Kitap Künyesi

Yazar: İrfan Yalçın

Tasarımcı: Kasım Koçak

Yayın Evi: Kaynak Yayıncılık

İSBN: 9789753433471

Sayfa Sayısı: 160

--reklam--

Ölümün Ağzı Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

İkinci Dünya Savaşı yıllarında, Zonguldak kömür ocakları çevresinde yaşayan erkek köylüler "işçi mükellefiyeti" adı altında zorla çalıştırılmışlardır.

Yaşlı bir madenci o günleri şöyle anlatıyor: 'Yük taşıyan bir hayvan huysuzlanıp gitmezse, sahibi döver onu. Ama ne kadar döverse dövsün, hayvanını yaralamak, sakat bırakmak, öldürmek gelmez içinden. İşte böyle sakınmalardan bile uzaktık 'mükeliefiyet'te biz. Bir hayvan, bir eşya kadar bile değerimiz yoktu nedense! Ayağı kırılan bir ocak katırı, yiten bir kazma, bizlerin ölümünden daha çok üzerdi başımızdakileri. Çünkü ocakta çalışan katır az bulunuyordu. Kazma, kürek belli sayıdaydı. Ama bize gelince, kanıncalar kadar çoktuk biz."

İrfan Yalçın Ölümün Ağzı'nı,maden ocaklarında can vermiş, sakat kalmış, "maden" in bütün çilesini çekmiş, ama hiçbir zaman insan onuruna yaraşır biçimde yaşatılmamış tüm emekçilere adıyor.

--reklam--

Ölümün Ağzı Alıntıları - Sözleri

  • İnsanoğlu demirden daha dayanıklı… Gökten ne yağmış da , toprak emmemiş?
  • Savaşta ölenlerin adları, yaşları, yüzleri, geçmişleri, hiçbir şeyleri, hiçbir şeyleri yoktu. Yokluk ve hiçlik olmuşlardı baştan aşağı. Onlar bir sinema bileti gibi zımbalanmış, sonrada fırlatılıp atılmışlardı. Geride bıraktıkları, aç açık kalacaktı tabii. Yurdu kurtarmak kolay değildi öyle! Acılara sıkıntılara katlanmadan, yurt dediğin nasıl kurtulurdu düşman elinden? Yüz binler ölecek, sonra üç beş kişi, bu yüz binlerce ölünün oluşturduğu ölü dağının doruğuna tırmanacak, şanlı şerefli bir bayrak dikecekti oraya alkışlanmak için. Oyunun kuralı buydu. Hep buydu kural.
  • Yanlış yerde dünyaya gelmişiz buba biz! Şehirde doğacağımıza, köyde doğmuşuz! Köy insanı demek, eziyet insanı demek...
  • Devletse devlet, çok oldu artık! Devlet eşkıya mı? Devlet sırtımıza binip kan mi kusturur hep? Devlet candarma mı? Devlet candarmanın ırza namusa sataşması mı? Devlet korku mu salar durmadan?
  • Candarmalar basmış bizi. Kime ne ettik ki? Fundaların arasında bir eğrelti otuyuz, kime ne zararımız dokunur bizim? Ama... Ama daha da çelik gibi etti bu dert, bu çile beni. Koca bir kayayım, dalgaların vura vura ezemediği, ufaltamadığı. Koca bir çınarım, yıldırımın yere yıkamadığı. Koca bir dağım, sellerin suların önünden döndüğü.
  • İnsanoğlu demirden daha dayanıklı… Gökten ne yağmış da , toprak emmemiş?
  • "Paşam, Paşam!" Sesi herkes duydu ama "Paşa" duymadı. En büyük özelliği duymamaktı "Paşa" nın. Hiçbir yakınmayı, hiçbir inlemeyi, hiçbir ağıtı duymamıştı şimdiye kadar. İlkesi değildi böyle şeyleri duymak. Dünya kadar yaşlı, toprak kadar namuslu köylü ne diyecekti acaba susturulmasaydı?
  • yanlış yerde dünyaya gelmişiz buba biz!
  • Büyükanam şöyle derdi hep: "Tanrı hiç kimseye çekmeyeceği kadar acı vermez." Bir gün büyükanama: " Tanrı niye acı versin ki insanlara? " dedim. "Acıyı insanlar verir insanlara."
  • Ne büyük yalnızlık dayak yemek
  • "Tarih,yerde çırpınan saralı işçiyi yapmayacaktı hiçbir zaman. Ama paşanın kömür ocaklarini denetlemeye geldiğini yazacakti. Günü gününe hem de. Şu tarih dedikleri,çok şeker şeydi doğrusu!"
  • Yanlış yerde dünyaya gelmişiz buba biz! Şe­hirde doğcağımıza, köyde doğmuşuz! Köy insanı de­mek; eziyet insanı demek ...
  • Uşak uşak olma hele şimdi... ağlayıp duracan mı hep böyle yani? Aldırmaycan birazcuk ta. Ne edelim, hepimiz ölecez günün birinde...
  • "Yine soruyorum;bir isteğiniz, bir şikayetiniz var mı?" "Paşa" bu soruyu sorarken hiçbir işçinin ortaya çıkıp da bir şey söyleyebileceğine inanmıyordu. Çünkü köylü,bir taş gibi susar, konuşmazdı. Çünkü köylü,bir yağmur bulutu gibi verir, almazdı.Çünkü köylü, bir ölü gibi bekler çürürdü.
  • Paşa, tarihten geliyordu gıcırdayan çizmeleriyle. Tarih onu çok seviyor, o da Tarihi çok seviyordu. Kumrular gibi sevişiyorlardı yani. Tarih, yerde çırpınan saralı işçiyi yazmayacaktı hiç bir zaman. Ama Paşanın kömür ocaklarını denetlemeye geldiğini yazacaktı. Günü gününe hem. Şu Tarih dedikleri, çok şekir şeydi doğrusu!

