Ruhsat gerektirmedikleri için "zararsız" sanılıyorlar. Sonuç, göze gelen bilyelerden karakola giden yanlış anlaşılmalara kadar uzanan bir olay listesi. Oysa kurallar az, basit ve öğrenmesi bir öğle arası kadar.

Aşağıdaki on madde, av ve atıcılık mağazalarının tezgâhta her müşteriye anlattığı şeylerin yazılı hâli. Kimi göz doktorunun muayenehanesinden, kimi bir karakol tutanağından, kimi de tezgâha "sıkıştı" diye gelen tabancalardan öğrenildi. Ezberlemenize gerek yok; dördünü (gözlük, kapalı hedef, kapalı çanta, boş şarjör) alışkanlık hâline getirmek, geri kalanını kendiliğinden getirir.

1. Gözlük her zaman, herkese

Çelik bilye beton, metal ve taştan seker; sekme açısı hesaplanamaz ve bilye hızının önemli bir kısmını korur. Plastik airsoft bilyesi yakın mesafede göze kalıcı zarar verir. Göz doktorlarının havalı ve airsoft yaralanmalarında en sık gördüğü senaryo, atış yapan kişinin değil yanında duranın gözüne gelen bilyedir. Bu yüzden atış yapan kadar odadakiler de koruyucu gözlük takar. Tek istisna yoktur; "bir atış" için de yoktur. Gözlük, çevresi sünger kaplı ve yüze oturan türden olursa bilyenin yandan girmesi de engellenir; sıradan güneş gözlüğü ya da numaralı gözlük bu işi görmez, çünkü camı kırılıp göze girebilir.

2. Her tabanca dolu kabul edilir

Şarjör çıkmış olsa bile namluda bilye kalabilir; CO2 tabancalarda şarjörü çıkarmak tüpü de çıkarmak anlamına gelmez, gaz gövdede kalır. Tabancayı hiçbir zaman insana ya da hayvana doğrultmayın, "boş" diye şaka yapmayın. Namlu, atış yapmadığınız her an yere ya da hedefe baksın; parmak, nişan alana kadar tetik korkuluğunun dışında dursun. Bu iki alışkanlık gerçek silah eğitiminin de ilk dersidir ve havalı tabancada öğrenilen alışkanlık ömür boyu kalır.

3. Hedefin arkası kapalı olmalı

Bilyeyi ve saçmayı tutan bir hedef kutusu şart: içi eski havlu ya da kumaşla sıkıca doldurulmuş kalın karton, metal hedef kutusu ya da jel hedef tahtası. Çıplak duvar, dolap kapağı, ağaç gövdesi ya da içi boş karton hedef değildir; bilye ya seker ya geçer. Hedefin arkasında pencere, kapı ya da geçiş bulunmamalı, atış hattına kimse girmemeli. Metal düşme hedefleri keyiflidir ama çelik bilyeyle kullanıldığında sekme yapar; bu hedeflerle kurşun saçma kullanılır ya da hedef, saçmayı tutan bir kutunun içine yerleştirilir.

4. Balkon ve pencere yasak

Evinizin içinde ya da bahçede, arkası kapatılmış bir hedefe atış yapmak serbesttir; balkondan, açık pencereden ya da apartmanın ortak alanında atış yapmak değildir. Komşunuzun sizi görmesi bile başlı başına sorundur, çünkü gördüğü şey gerçek silahtan farksızdır ve ihbar ettiğinde haklıdır. Bahçede atış yapıyorsanız hedefin arkasında duvar ya da yükselti olsun, komşu bahçeye bakan yönde hiç atış yapmayın ve sesin rahatsız etmeyeceği saatleri seçin.

