Kitap Künyesi

Yazar: Apuleius

Çevirmen: Çiğdem Dürüşken

Yayın Evi: Kabalcı Yayınevi

İSBN: 9789759770662

Sayfa Sayısı: 689

--reklam--

Başkalaşımlar Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

Madauruslu Apuleius (ileri gelen bir "ailenin oğlu olarak doğumu 125/Kartacalı saygıdeğer bir hatip olarak ona dair son kayıtlar 160) gramer, retorik ve felsefe eğitimi görmüş, Atina, Roma, Samos, Hieoropolis ve Kartaca'da okumuş, yazmış, söz söylemiş ve gezmiş bir büyük düşünürdür. Doğa olayları, cinlerin varlığı, doğa ve ahlak kuralları, kozmoloji ve teoloji üzerine Felsefi yapıtları dışında, lirik aşk şiirleri, hymnoslar, yergi içeren epigramlar, edebi konuşmalar, bir savunma ve en önemlisi değişik hayal ürünü yazılar kaleme almıştır. Bu metinlerin günümüze ulaşanları insanlığın kültür hazinesinin güzide parçalarını oluşturur. Bu koleksiyonun en iyi bilinen eserlerinden Altın Eşek olarak da bilinen Başkalaşımlar'ın Latinceden Türkçeye ilk çevirisi de elinizdeki kitaptır. 

Başkalaşımlar'da kuşların hislerini tecrübe etmeye hevesli kahramanımız Corinthuslu Lucius'un büyüye başvurması, ama talihsiz bir hatayla kuşa değil de eşeğe dönüşmesi maceramızın başlangıç noktasıdır. Artık insan olmayan, "başka"laşmış, eşek Lucius'un hikayesini telaşla, hevesle, istekle anlatır Apuleius. Ama meraklı kahramanımız Lucius için bizzat bir hikaye olmak yeterli değildir, kulak misafiri olduğu hikayeleri de bize cömertçe aktarmak ister. Böylece en önemlileri Cupido ve Psyche'nin, yani Aşk ve Ruh'un masalı ve Mısır'ın gizem dininin tanrıçası İsis'in büyülü dünyasının tasviri olmak üzere pek çok başka hikâye romanda kendine yer bulur. Ve Apuleius'un geçen onca zamana rağmen insanlığa sunduğu seslenişi: "Kulağını bana ver, sevgili okuyucum! İnan keyif alacaksın!"

--reklam--

Başkalaşımlar Alıntıları - Sözleri

  • Bir kişinin zengin olması yetmez, kendini mutlu sayması için zenginliğinin duyulmasını da ister.
  • " Mutluluk her şeyi görmeni engelliyor. Başına gelen derdi anlamıyorsun, görmüyorsun."
  • Belirli bir inanca bağlı olmak yerine, tek tanrı olduğunu iddia ettiği bir tanrının kafasında uydurduğu kutsal olmayan hayaline bağlıydı.
  • " İşte insanlar böyledir iyilik yapmalari beklenmez."
  • " Biz ölümlüler kaderimizde ne varsa onu yaşarız."
  • İşte o güzel topraklar kendilerinden de güzel olan edebiyat sayesinde ün kazandı.
  • Ben öğrenmeyi severim. Gerçi bu dünyada her şey öğrenilmez ama yine de elimizden geldiğince araştırıp öğrenmeliyiz.
  • Hem ayrıca vücudun diğer yerlerini güzel ve renkli giysiler ile süslemek gerekirken saçlar sadece doğanın verdiği güzellikle süslüdür.
  • Bütün bu şarabı içelim bugün. İçelim ki içimizde birazcık utanma kalmışsa onu da boğsun, gücümüzü artırıp keyfimizi yerine getirsin.
  • Kötü insan bir kötülük planlar da mutsuz olur mu?

