Kitap Künyesi

Yazar: Sönmez Kutlu

Yayın Evi: Otto Yayınevi

İSBN: 9786055932718

Sayfa Sayısı: 532

--reklam--

İmam Maturidi ve Maturidilik Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

I. Maturidiliğin Tarihî Arka Planı: Bu konuda en önemli sorun, Mürcie ve Hanefilikle olan ilişkisidir. Mürcii teolojiyi savunan Ebû Hanîfe ve taraftarları, makâlât ve fırak kitaplarında Mürcienin bir alt grubu veya mensupları olarak gösterilmektedir. Dolayısıyla, Ebû Hanîfe ve taraftarları ifadesi, dolaylı olarak Ebû Mansûr el-Mâturîdî'yi de ilgilendirmektedir. Bu sebeple, Ebû Hanîfe'nin fırak geleneğinde belli bir dönemde nasıl takdim edildiği konusundaki Joseph Givony'nin 10.-12. Asır Fırak Edebiyatında İmam Ebû Hanîfe ve İlgili Meseleler adlı makalesiyle bu bölüme başladık. Mürcie mezhebinin Kûfe'den Horasan'ın Belh şehrine, oradan Mâverâünnehir'in Semerkand şehrine nasıl yayıldığının ortaya konulması, Mâturîdî'nin tarihî arka planını anlamada son derece önemli olduğundan, Wilferd Madelung'un 'Horasan ve Mâverâünnehir'de İlk Mürcie ve Hanefiliğin Yayılışı adlı makalesine bu kısımda yer vermeyi uygun bulduk. Diğer yandan Hanefi-Mürcii çevrelerin Hasan b. Muhammed el-Hanefiyye'den başlayan ve Mâturîdî'nin çağdaşı Mürcii Ebû Muti Mekhûl en-Nesefî'ye uzanan fırak geleneğinin bize ulaşan önemli bir metni olan Kit bu'r-redd al'l-bida' Ve'l-ehv adlı eserle ilgili oldukça önemli bir analiz olan Keith Lewinstein'in, 'Doğu Hanefi Fırak Geleneği Üzerine Mülahazalar' adlı makalesini koyduk. Ebû Mansûr el-Mûturîdî'nin, kendisinden önceki mezheplerden etkilenmemesi, onların lehinde ve aleyhinde görüş belirtmemesi söz konusu olamaz. O, şu âna kadar üzerinde durulmayan oldukça köklü bir politik-teolojik düşünce ekolü olan Mürcii kültür havzasında yetişmiştir. Bu çevreyle olan ilişkilerini ortaya koymak için 'Ebû Mansûr el-Mâturîdî'nin Mezhebî Arka Planı adıyla tarafımızdan kaleme alınan bir makale koyduk.

II. Ebû Mansûr el-Mâturîdî'nin Hayatı ve Fikirleri: Mâturîdî'nin şahsıyla ilgili öncelikli mesele, onun hayatı konusunda kaynakların suskunluğu ve çok az bilginin verilmesi oluşturmaktadır. W. Montgomery Watt'ın 'Mâturîdî Problemi' adlı makalesi bu meseleyle ilgili olduğu için bu derlemeye alınmıştır. Kaynaklarda Mâturîdî'nin hayatıyla ilgili çok az bilgi geçmektedir. Bu konuda Mustafa Sait Yazıcıoğlu'nun Mâtürîdî Kelâm Ekolünün İki Büyük Siması: Ebû Mansûr el-Mâtürîdî ve Ebû'l-Mu'în en-Nesefî adlı makalesi, Mâturîdî'nin hayatı ve fikirlerinin aydınlatılması konusunda büyük bir boşluğu doldurmaktadır. Mâturîdî'nin özelde İslam kelamına genelde İslam düşüncesine getirdiği en büyük yeniliklerden birisi, 'bilgi kuramı'dır. Hüseyin Atay'ın 'Ebû Mansûr el-Mâturîdî ve Bilgi Kuramı' adlı makalesi, son derece önemli analizler içermektedir. Mâturîdî, İslam kelamının inşâ edicilerinden birisidir. Bu konuda Bekir Topaloğlu'nun 'Mâturîdî'nin Kelami Sistemi' adlı makalesine yer verilmiştir. Mâturîdî, sadece mütekellim değil, aynı zamanda hem fakih hem de müfessirdir. Fıkh ve fıkıh usûlüne dair eserleri bize ulaşmamışsa da, bazı fikirleri, diğer kaynaklarda ondan yapılan alıntılarla günümüze kadar ulaşmıştır. Şükrü Özen, bunlardan hareketle 'Ebû Mansûr el-Mâturîdî'nin Fıkıh Usûlünün İnşâsı' adlı makalesinde onun fıkıh usûlünü inşâ etmeye çalışmıştır. Mâturîdî'nin müfessir olarak yazdığı eseri, onun tefsir ve te'vil metodunu ve genel fikrî sistemini anlamada son derece önemlidir. Onun yorum geleneğinde en özgün yanı olan akılcılığını ortaya koyabilmek için Talip Özdeş'in 'Mâturîdî'nin Te'vil Anlayışında Aklın Yeri adlı makalesine yer verildi. Şimdiye kadar Mâturîdî ve çağdaşları konusunda çok az şey bilinmekteydi; ancak, son zamanlarda yeni araştırmacılar, önemli materyallere ulaşmaya başlamışlardır. Değerli dostum Aşirbek Muminov ve Anke von Kuegelgen'in ortaklaşa yazdıkları 'Ebû Mansûr el-Mâturîdî Döneminde Semerkand İlahiyatçıları' adlı makaleleri, pek çok yazma eseri de gün ışığına çıkarması, dolayısıyla genç araştırmacılar için yeni bir ufuk açacaktır.

