Kitap Künyesi

Yazar: Samuel Beckett

Çevirmen: Uğur Ün

Orijinal Adı: Comment c'est

Yayın Evi: Ayrıntı Yayınları

İSBN: 9789755392615

Sayfa Sayısı: 160

Acaba Nasıl? Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

Daha önce Ayrıntı Yayınları tarafından yayımlanmış olan ünlü

Üçleme’sinden sonra kaleme aldığı bu romanda Samuel Beckett,  artık roman kurgusunu bozmaktan vazgeçmiş, sadece en temel öğelerine indirgediği anlatıyı, bir “yokluk duygusu” üzerine oturtmuştur. Murphy ve Watt adlı daha önceki romanlarda kahramanlar üzerine birtakım bilgiler edinebiliyorduk. Oysa burada anlatıcı bize sadece kendi konumuyla ilgili deneyimini aktarmaktadır. Roman kahramanı gibi gözüken  Pim’in anlatıcının kendisi olduğunu düşünürsek, bir roman parodisiyle karşı karşıya olduğumuzu varsayabiliriz. Ama bundan da hiçbir zaman kesin olarak emin olamayacağız. 

1961’de yayımlanan bu roman aynı dönemde ortaya çıkmış olan minimal akımın da  yetkin bir örneği.

 

Acaba Nasıl? tekdüze, ele aldığı her konuyu yineleyen, herhangi bir kesinliğe ulaşmak gibi bir amacı olmayan bir “yokluk metni”. Yazar sadece bir sese indirgenmiş, elinde bulundurduğu bilgiye hapsolmuştur. Kapalı bir uzamda sanki okuyucusuyla birlikte kilitlenmiştir. Amacı okuyucusuyla bir ilişki kurmak değil, o anı geçiştirmektir. Oyalanmaktadır, okuru da oyalanmaya çağırmaktadır. Bütün bunları dili oyarak, dille oynayarak, oya gibi işleyerek gerçekleştirmektedir.

Acaba Nasıl? kolay metinlerden hoşlanan okur için değildir. Noktalama işaretlerinin, kahramanın ve konunun yokluğu, roman boyunca söz konusu edilen ama bir türlü içeriklendirilmeyen özel adların bolluğu, kolaycı okuru şaşırtacaktır.

 

Edebiyatın salt konuya indirgenemeyeceğini bilen has okur ise

çetrefil bir  dil yolculuğuna çıkacaktır.

Acaba Nasıl? Alıntıları - Sözleri

  • adalet yok adaletin izi yok dünyanın düzeni böyle
  • ''Ne anlıyorsam onu mırıldanıyorum.''
  • soluk gözlerimi uygun bir açıyla gökyüzüne dikmişim onları yardımın esirgenmediği gökyüzüne o zamanlarda bile belki de biliyordum bunu zamanla geçecek
  • Uyuyabileceğim bir uyanabilirsem eğer
  • ...başka bir şey bulmak varoluşu biraz daha sürdürmek için sorular bulmak kimdi onlar nasıl varlıklardı dünyanın neresindeydiler bu tür şeyler işte bu kuklalar gösterisini kim düzenliyor hiçbir anlamı yok ki git bir şeyler ye...
  • Elim gelmiyor sözcükler gelmiyor tek bir sözcük sessiz olanlar bile gelmiyor gereksinme duyuyorum onlara elimin sözcüklerine müthiş gereksinme duyuyorum yapamıyorum onlar da yapamıyor.
  • Ne anlıyorsam onu söylüyorum onları çamura fısıldıyorum..
  • Daha az acı çekmek gibi kaygılarım yok bir parça güzellik olsun da istemiyorum soluk alışveriş durduğunda buna benzer şeyler duyamıyorum nasıl olduğunu söylemiyorlar bana bu kez.
  • üzgünüm battı balık yan gider ne iyi ki biraz daha az soğuğu ne yazık ki biraz daha az sıcağı olsaydın neyse o zaman ikisini alıp toplamını ikiye bölerdik girişteki ılıklık çıkardı ortaya..
  • demek ki benim kendi üzerime söyleyecek hiçbir şeyim yoktu yaşamım üzerine hangi yaşamım benim üzerime hiçbir şey yok demek ki yaşamım üzerine hangi yaşam söyleyecek hiçbir şeyim yoktu onun da yoktu ama zorluyorlardı onu kendi isteğiyle konuşmuyordu ama başladığında da haz duymuyor değildi bu izlenimim belki de bir yanılsamaydı durdurmak olası değildi onu on kez on beş kez yumruk indiriyordum başına bazen koca kafa sındaki tüm pisliği kusuyordu o zaman durdurmak olası değildi onu yumruk indiriyordum başına
  • ... hiç acı çekmedim hayır kimseyi terk etmedim hiç hayır kimse terk etmedi beni hiç hayır işte yaşam bu yanıt yok işte yaşamın bu benim çığlıklar peki çamurda yalnızım...
  • Ben hiçbir şey değilim sadece şunu bunu söylüyorum senin yukarıdaki yaşamın YAŞAMIN sessizlik yaşamım YUKARIDAKİ uzun sessizlik yukarıdaki GÜN gün IŞIĞINDAKİ sessizlik gün ışığındaki yaşam yukarıdaki gün ışığındaki sekiz heceli insan düşünüyor bir rastlantı mı diye
  • cellat hep aynı kurban hep aynı