--reklam--

Ölümün Ağzı İncelemesi - Şahsi Yorumlar

haksızlık çok goyuyor insana: Gözünü sevdiğimin hökümatı. Her bir şey yapar insana. Hele de givurcuksan. Üfff givurcuksan var ya. Yoo. Yoo. Deme öyle. Gelen gideni aratır uşam. Anasının garnunda mu alıştı onlar? Laz'a bakma sen. bakma. Yanlış yerde dünya gelmiş olabiliriz ama siktir et. devlet bu la. bi yanlışlıklık olmuşsa elbet düzeltir. Dur la sabret. Ha gayret üç ay kaldı. Ha gayret iki ay kaldı. Ha gayret bir ay kaldı. diycen amma arkadaki cenaze marşından duyuluyor mu ki sesim? duymuyor musun la? ne yapim hayat denilen şeyin dili de yok. kuşları da öldürmüşler. yahut da.. Tammmam da paşa ne yapsin? PUŞT ÖLÜM bile varsıldan yana, yoksuldan değil. PAŞŞA NE YAPSIN? yooğğ. yoo. deme la öyle. demedemedeme. devlet sırtına binip kan bile kusturur. YAAAA!! sorma,sorma!! sorsak şimdi givurcuk da değiliz ama ne olduysa feleğimiz şaştı de mi? keyifli ya da keyifsiz okumalar. (leylk)

Kimse işçi olmayı istemez. Hele de kaderi ve tarihselligi işçilik olan köylüler.. Ölümün ağzı Turkiyenin ikici dünya savaşındaki toplumsal ve ekonomik yapısını bize doğrudan gösteren bir toplum eleştirisi. Romanda maden işçilerinin çalıştığı zor koşullar,yapmak zorunda oldukları insanlık dışı seyler oldukca çarpıcı bir şekilde anlatılmış. Jandarma terörü denilebilecek düzeyde jandarmalarin köylülere,işçilere yaptıkları eziyetler oldukca dikkat çekiciydi aynı zmanda İsmet paşanın bütün bu yaşananları bilmesine rağmen sadece dilde 'köylü milletin efendisidir' lafını diline pelesenk etmesi ve toplum içinde ayrı bir toplum varmış gibi davranması eleştirilmiştir. Oldukca tatmin edici bir donem eleştirisi... (Şule poyraz)