İmam Maturidi ve Maturidilik Alıntıları - Sözleri

  • ....Tevil'e imkan tanıyabilmek içi, "Her kim Kuran hakkında kendi reyiyle bir şey söylerse ateşteki yerini hazırlasın" hadisini "Her kim kendi reyiyle Kuran'ı tefsir ederse ateşteki yerini hazırlasın" şeklinde alarak, reyle tefsir yapılamayacağını ancak tevil yapılabileceğini iddia etmiştir.
  • İmam Maturidi’nin “zalim sultana adil demenin küfür olduğuna dair sözleri, ‘Halifenin Kureyşten olması’ kuralının diyaneten değil siyaseten doğru olduğunu savunmuş olması, ulü’l emr kavramını ordu komutanları ve alimler olarak yorumlaması, tıpkı İmam-ı Azam gibi devlette resmi görev almaktan kaçınması…” bu çerçevede -tabiri caizse- bir veri tabanı oluşturuyor.
  • İslam 14 asırlık kültüründe, kültür ve ilim kavramları birbirine öyle karışmış ki, neyin bilgi, neyin kültür, neyin ilim, neyin hikaye ve hurafe olduğu anlaşılamaz olmuştur. Hüseyin Atay ( Ebû Mansur El-Maturidi ve Bilgi kuramı )
  • R.Feys, diyor ki; "nazariye olmadan iş yapmak yolda kalmış köre benzer."
  • İlim, hürriyet ve imkan ister.
  • İlim okumak ayrı, ilim yapmak ayrıdır.
  • Maturidi'ye göre, amelleri terk etmek veya günah işlemek kişiyi dinden çıkarmaz, ancak kesin nasslarla haram olan bir şeye helal demek veya onun haramlığını inkar etmek dinden çıkarır.
  • Maturidiye göre iman, amelin sebebidir; amel, imanın oluşmasının sebebi değildir. Sonuç, sebebin yerine konulamaz.

İmam Maturidi ve Maturidilik İncelemesi - Şahsi Yorumlar

Piyasada İmam Maturidi ile alakalı olarak bulabileceğiniz, oryantalist görüşlerle de desteklenmiş en kapsamlı eserlerden bir tanesi. Hayatı, görüşleri, mezhebi ve bıraktığı etkiler, ana kaynaklardan detaylıca açıklanmış. (Lütfullah Akman)

Klasik bir cümlemiz vardır; “amelde Hanefi itikatta Maturidi’yim” diye. Peki kimdir aslında Maturidi? İmam Maturidi bugün bile henüz tam olarak belirlenemeyen nedenlerden dolayı ihmal edilmiştir. Kitabu’t tevhid ve te’vilât’ul kur’ân adlı kıymetli eserleri yeni yeni incelenme fırsatı bulmaktadır. Fakat bunca ihmale rağmen onun fikirleri değerinden hiçbir şey kaybetmemiştir. Bu kitap da İmam Maturidi hakkında hazırlanmış çok kapsamlı bir çalışma olma özelliği taşır. Bize İmam Maturidi’nin kim olduğunu ve dahi ‘bizim’ kim olduğumuzu göstermeye çalışır. Neyi savunduğumuzu bilmemiz açısından okunmaya değerdir. (Ş)

Kitap Sönmez Kutlu hocanın makalesi ve birçok yabancının makalelerin bir arada tutan bir eser. Maturidilik alanında tek kitap gibi. Mutlaka okunması gerekmektedir (Yavuz Demir)

İmam Maturidi ve Maturidilik PDF indirme linki var mı?

--reklam--

Sönmez Kutlu - İmam Maturidi ve Maturidilik kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de İmam Maturidi ve Maturidilik PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.

Kitabın Yazarı Sönmez Kutlu Kimdir?