5. Kamuya açık yerde çıkarılmaz

Sokak, park, sahil, okul çevresi, kafe, araç içi: replika tabanca buralarda çantadan çıkmaz, belde taşınmaz, torpidoda durmaz. Uzaktan gerçek silahla ayırt edilemez; sonuç, olayın niteliğine göre ürüne el konulmasına ve idari yaptırıma kadar gider. Sosyal medyada tabancayla fotoğraf paylaşmak da aynı kapıya çıkar; ihbar eden kişinin gerçek mi replika mı olduğunu bilmesi beklenmez. Sahaya ya da poligona giderken kapalı çanta, şarjör ayrı, mühimmat ayrı.

6. Taşırken üç şey: kapalı çanta, boş şarjör, fatura

Taşıma kurallarının özeti budur. Fatura, o ürünü nereden ve ne zaman aldığınızı kanıtlayan tek belgedir; bir kontrolde ürünün nereden alındığını açıklamanızı sağlar. İkinci elde çoğu zaman fatura bulunmaz; mağazaların ikinci eli önermemesinin nedeni de budur. Faturasız bir replika, kontrol anında açıklaması zor bir üründür. Satın alma, yaş şartı ve taşıma kurallarının tamamı havalı tabanca yasak mı sorusuna cevap veren rehberde maddeler hâlinde anlatılıyor; taşımadan önce bir kez okumak yeter.

7. Çocukların ulaşamayacağı yerde, boş ve tüpsüz

Havalı ve airsoft ürünleri yalnızca yetişkinlere satılır; ciddi satıcı kimlik sorar. Kullanmadığınız zaman şarjör boş, CO2 tüpü çıkarılmış, tabanca kutusunda ve kilitli bir yerde durur; tüp ve bilye ayrı yerde saklanır. Evde çocuk varsa "yüksek rafta" yeterli değildir, çünkü çocuk rafa çıkar; kilit gerekir. Çocuğuyla birlikte atış yapmak isteyen ebeveyn için düzen şöyle: tabancayı yalnızca yetişkin tutar, çocuk gözlüğünü takar ve atıcının arkasında durur. Çocuğun ilk hobisi olarak havalı tabanca değil, okçuluk ya da hedef oyunları düşünülür.

8. Doğru mühimmat, doğru silah

Bilye için yapılmış tabancaya saçma, airsoft replikasına çelik bilye konmaz; kutuda ve ürün sayfasında yazan mühimmat neyse o kullanılır. Yanlış mühimmat yalnızca tabancayı bozmaz, namluda sıkışan bilye bir sonraki atışta basıncı beklenmedik yere yönlendirir. Sıkışan bir bilyeyi art arda atış yaparak, tabancayı zorlayarak ya da namludan tel sokarak çıkarmaya çalışmayın; tüpü çıkarın, kılavuzdaki yöntemi uygulayın ya da satıcıya götürün. Ucuz ve deforme bilye de sıkışmanın başlıca nedenidir; bilyede tasarruf, tabancada masraf demektir.

9. Tüpü güneşte bırakmayın

CO2 tüpü ve gazlı şarjör sıcakta basınç yükseltir; yaz günü araç içinde bırakılan tabanca ciddi bir risktir. Tüp güneşte kalmış bir tabancayı hemen kullanmayın, gölgede soğumasını bekleyin. Seans bitince tüpü çıkarın; tabancada unutulan tüp hem yavaş yavaş boşalır hem contayı gereksiz yere yorar. Tabancayı serin, kuru yerde ve tüpsüz saklayın; contaya zaman zaman damlatılan silikon yağı, kışın da sorunsuz çalışmasını sağlar.

10. Alkolle ve öfkeyle atış yapılmaz

Bu madde ateşli silahlar için yazılmış gibi görünür ama havalı tabanca için de geçerlidir. Alkol refleksi ve muhakemeyi bozar; öfke ise namlunun nereye baktığını unutturur. Arkadaş toplantısında "bir dene" diye elden ele dolaşan tabanca, hobi atıcılığının en kötü hâlidir. Sakin, planlı, gözlüklü ve ayık; hobi atıcılığının bütün kuralı budur.