OCAK BİZİM EVİMİZ(Dİ): Kitaba başlarken yazarın ilk sözü: “Eğer bir gün "acı"nın tarihi yazılırsa, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Zonguldak kömür ocaklarında uygulanan "işçi mükellefiyeti"nin, kısaca, "mükellefiyet"in de sözü edilir herhalde.” Evet, bir gün acının tarihi yazılsa ve oradaki olaylardan bahsedilmese o kitap eksik kalır kesinlikle. Yıllarca Gulag kamplarında kaldım, Steinbeck’in işçileriyle grevlere katıldım, Wigan İskelesi’ndeki insanlarla konuştum, Zola’nın madenlerinde çalıştım, ülkelilerin ülkelere yaptıkları zulmü gördüm, aynı ülke insanının birbirine yaptığı zulmü gördüm ama böylesine bir insanlık ayıbını, dramını ve utancını görmek için hiç de o kadar uzaklara gitmeye gerek yokmuş, bunun için Zonguldak’ın kömür ocaklarına bakmak yetiyormuş. seda_bera ile birlikte ziyaret ettiğimiz bu ocak bize Zola’nın “Germinal”i hatırlattı. Hocam sana bir şey diyeyim mi bence Zola Zonguldak’taki bu madeni görseydi “Germinal”i yazmaya utanırdı. Biz de insanlar ne zulüm çekmiş diye üzüldük durduk Zola’yı okurken ama daha şunun şurasında 80 yıl önce burnumuzun dibinde yeni bir “Germinal” yazılıyormuş da haberimiz olmamış. Hocam n’olur söyle bu okuduklarımız kurgu de, hayal ürünü şeyler de! Çünkü ben bu okuduklarıma hala inanamıyorum. İnanmak istemiyorum. Kendi ülkemde böyle acıların yaşandığını içime sindiremiyorum. Madene vardığımızda kulaklarımıza kocası bir göçük altında kalarak ölen ve cenazesi köye getirilemeyen acılı bir kadının feryadını duymak zaten her şeyi anlatıyordu bize. Yazar maden ocağına ne güzel bir isim vermiş, değil mi? “Ölümün Ağzı” İçerisi cehennem çukuru. Öyle ki oraya girmektense ölmeyi tercih eden işçiler var. İşçilerin aralarında neler konuştuklarını duydun mu? “Çekilecek şey değil bu be… Durup dinlenmeden hayvanlar gibi yerin dibinde çaluş, ciğeri peş para etmez heriflerden küfür işit, kötek ye, elini yüzünü bile yıkamadan dolaş, günlerce üstünü başını değiştürmeden yat, galk… Geberse daha iyi insan be… Ney bu be?” Günde 16 saat yalınayak, karda çamurda, sıcak soğuk demeden çalışacaksın, bunun karşılığında ücret de alamayacaksın, bir de yediğin yemek yemeğe benzemeyecek, üstüne bir de anana bacına küfredecekler, insanlık mı bu şimdi? Çalışmak neyse de ciğeri beş para etmez insanlardan küfür, azar işitmek asıl insanın zoruna giden bu değil mi? Yorgunluk nedir ki hocam, dinlenirsin geçer. Ama insanın haysiyetine dokunan yaralar nasıl kapanacak? Laz, aferin lan sana, o herifin suratına nasıl geçirdin o tokadı! Neye uğradığını şaşırdı ağzı burnu yamulunca! Biliyorum, o olaydan sonra ağzına kadar bok dolu helada günlerce tutuldun ama eminim hiç pişmanlık duymamışsındır o tokadı çaktığına! Keşke arkadaşların da senin gibi hareket edebilseydi, bunu çok isterdim. İşçilerin yaşam koşullarını, içinde bulundukları ağır çalışma şartlarını, yaşadıkları yerleri, sefaletlerini, perişanlıklarını Zola bile bu kadar güzel anlatamadı. Başka geçim kaynakları olmayan insanların daha küçük yaşlarda cehennem çukurlarına nasıl inmek zorunda kaldıklarını ben hiç unutmayacağım. Benim unutmayacağım başka şeyler de var. Hayatını yitiren madencilerin cenazesi kılınmadan, yıkanmadan o şekilde bir hayvanı gömüyormuş gibi gömülmeleri gözümün önümden gitmiyor. Zorla çalıştırılan yaşlı kadınların, “evladım ben kadınım, beni erkek isminden dolayı yanlışlıkla gönderdiler” diye yalvarması kulaklarımdan gitmiyor. Yine zorla saçları kazınanların bir de ağızlarının içine balgam tüküren o yetkililerin tehditlerini de unutmayacağım. Babaları madenden kaçtı diye silah zoruyla ocağa götürülmeye çalışan sabilerin çığlıkları senin de hala kulaklarında mı hocam? Hocam ben bütün bunları affedebilirim ama günahsız, genç bir annenin sırf eşi madenden kaçtı diye ırzına geçilmesini affedemiyorum. İçimde saklayamıyorum bu utancı. Zihnimde sürekli bu olay dönüyor. Zaten o da saklayamadı bu utancı ve astı kendini. Kayınvalidesinin onu ağaçtan indirmesi gözümün önümden hiç gitmiyor. Sen böyle bir ceza gördün mü, duydun mu Seda Hocam? Recep Çavuş senden utandı da bana söyledi: “Sıçarım böyle yaşamanın çarkına ben.” Bu söz en çok senin ağzına yakıştı Recep Çavuşum. Emeğinizin hakkını hiçbir zaman ödeyemeyeceğiz. Cenaze namazın kılınmadı, bizden helallik bile alamadım Recep Çavuşum. Biz sana haklarımızı helal ettik, sen de edersin diye ümit ediyoruz. Seninle birlikte yaşamını yitiren her kim varsa onlar da bizleri affetsin. Kararan ne masum yüzler ne de eller. Böyle bir insanlık dramı yaşanacağını bilse kömür bile kararmazdı inan. Kararan bir şey varsa o da vicdandır, insanlıktır! Madem yazıma yazardan bir alıntıyla başladım, yine ondan bir alıntıyla son vermek istiyorum: “Ölümün Ağzı"nı maden ocaklarında can vermiş, sakat kalmış, "maden"in bütün çilesini çekmiş, ama hiç bir zaman insan onuruna yaraşır biçimde yaşatılmamış tüm emekçilere adıyor, onların anıları önünde saygıyla eğiliyorum. (N)