1963 yılında Refahiye’nin Aydıncık Köyü'nde doğdu.İlk Okulu Aydıncık

Köyü İlk Okulu'nda okudu.Orta Okulu Erzincan'da, İmam Hatip Lisesini

Erzurum'da bitirdi.

1987 yılında Erciyes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nden mezun oldu.

1988 yılında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Temel İslam Bilimleri Bölümü İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı’na Araştırma Görevlisi olarak atandı.

1990’da “Mürcie’nin Doğuşu ve İ’tikadî Görüşleri” başlıklı tezi ile Yüksek Lisans’ını tamamladı.

1992’de, alanında araştırma yapmak üzere altı ay İngiltere’de bulundu.

1993’de, alanında araştırma yapmak üzere bir yıl Mısır’da bulundu.

1994’de “Mürcie ve Horasan-Maveraünnehir’de Yayılışı” başlıklı tezi ile Doktor unvanını aldı.

1997 yılında Doçent unvanını aldı.1997-1999 yılları arasında Kırgızistan Oş Devlet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde vekaleten Dekan Yardımcılığı yaptı ve kendi alanında dersler verdi.

2003 yılında Profesör oldu.

Halen Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Temel İslam Bilimleri Bölümü İslam Mezhepleri Tarihi Anabilim Dalı’nda öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır.

Temel İslam Bilimleri Bölüm Başkan Yardımcılığı ve Fakülte Eğitim Koordinatölüğü görevini sürdürmektedir.

2001 yılından beri Din Öğretimi Genel Müdürlüğünde Program Geliştirme Komisyonunda İlk ve Orta Öğretim Programlarını geliştirme çalışmalarını devam ettirmektedir.

İngilizce, Arapça ve Kırgızca Türkçesi bilmektedir.

İslamiyat Dergisi'nde Yayın Kurulu Üyeliği, Dini Araştırmalar'da Danışma Kurulu Üyeliği ve birçok derginin Hakem kurulları üyeliği bulunmaktadır.

Yayınlanmış kitap ve pek çok makalesi bulunmaktadır.

Evli ve iki çocuk babasıdır.

--reklam--

Sönmez Kutlu Kitapları - Eserleri

  • Mezhepler Tarihine Giriş
  • İmam Maturidi ve Maturidilik
  • Türk Müslümanlığı Üzerine Yazılar
  • Türkler ve İslam Tasavvuru
  • Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları
  • Selefiliğin Fikri Arkaplanı
  • Tarihsel Din Söylemleri Üzerine Zihniyet Çözümlemeleri
  • Türklerin İslamlaşma Sürecinde Mürcie ve Tesirleri
  • Alevilik Bektaşilik Yazıları
  • İslam Düşüncesinde İlk Gelenekçiler
  • Zahiri ve Selefi Din Yorumu
  • Güncel Dini-Siyasi Meseleler Üzerine Yazılar

