Diyarbakır’ın Hevsel Bahçeleri’nde sonbahar aylarında görülen beyaz öncü kelebeğinin üreme ve gelişim süreci, yapılan gözlemlerle ortaya konuldu. Çiftleşme, yumurtlama, tırtıl ve pupa evrelerinden geçerek ergin kelebeğe dönüşen türün yaşam döngüsünün, hava ve çevre koşullarına bağlı olarak değiştiği belirtildi.

Doğa fotoğrafçısı ve araştırmacı Muhammed Yalçın, bölgede kelebekler, böcekler ve endemik bitkiler üzerine araştırmalar yaptığını belirterek, bu yıl beyaz öncü kelebeğinin çiftleşmesinden ergin hale gelmesine kadar geçen süreci fotoğraf ve videolarla kayıt altına aldığını ifade etti.

Gelişim süreci 18 ila 35 gün sürüyor

Göçebe bir tür olan beyaz öncü kelebeğinin Kuzey Afrika’dan başlayarak Arap Yarımadası ve Kuzey Asya üzerinden Avustralya’ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada görülebildiğini aktaran Yalçın, türün Diyarbakır’ın Hevsel Bahçeleri ile Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde eylül-kasım ayları arasında gözlemlendiğini kaydetti.

Yalçın’ın verdiği bilgilere göre, beyaz öncü kelebeğinin çiftleşmeden pupa evresine kadar geçen gelişim süreci, hava ve çevre koşullarına bağlı olarak yaklaşık 18 ila 35 gün sürüyor.

Çiftleşmenin ardından dişi kelebekler, genellikle aynı gün veya sonraki birkaç gün içinde yumurtalarını çoğunlukla kapari bitkisinin yapraklarına bırakıyor. Yumurtalardan larvaların çıkması ise yaklaşık 4 ila 8 gün sürüyor. Sıcak bölgelerde bu sürenin kısalabildiği belirtiliyor.

Tırtıldan ergin kelebeğe dönüşüm

Yumurtalardan çıkan tırtıllar, kapari yapraklarıyla beslenerek büyüyor ve gelişimleri boyunca birkaç kez deri değiştiriyor. Tırtılın pupa evresine ulaşacak olgunluğa gelmesi yaklaşık 2 ila 3 haftayı buluyor.

Pupa evresinde gelişimini sürdüren kelebekler, genellikle bir ila iki hafta içinde ergin olarak ortaya çıkıyor. Bu sürenin de hava sıcaklığına bağlı olarak uzayabildiği ifade ediliyor.

Beyaz öncü kelebeğinin yaşam döngüsüne ilişkin yapılan gözlemler, Hevsel Bahçeleri’nin biyolojik çeşitliliğini ve bölgede yaşayan türlerin gelişim süreçlerini ortaya koyan doğal yaşam kayıtları arasında yer aldı.