--reklam--

Ölümün Ağzı PDF indirme linki var mı?

--reklam--

İrfan Yalçın - Ölümün Ağzı kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de Ölümün Ağzı PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.

Kitabın Yazarı İrfan Yalçın Kimdir?

23 Nisan 1934, Zonguldak doğumlu. Zonguldak Çelikel Lisesi (1953), İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü (1960) mezunu. Kozan (Adana), Çarşamba (Samsun), Zonguldak liselerinde Fransızca öğretmenliği yaptı. 1972 yılında öğretmenlikten ayrılarak İstanbul’da bir kitabevi açtı ve Z Yayınevini kurup yönetti. Varlık ve Türk Dili dergilerinde yayımladığı şiir, öykü ve çeviri yazılarından sonra, bir süre yazın yaşamına ara verdi.

1959 yılından itibaren hikâye, eleştiri ve çevirileri Varlık, Türk Dili, Soyut, Gelecek, Yeditepe, Yansıma dergilerinde yayımlandı. Yeni Dergi’nin 1968 yılında açtığı bir yarışmada “İnce Memet” eleştirisiyle ikincilik, Milliyet Yayınları 1974 Roman Yarışmasında Pansiyon Huzur (1975) romanıyla ikincilik, Ölümün Ağzı (1979) romanıyla da 1980 Türk Dil Kurumu Roman Ödülünü kazandı. Tiyatro oyunları da yazdı. Pansiyon Huzur ve Fareyi Öldürmek adlı romanları sahneye uyarlandı. Ölümün Ağzı adlı eseri Rusçaya çevrilerek yayımlandı. Genelevde Yas adlı romanı filme alındı.