--reklam--

Sönmez Kutlu Alıntıları - Sözleri

  • Bundan dolayı bu dine inananlar, birbirleriyle karşılaştıklarında "Allah'ın barış ve esenliği üzerinize olsun" (Selamün Aleyküm) diyerek söze başlarlar. (Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları)
  • Mezhepler, dinle özdeşleştirilmeden ve içinde doğup geliştikleri ortamdan tecrit edilmeden ele alınmalıdır. (Selefiliğin Fikri Arkaplanı)
  • Beyler ve halk aynı sınıftan geliyordu. Belli görevler, mal ve soy ile değil; yetenek, başarı, çalışkanlık ve cesaret gibi özelliklerle elde edilirdi. (Türkler ve İslam Tasavvuru)
  • Günümüzdeki terör ve şiddet olaylarının, soykırım ve etnik temizliğin kaynaklarından birisinin de dinî ya da din adına yapılan şiddet olduğu sık sık vurgulanmaktadır. Ancak Hıristiyanlık, Yahudilik, Hinduizm gibi din mensuplarının gerçekleştirdikleri şiddet ve insan hakları ihlalleri görmezlikten gelinerek dini şiddetin asıl faturasının İslam'a ve Müslümanlara çıkarılmaya çalışıldığı gözden kaçmamaktadır. (Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları)
  • Maturidi'ye göre, amelleri terk etmek veya günah işlemek kişiyi dinden çıkarmaz, ancak kesin nasslarla haram olan bir şeye helal demek veya onun haramlığını inkar etmek dinden çıkarır. (İmam Maturidi ve Maturidilik)
  • İlim okumak ayrı, ilim yapmak ayrıdır. (İmam Maturidi ve Maturidilik)
  • Görüş ayrılıklarının insanlar arasındaki sevgiyi ve saygıyı ortadan kaldırmaması temel bir ilkedir. (Mezhepler Tarihine Giriş)
  • "Sünnîler, hep Haricîler ve Şia'yı eleştirmekle meşgul olduklarından, hâkimiyet sorunlarıyla ilgilenerek yeni bir siyâset nazariyesi geliştirememişlerdir." (Türk Müslümanlığı Üzerine Yazılar)
  • Mezhepler, - belli bir dönemin siyasi, iktisadi, sosyal ve kültürel şartları içerisinde ortaya çıkmış - siyasi/dini yapılanmalardır. (Selefiliğin Fikri Arkaplanı)
  • Maturidiye göre iman, amelin sebebidir; amel, imanın oluşmasının sebebi değildir. Sonuç, sebebin yerine konulamaz. (İmam Maturidi ve Maturidilik)
  • ..hicri 1.asırda hilafet ve bunun neticesinde gündeme gelen büyük günah ve iman problemleri etrafında Haricilik, Şia, Mürcie ve Haşviye (Şamlılar ve Mu'aviye taraftarları), hicri 2.asrın ilk çeyreğinde ise Mutezile, İslam düşüncesindeki yerlerini aldılar. (Selefiliğin Fikri Arkaplanı)
  • Kendilerinin dünyayı idare etmek üzere tanrı tarafından görevlendirildiğine inanırlardı. (Türkler ve İslam Tasavvuru)
  • İnanç ve itikat anlamına gelen din,şerîatten ayrıdır. Şerîat,ibadetler, emir ve nehiyler ile diğer dinî hükümleri içerir. (Türk Müslümanlığı Üzerine Yazılar)
  • Hanefî-Maturidî-Yesevî geleneğinde ilim öğrenmek dini bir vecibedir ve cehalet haramdır. İlim öğrenmek her erkek ve kadına farzdır. (Türk Müslümanlığı Üzerine Yazılar)
  • Eyvah, bu zilletlere sensin yine illet... Ey derd-i cehalet sana düşmekle bu millet Bir hale getirdin ki ne din kaldı ne namus! Ey sine-i İslam'a çöken kapkara kabus, Ey hasmi hakiki seni öldürmeli evvel; Sensin bize düşmanları üstün çıkaran el. (Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları)
  • Özellikle Türkiye'de tarikatlar ve cemaatler, dini önderlerinin veya liderlerinin otoriteleri ve tasallutu altında faaliyet göstermekte ve varlığını bu kişilerle sürdürmektedirler. Diğer taraftan bazıları dolaylı veya doğrudan siyasetin içinde oldukları, partileştikleri, partilerin potansiyeli ve uydusu haline geldikleri bilinmektedir. (Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları)
  • ....Tevil'e imkan tanıyabilmek içi, "Her kim Kuran hakkında kendi reyiyle bir şey söylerse ateşteki yerini hazırlasın" hadisini "Her kim kendi reyiyle Kuran'ı tefsir ederse ateşteki yerini hazırlasın" şeklinde alarak, reyle tefsir yapılamayacağını ancak tevil yapılabileceğini iddia etmiştir. (İmam Maturidi ve Maturidilik)
  • Bilge Kağan (716-734), bir ara Buda dinine temayül göstererek, halkını şehir hayatına alıştırmak için Orhon'da etrafı surlarla çevrili bir şehir kurup, içine Tao ve Buda mabetleri inşa ettirmek istemişti. Ancak Tonyukuk, Türkler'in Çinliler karşısında sayıca az olmasına rağmen Çin'e karşı hep başarı ile karşı koymalarını, onların Tao dinine girmemeleri, yerleşik hayata geçmeyerek sulak ve otlak yerlerde konar göçer hayat yaşamaları ve Türk halkının hepsinin savaş sanatı ile uğraşmaları olduğuna inandığından bu fikre karşı çıkmıştır. (Türkler ve İslam Tasavvuru)
  • İslam toplumlarındaki fikrî gelişmenin ve donukluğun seyrini takip edebilme ve yeni açılımlar sağlayabilmenin yolu düşünce tarihini ve düşüncenin dili olan mezhepleri iyi tanımaktan geçer. (Mezhepler Tarihine Giriş)
  • ...Batı, İslam ülkelerini kendi içinde veya diğer ülkelerle birbirine düşürmeye devam ederek sürekli problem çıkarmaktadır. Hatta sırf bu problemin devamı için Arap ülkelerindeki krallık yönetimlerine destek verirken, diğer taraftan özgürlük adına ortaya çıkan bir takım yeni oluşumları da "Fundamentalist", "Radikal", "Islami Kızgınlık", "Dini Aşırılık" ve benzeri olumsuz isimlendirmelerle önlemeye çalışmaktadır." Hatta bazı Batılı yazarlar eleştirilerini doğrudan Islam'a yöneltmek ve İslam'la şiddet arasında bağ kurmakla onu karalama yoluna gitmektedir. (Çağdaş İslami Akımlar ve Sorunları)