Kaza olursa

Göze gelen bilye ya da saçmada gözü ovalamayın, üzerine baskı yapmayın, kendiniz çıkarmaya çalışmayın; gözü temiz bir bezle hafifçe kapatıp en yakın acile gidin, ne ile ve hangi mesafeden vurulduğunu söyleyin. Göz yaralanmalarında ilk saatler belirleyicidir. Ciltte oluşan morluk ve küçük kesikler sabunlu suyla temizlenir; kanamayan yüzeysel yaralar için soğuk uygulama yeterlidir, deriye gömülen bilye ise hekim tarafından çıkarılır. Kurşun saçmayla çalıştıktan sonra ellerinizi yıkayın, saçmayı ağza almayın; küçük çocukların oynadığı ortamda saçma ve bilye yerde bırakılmaz.

Evde çocuk varsa

Tabanca, tüp ve bilye üç ayrı yerde ve kilitli durur. Atış yalnızca yetişkin eşliğinde yapılır; çocuk gözlüklü ve atıcının arkasındadır. Replika okula, parka ya da arkadaş evine götürülmez; "oyuncak" diye taşınmaz. Çocuğun ilk hobisi olarak havalı tabanca değil, okçuluk ya da hedef oyunları düşünülür; 18 yaş kuralı ürünlerin üzerinde yazar ve bir nedeni vardır.

Airsoft sahasında ek kurallar

Yukarıdaki on madde evde ve dışarıda geçerli; airsoft sahasında bunlara birkaç kural daha eklenir. Minimum atış mesafesi: çoğu saha tabanca için birkaç metre, güçlü tüfekler için daha fazlasını şart koşar; çok yakın mesafede tetik yerine "bang" denir. Kronograf: sahaya giren her replikanın hızı ölçülür, sınırı aşan oyuna alınmaz; kendi replikanızın hızını bilmek sizin sorumluluğunuzdur. Ölü bölge: vurulan oyuncu elini kaldırır, "vuruldum" der ve belirlenmiş güzergâhtan yeniden doğma noktasına gider; bu sırada kimse ona atış yapmaz. Güvenli alan: mola ve ekipman alanında şarjör çıkarılır, replika boşa alınır ve namlu yere bakar; güvenli alanda tetiğe dokunulmaz. Gözlük ise sahaya girişten çıkışa kadar takılı kalır; yüz maskesi çoğu sahada zorunludur ve yeni oyuncu için dişleri korumak açısından şiddetle tavsiye edilir.

Sık sorulan sorular

Havalı tabanca evde kullanılabilir mi?

Evet. Evinizde, arkası kapalı bir hedef kutusuna, gözlükle ve kimseyi rahatsız etmeden atış yapmak serbesttir. Balkon, açık pencere ve ortak alanlar bunun dışındadır.

Havalı tabanca bilyesi camı kırar mı?

Evet. Ürün sayfalarındaki değerlere göre 2–4 joule enerjiyle çıkan çelik bilye 10 metreden pencere camını kırar, ince sacı çökertir. Hedefin arkasında cam olmaması bu yüzden şarttır.

Sıkışan bilye nasıl çıkarılır?

Önce tüp çıkarılır ve şarjör boşaltılır. Sonra kılavuzdaki yöntem uygulanır; çoğu modelde namludan ahşap ya da plastik bir çubukla hafifçe itmek yeter. Zorlamayın; çıkmıyorsa satıcıya götürün.

Airsoft bilyesi ne kadar acıtır?

Yakın mesafede çıplak cilde geldiğinde acıtır ve iz bırakır; kalın giysi üzerinden hissedilir ama zarar vermez. Göz ise her mesafede risk altındadır; sahada gözlük hiç çıkarılmaz.

Havalı tabanca ve airsoft, kurallarına uyulduğunda evde ya da sahada yıllarca süren bir hobi. Kuralları çiğneyen ise kendine ve çevresine zarar verir, hobiyi herkes için zorlaştırır.