Mardin ve çevresine özgü olan, M.Ö. 3000'lere dayanan telkari el sanatı dökme gümüşe karşı direnmeye çalışıyor.
Telkarinin usta-çırak ilişkisinin gücüyle günümüze kadar geldiğini belirten telkari ustası süryani Suphi Hindi Yerli, bu mesleği geleceğe taşımaya çalıştığını söyledi. Süryani usta Yerli, "Ankara ihracatçıları geliştirme merkezi bir araştırma yapmış Mezopotamya'da milattan 3 bin yıl önce yapıldığını tespit etmişler.Günümüze Türkiye Cumhuriyeti toprakları içinde sadece Mardin ve Midyat bu sanata sahip çıktı. 1974'te Mardin'i terk ettim. İstanbul'da kaldım. Bu sanatı yaşatmak için yaymak için 1997'de Mardin'e geri geldim.Ustalar yetiştirdim. Türkiye'de ilk telkari ustası bir bayan bende sekiz sene kaldı. Şimdi kendiside yeşillide usta olarak o da elemanlar yetiştiriyor. Şu ana kadar 3 tane usta 5 tane de kalfa yetiştirdim ve hala olgunlaştırma enstitüsünde görevliyim. Telkari bin ayardan yapılıyor dünya standartlarının üstünde" dedi.
"UZAK DOĞU MALLARI TELKARİYİ BİTİRİYOR"
Son zamanlarda Mardin ve Midyat'ta uzak doğunun mallarının getirildiğini ifade eden Yerli, şöyle devam etti:
"Bu sanata korkunç bir katliamdır. Zaten yok olmuştu. Bir daha yok olacak maalesef. İlgililer bunun üzerine çok titizlikle durması lazım. Bizim gençlerimiz var kızlarımız var. bugün toplasan 10 veya 15 usta var neden 50 kişi veya 100 kişi olmasın niye yayılmasın niye çoğalmasın. Eskiden sanat okulu vardı. 2 tane öğretmen maaşlı ve sigortalıydı. Maalesef oradan mezun olan arkadaşlar bu sanatı devam ettirmediler. Daha sonra bölüme usta bulunmayınca bölümde kapanmak zorunda kaldı. Bu sanatı yaymak için destek ister ama maalesef bu sanat için Mardin'e çok paralar geldi. Paralarda havada uçuştu. Ankara'dan gelen paralar 30 tane kaza geçiriyor hiçbir şey kalmıyor. Yazık. Hükümet verdiği beş liranın dahi hesabını sorması lazım. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'a seçim propagandasını Mardin'de yapacağı zaman bir tespih hediye ettim. Bu işi eşim ve oğlumla beraber ailece yapıyoruz. Ben burada yapıyorum onlarda dükkanlarında satıyorlar."
ELEMANLAR TELKARİYİ HOBİ OLARAK YAPIYOR
Suphi ustanın yanında çalışan emekli müdür Ahmet Dincer ve diğer çalışanları bu işi hobi ve boş zamanlarında bu mesleğin inceliklerini öğrenmek için yaptıklarını söyledi. Süryani ustası Suphi Hindi Yerli'nin eşi Belma Yerli ise Mardin'de telkarinin bitme noktasında olduğunu belirterek, "Bu meslek yaş ilerledikçe öğrenilmesi zor. Bunun için genç yaşta yapılması lazım. Bu ara satışlarımız yok. Bu ara Mardin'de satış olmamasının nedeni ise Beypazarı ve uzak doğu mallarının Mardin'e girdikten sonra bir daim öldürdüler çünkü şuan bir çok mağazalar uzak doğu ve Beypazarı malları satıyor" dedi.
Yorumlar
0 yorum