ESERLERİ:

ROMAN: Pansiyon Huzur (1975), Fareyi Öldürmek (1977), Genelevde Yas (1978), Ölümün Ağzı (1979), Büyük Soytarı (1982), Uzun Bir Yalnızlığın Tarihçesi (1991), Annem Babam ve Ben (1995).

OYUN: Plastik Hayatlar (oyn. 1981-82), Zor Günler (oyn. 1987), Aşağıdakiler (oyn. 1991).

ÇEVİRİ: Şafak Kızı (1974) – Gemide İsyan (1979) (J. London’dan), Darağacında Röportaj (J. Fuçik’ten, 1974), Cezayirli Devrimci – Tepedekiler (E. Roblés’ten, 1981), Olağanüstü Bir Olay (N. Pritulina’dan, 1981), Piaf: Bir Sevda Türküsü (D. Grimault – P. Mahé’den, 1984), Son Osmanlı Hahambaşısının Mektupları (E. Benbassa’dan, 1998).

--reklam--

İrfan Yalçın Kitapları - Eserleri

  • Fareyi Öldürmek
  • Genelevde Yas
  • Ölümün Ağzı
  • Cellat Ağlıyor
  • Pansiyon Huzur
  • Yorgun Sevda
  • Uzun Bir Yalnızlığın Tarihçesi
  • Büyük Soytarı
  • Annem, Babam ve Ben
  • Aşkın Yedi Rengi
  • Aşağıdakiler
  • Engerek : Korkunç Bir Peri Masalı
  • İçimdeki Zonguldak
  • İlkyaz Ölümleri
  • Son Bahçeler
  • Sisler İçinden