--reklam--

Başkalaşımlar İncelemesi - Şahsi Yorumlar

Bu incelemeyi yazmaya beni yönelten şey, 1kda kitap hakkında oldukça kısa ve çok da açıklayıcı olmayan, hatta kitabın kötülüğünü belirtmek için yazılmış sadece bir yazı olması. Beğenmek beğenmemek tabi ki öznel bir durum ancak böyle bir kitap özellikle hakkında yeterince bilgi sahibi olmadan okunursa çok sert ve haksız eleştirilere konu olabilir. Oysa bu kitap özellikle Antik Çağ Yunan Edebiyatına ilgi duyanlar için oldukça özel ve farklı bir kitap. Nedir bu kitabı özel kılan, başlayalım. Kitabın Dünya edebiyatında daha bilinen ismi Başkalaşımlar (Metamorphoses). [Ovidius'un Dönüşümler kitabı ile karıştırmayınız.] En önemli özelliklerinden ilki dünyanın en eski fantastik romanlarından olması. Diğer önemli özelliği ise tamamı günümüze ulaşmış tek Latince eser olması . (Alfa Yayınları Antik Çağ Dizisinde yayınlanan kitap Latince aslından çevrilmiş. Çevirinin çevirisi konusunda hassas olanlar için önemli bir nokta.) Altın Eşek ismini Augustinus (4.yy. da yaşamış Hristiyan aziz, felsefeci) koyuyor. Sebebi de Augustinus'un bu metne bir ahlak felsefesi olarak bakması. Ama aslında bu eserin derdi ahlak değil, bir dönüşüm sürecini anlatmak. Bahsedilen dönüşüm insanın eşeğe dönüşümü değil, insan ruhunun ıslah olarak dönüşmesi. Eserin yazarı Apuleius (M.S. 2.yy.) Roma İmparatorluğunun en parlak olduğu dönemde yaşamış. Kendisi Afrika'da (Cezayir) bir Roma kolonisinde doğmuş. Zengin bir ailesi olduğu için iyi eğitim almış. Kitaptaki olaylar Yunanistan'da geçiyor. Antik Yunan dendiğinde hep akla tragedyalar gelir. Ama Başkalaşımlar farklı bir eser. Antik dönemden bu kadar çok günlük sahnenin olduğu metin çok az. Ayrıca o dönemden kalan diğer metinlerden farkı düzyazı olması. Yazar bunu "Miletos tarzı öyküler" diye tanımlıyor. Yani kastettiği biraz kara mizah ve cinsellik içeren öyküler. Ama Apuleius bunu başka bir noktaya getiriyor. Bir çatı öykü var. Lucius isimli karakterin talihsiz olaylar sonucunda bir büyüyle kuşa dönüşmek isterken bir eşeğe dönüşmesi ile başlıyor. Bir gonca gül yerse büyüyü bozup tekrar insana dönüşecek ama bir türlü bu gülü yiyip büyüyü bozamıyor. Bu çatı öykünün altında Lucius'un bir eşek olarak başından geçen maceraları içeren bir çok küçük öyküler anlatılıyor. Bu maceralar bir eşeğin gözüyle aktarılıyor. İlk başta Lucius bu durumu yadırgasa da zamanla eşek olmaya alışıyor ve olaylara gerçekten bir eşek gibi bakmaya başlıyor. [Bu öyküler içinde rahatsız edici cinsel temalı olanlar da var!] Bu eserden sonra insanların hayvanlara dönüşümü fikri dünya edebiyatında bir tema olmayı sürdürmüştür ki muhtemelen okurların aklına en yakın ve bilinen örnek olarak Kafka'nın Dönüşüm kitabı gelecektir. Okumayı düşünenler bu bilgiler ışığında metne başlarlarsa daha nesnel değerlendirebilirler. Okuyacak olanlara keyifli okumalar. (RoadNotTaken)

Lucius. Öykülere, büyülere ve yeni yerlere meraklı bir şekilde seyahat ederken konakladığı bir evde, büyü ile ilgilenen bir kadının büyükerinden kullanmak isteyip kuş olmak isterken yanlış büyüyle bir eşeğe dönüşür. Tüm maceralarını, tehlikeleri ve eziyetlerini tam da bu anda yaşamaya başlar ve sürekli farklı kişilerin eline düşüp, farkkı amaçlar için kullanılır. Kaçakçıların eline düşer, hırsızların, tarlerin, köylülerin, eğlence meraklılarının maskarası olur, ölümle burun buruna gelir, iğrenç dşye adlandırdığı emellere sürüklenir ama rn sonunda tekrara insan olmasını sağlayacak olan tanrısal bir çözüme ulaşır. Bunun ardından kendini mütevazı bir hayata bırakır. Altın Eşek ( Başkalaşımlar/Metamorfoz), sürekli öykülerden öykülere, masallardan masallara konarak Roma İmparatorluğu döneminde Yunanlıların gündelik hayatlarını eğlendirici, alaycı bir üslupla sunarken bu insanların ahlaki değerlerini de sunar okuyucuya. 11 kitap olarak bölümlendirilmiş bu kitabın her bölümü ayrı bir macerayı sunar. İlk fantastik kitaplar arasında yer alan bu kitabı klasikleşmiş bir çok kitaba kaynak olarak görürüz. Kimi zaman da intihallerle edebiyata küçğk uyarlamalar dahilinde görürüz. Örneğin Bocaccio' nun Decameron adlı kitabında. (Sîdar Ronahî)

