalışma aralığı, yöntem ve hizmetin gerçekleştirileceği yer birlikte incelenmelidir. Rezonans Kalibrasyon'un hizmet sayfalarında da bazı teknik kapsamlar cihaz grubu ve ölçüm aralığı bazında açıklanmaktadır. Örneğin RF ve mikrodalga hizmetlerinde akredite aralıklarla kapsam dışındaki genişletilmiş ölçüm olanakları birbirinden ayrılmaktadır. Bu ayrım, firma araştırırken neden yalnızca genel hizmet başlığına bakılmaması gerektiğini gösterir.

Yerinde kalibrasyon hangi durumlarda değerlendirilir?

Bazı ölçüm cihazlarının laboratuvara taşınması kolaydır. Bazıları ise üretim hattına bağlı olabilir, büyük boyutlu olabilir veya gerçek kullanım noktasından ayrılması operasyon açısından uygun olmayabilir. Böyle durumlarda yerinde kalibrasyon seçeneği değerlendirmeye girer.

Rezonans Kalibrasyon'un hizmet içeriklerinde elektriksel, sıcaklık ve basınç gibi alanlarda cihazın niteliğine ve uygulanabilir teknik kapsama göre laboratuvar ve müşteri yerinde kalibrasyon seçeneklerine yer verilmektedir. Terazi kalibrasyonunda da cihazın kullanıldığı yerde gerçekleştirilen uygulamalar bulunmaktadır. Ancak "yerinde hizmet veriliyor" ifadesi bütün cihazların sahada aynı yöntemle kalibre edilebileceği anlamına gelmez.

Yerinde çalışma planlanıyorsa cihaz listesinin önceden paylaşılması yararlıdır. Marka, model, seri numarası, ölçüm aralığı ve talep edilen parametreler laboratuvarın hangi ekipman ve yöntemle hizmet verebileceğinin değerlendirilmesini kolaylaştırır.

Saha kalibrasyonu ile laboratuvar hizmeti arasında nasıl seçim yapılır?

Laboratuvar ve saha hizmeti birbirinin doğrudan alternatifi olarak görülmemelidir. Hangi seçeneğin uygun olduğu cihaz türüne ve uygulanacak metoda bağlıdır. Kontrollü laboratuvar koşulları bazı cihazlar için tercih edilirken sabit sistemlerde veya taşınması uygun olmayan ekipmanlarda yerinde uygulama daha işlevsel olabilir.

·        Taşınabilir cihazlarda laboratuvar kalibrasyonu değerlendirilebilir.

·        Üretim hattına bağlı sistemlerde yerinde hizmet ihtiyacı öne çıkabilir.

·        Kontrollü hacimler ve bazı sıcaklık sistemlerinde ölçümün cihazın kullanıldığı yerde yapılması gerekebilir.

·        Terazi gibi kurulum ve kullanım koşullarından etkilenebilen ekipmanlarda yerinde uygulama kullanılabilir.

·        Her durumda ölçüm aralığı ve ilgili teknik kapsam ayrıca doğrulanmalıdır.

Firma karşılaştırmasında hangi bilgiler hazırlanmalı?

Kalibrasyon firmalarından alınan hizmetleri sağlıklı biçimde karşılaştırabilmek için aynı cihaz bilgilerinin bütün firmalara iletilmesi gerekir. Yalnızca "10 adet multimetre" veya "basınç cihazları" gibi genel tanımlar teknik kapsamı belirlemek için sınırlı kalabilir.

Karşılaştırma öncesinde cihazın marka ve modeli, seri numarası, ölçüm fonksiyonları, ölçüm aralığı, kullanım yeri ve varsa özel kalibrasyon gereksinimleri hazırlanabilir. Cihazın laboratuvara gönderilip gönderilemeyeceği de belirtilmelidir. Böylece bir firmanın yalnızca ilgili cihaz türünde hizmet verip vermediği değil, ihtiyaç duyulan parametre ve hizmet modeline uygunluğu da incelenebilir.

Akredite kalibrasyon laboratuvarı seçerken kapsam eşleşmesi önemlidir

Akredite kalibrasyon laboratuvarı araştırmasında en sağlıklı yaklaşım marka veya genel hizmet sayısından önce teknik eşleşmeye bakmaktır. İşletmenin kullandığı cihaz ile laboratuvarın sunduğu ölçüm büyüklüğü, aralık, yöntem ve hizmet yeri örtüşmelidir. Akreditasyon kapsamındaki hizmet ile kapsam dışında sunulabilen teknik hizmetler de birbirinden ayrılmalıdır.

Rezonans Kalibrasyon'un hizmet yapısı farklı ölçüm disiplinlerini tek çatı altında toplarken laboratuvar ve yerinde çalışma seçenekleri cihazın niteliğine göre değerlendirilebilmektedir. Bu yapı incelenirken her cihaz için ilgili hizmet sayfasındaki teknik bilgilerin ve geçerli kapsamın ayrı ayrı kontrol edilmesi, özellikle çok sayıda farklı ölçüm cihazına sahip işletmelerde daha doğru bir hizmet planlaması sağlar.