--reklam--

İrfan Yalçın Alıntıları - Sözleri

  • Gerçeklerin yolunu değiştiren, daha büyük gerçekler. (Cellat Ağlıyor)
  • Tavandan bir ip sarkıyordu. Durmuş, ona bakıyordu Necmi. - Ne bu böyle? - Kendini asmak istersen, asabilirsin! - Ne işe yarıyor sahi? - Bilmem, ip işte ... - Sormadın mı ev sahibine? - Sordum. Kendini asmak istersen, asabilirsin, dedi. (Genelevde Yas)
  • - Öbür dünyada cayır cayır yaktıracan mı beni? Akılsız Kuş! - Nasıl olsa yanmıyacan mı zati? - Cennete gidecem oğlum ben! Baş köşeye hem! Huri kızlarına kim mamalık edecek orda? (Genelevde Yas)
  • Evin küçük balkonunda, bir kuşun sevinçli türküsünü dinlerken, dudaklarıma sürünen yumuşak geceyi alıp ağzıma, emiyorum; damağıma yayıyorum dilimle gezdirip; yavaşça eriyip gizemli bir tada dönüşüyor. Bu mu içi boş, sıradan mutluluk? (Yorgun Sevda)
  • Ne çok özlemişim evi meğer küçüklü büyüklü odaların kokusunu; gece oldu mu, insan gibi usul usul soluyuşunu; üstüme kapanışını; beni öpüşünü; saçlarımı sevişini; annemleşmesini; yeni gelmiş gibiyim dünyaya! (Büyük Soytarı)
  • Sizin yüzünüz can çekişiyor. Giysileriniz kireç içinde. Boyacısınız herhalde. (Uzun Bir Yalnızlığın Tarihçesi)
  • " Devlet baba bir yapıştı mı yakana, canına okurdu da, fitil fitil getirir anandan emdiğini! Üç kuruş alacağı için, inim inim inletir seni. Devletten senin alacağın varsa, o zaman değişir bak iş. Kimse tınmaz bile. Almaya ömrün ya, yeter ya yetmez! Vatandaş kuzu, devlet canavardır çünkü. " (Fareyi Öldürmek)
  • "Paşam, Paşam!" Sesi herkes duydu ama "Paşa" duymadı. En büyük özelliği duymamaktı "Paşa" nın. Hiçbir yakınmayı, hiçbir inlemeyi, hiçbir ağıtı duymamıştı şimdiye kadar. İlkesi değildi böyle şeyleri duymak. Dünya kadar yaşlı, toprak kadar namuslu köylü ne diyecekti acaba susturulmasaydı? (Ölümün Ağzı)
  • Oynasın diye bazı çocuklar kesilir mi kanadı kuşların.. (Yorgun Sevda)
  • Mor bir öğleüstü ayrılıyoruz kasabadan; kökünden sökülen yaşlı bir ağaç oluyor annem; sessiz telaşı, sessiz ağıtı, sessiz çığlığıyla kaçıyor geçmiş günlerden. (Uzun Bir Yalnızlığın Tarihçesi)
  • Güzel susuyor çok, susarak konuşuyor, uzun susmalardan bakıyor. (Aşkın Yedi Rengi)
  • "Şöyle ya da böyle, kim ne derse desin, yalnızca fotoğraflarda kalacak olsak bile bir gün -bir düş belki bu da- güzel şeydi yaşamak be ölüm güzelleştiriyordu onu en çok. Annem gibi ağır yıkılmaları görerek yaşamak, yani küçük hesapların beslediği yanlış sevgilerden geçmek; bize en anlamlı ve en güzel gelen şeylerin, yıllarca elleri ellerimize, saçları saçlarımıza değmiş en yakınlarımızın bile çok uzağında olduğumuzu ya da onların birden buzlaştığını duyumsamak, kısacası, kesmek umudu ölümden başka her şeyden; evet, bu bile, işte bu bile güzeldi yine çok." (Cellat Ağlıyor)
  • Evler gibi yaşam da ; camları bir bir açıp havalandırmak, içine güneş ve bahar koymak, kirlileri ve tozluları yıkayıp silmek gerekiyor ara sıra. (Annem, Babam ve Ben)
  • Her şey gibi fotoğraflar da rezil oluyor insanlar ölünce. En iyisi çektirmemek. (Yorgun Sevda)
  • Başka şeye benzemez ki, vergi işi bu. Devlet baba bir yapış­tı mı yakandan, canına okur da, fitil fitil getirir anan­dan emdiğini! Üç kuruş alacağı için, inim inim inle­tir seni. Devletten senin alacağın varsa, o zaman değişir bak iş. Kimse tınmaz bile. Almaya ömrün ya yeter, ya yetmez! Vatandaş kuzu, devlet canavardır çünkü. (Fareyi Öldürmek)
  • Şöyle düşünüyorum; para için aşağılanmamalı insanlar, onurları öldürülmemeli. Üşüyorum böyle bir şeye tanık oldum mu. (Büyük Soytarı)
  • "Bir şeyi umutsuzca beklemenin izleri vardı yüzlerinde; çekilen acılar söylenmiyor, yalnızlıklar sessizlikle boğuluyor, her türlü açlık örtbas ediliyordu" (Annem, Babam ve Ben)
  • Ondaki bu gülümseme bütün acıların, bütün dertlerin üstüne çekilmiş bir cila gibiydi. (Pansiyon Huzur)
  • En yakınına bile çok uzaklara bakar gibi bakıyor, konuşurken yer yer boşluklar, sessizlikler doluyordu sesine. Yorgun, utangaç gülümseyişi bitmiyor, tam biter gibi olurken, daha da hüzünlenip ağlamayı andırıyordu. (Yorgun Sevda)
  • - Neden böyle başını ellerine alıp, saatlerce duruyorsun? - Başım ağrıyor be! Çok ağrıyor hem ... Zargana'nın dediği gibi, bi şey var başımın içinde benim! Küçükken babam dövmüştü bir gün ... Verdiği parayı mı ne kaybetmiştim .. Topu topu bir lira kadar bir şey­di... Döve döve canımı çıkardı, puşşt.. Kafamı güm güm taşlara çarptı. O gün bugün başım ağrır böyle.. Ölecek gibi olurum ... (Genelevde Yas)