Metamorphoses: Latin edeniyatının ünlü yazarlarından olan Lucius Apuleiusla bu kitapla tanıştım. Aslında latin edebiyatıyla da bu kitapla tanıştım diyebilirim. "Apuleius Roma İmparatorluğunun eyaletlerinde yaşayan sıradan insanların gündelik hayatlarının çarpıcı yanlarının alaycı ve eğlendirici bir ifadeyle sunar. Yanlış bir büyü sonucu eşeğe dönüşmüş bir insanın gözünden insanoğlunun gizemli doğası ortaya dökülür. Bir ahlak felsefecisi gibi, insanın yaşamını, ahlakını, zayıflıklarını ve erdemlerini değerlendiren, düşünen, konuşan, sevinen, öfkelenen bu sevimli eşek, başından geçen öykülerle, okuyucuyu tümüyle kendi dünyasının içine çeker." Birbirinden ilginç öyküleriyle akıcı bir kitaptı, kısa zamanda bitirdim ve yunan mitolojisine dair pek çok şey öğrendim. (Ne işime yarayacağını bilmesem de...) Keyifli bir kitaptı. (Peryavşan)

--reklam--

Başkalaşımlar PDF indirme linki var mı?

--reklam--

Apuleius - Başkalaşımlar kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de Başkalaşımlar PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.

Kitabın Yazarı Apuleius Kimdir?

Kartaca ve Atina'da dil ve retorik öğrenimi gördü. Yunanistan ve Anadolu'daki uzun gezilerinden sonra bir süre Roma'da avukatlık yaptı. Afrika'ya dönerek 155 yılında kendinden yaşlı, zengin bir dulla evlendi. Karısının hısımları onu "aşk büyüsü" yapmakla suçlayarak mahkemeye verdiler. Apuleius suçsuz bulundu ve mahkemede yaptığı savunmasını "Apologia" (Savunma) adlı yapıtında dile getirdi.

Başyapıtı "Metamorphoseon Libri XI" (Değişimler) adlı romanıdır. Lâtin edebiyatının en çok okunan yapıtlarından biri olan bu roman, Boccaccio ve Cervantes gibi sonraki dönem öykü ve roman yazarları üzerinde etkili olmuştur.

--reklam--

Apuleius Kitapları - Eserleri

  • Başkalaşımlar
  • The Apologia and Florida of Apuleius of Madaura

--reklam--

Apuleius Alıntıları - Sözleri

  • İşte o güzel topraklar kendilerinden de güzel olan edebiyat sayesinde ün kazandı. (Başkalaşımlar)
  • " Mutluluk her şeyi görmeni engelliyor. Başına gelen derdi anlamıyorsun, görmüyorsun." (Başkalaşımlar)
  • Bir kişinin zengin olması yetmez, kendini mutlu sayması için zenginliğinin duyulmasını da ister. (Başkalaşımlar)
  • Ben öğrenmeyi severim. Gerçi bu dünyada her şey öğrenilmez ama yine de elimizden geldiğince araştırıp öğrenmeliyiz. (Başkalaşımlar)
  • Yüzmek gibi yaşamak, ağır olmaktan daha iyidir. [Ad vivendum velut ad natandum is melior qui onere liberior.] (The Apologia and Florida of Apuleius of Madaura)
  • Belirli bir inanca bağlı olmak yerine, tek tanrı olduğunu iddia ettiği bir tanrının kafasında uydurduğu kutsal olmayan hayaline bağlıydı. (Başkalaşımlar)
  • Kötü insan bir kötülük planlar da mutsuz olur mu? (Başkalaşımlar)
  • " Biz ölümlüler kaderimizde ne varsa onu yaşarız." (Başkalaşımlar)
  • Hem ayrıca vücudun diğer yerlerini güzel ve renkli giysiler ile süslemek gerekirken saçlar sadece doğanın verdiği güzellikle süslüdür. (Başkalaşımlar)
  • " İşte insanlar böyledir iyilik yapmalari beklenmez." (Başkalaşımlar)
  • Bütün bu şarabı içelim bugün. İçelim ki içimizde birazcık utanma kalmışsa onu da boğsun, gücümüzü artırıp keyfimizi yerine getirsin. (Başkalaşımlar)