Acaba Nasıl? İncelemesi - Şahsi Yorumlar

SENİ BİR BEN ANLADIM SANIRIM BEN DE YANLIŞ ANLADIM.. Ben ona Behçet diyorum. Kendi karakterinden ötürü sanırım aramızda böyle bir yakınlık oluştu. Eminim hayatta olsaydı ve bir karşılaşma imkanımız bulunsaydı “Behçeeeeeet” dememden kesinlikle rahatsız olurdu. Bazı yazarları tanımıyoruz, tanıyamıyoruz. Ama nasıl? Genelde çoğu kişinin düştüğü hata en bilindik kitaplarını okumak oluyor. (Benim için bir hata ve bu hataya ben de düşüyorum.) Behçet için de geçerli olan “Godot’yu Beklerken” oldu. Onunla daha fazla tanındı. Ya da insanlar diğer kitaplarına ulaşmak istese bile ulaşamadı? Anlayamadı... okunmadı.. Ha şu var -onu anlamak- herkese göre de değildi.. Yazar hakkında bilgi vermeyeceğim. Bunlar zaten internette türlü şekilde dolaşıyor. Fakat genelde kendisine varoluşçu diyen sayfalar olmuş. Bana göre varoluşçuluk ile pek bir alakası da yok. Tamamen bir hiçlik, yokluk.. Nobel edebiyat ödülünü kazanınca konuşma yapmaya gitmemiş bir yazardan bahsediyoruz. Hatta eşi bunun bir felaket olacağını söylemiş. (Kazanacağı ünden dolayı.) Kendisi son derece umutsuzlar prensi. Her gün ölmeyi arzuluyor ama bunun olacağını da ummuyor. (?) Hatta kitapta bir yerde babaannesinin notlarına ulaştığını ve onun ölmeyi arzulayan sayfalar yazdığını belirtiyor. Ama babaannesi gayet uzun seneler yaşamış bir kadın... Kendisini ve ailesini bu konuda bir zayıflık gibi görüyor. Nasıl desem sanki bu düşünceyle lanetlenmiş gibi. “MUTSUZLUKTAN DAHA HOŞ BİR ŞEY OLAMAZ,” bakış açısıyla yıllarını kendi karanlığında öylece sürdürüyor. Kitap da tam bir kara kutu. NOKTALAMA İŞARETLERİ SIFIR! Ne virgülle cümlelerini ayırmış ne de noktayla paragraflarını bitirmiş.... Tamamen dümdüz yazılar. Ben de aslında bu kitabın bir günlük olduğunu düşünüyorum. Ama nasıl günlük? Sanki kendi hayatını bir şekilde yazıya dökmüş ve bunun anlaşılmasını istememiş. Zaten anlaşılmasın diye de elinden geleni yapmış. Ama bazen düşünüyorum da acaba kendini her zaman böyle gösterebildiği, daha fazlasını yapamadığı için mi hayattan bu kadar kopuk? Yoksa gerçekten mi anlaşılmak istemiyor? Kitabın tanıtım yazısında Pim’e karakter yüklemişler. Bana göre Pim Behçet’in ta kendisi. Kitapta çok fazla “çamur” “çuval” ve “konserve kutuları” üzerine paragraflar yazmış. Bana göre “Çuval”, “çamur”, “konserve kutuları” bile karakter olabilir. Kitapta bazı cümleleri o kadar çok tekrar ediyor ki... Mesela; “bir terslik var burada” “Pim’den önce Pim’den sonra acaba nasıl?” “Sağ bacak sağ kol ha it ha çek on metre on beş metre” Hiçbir şey anlamadınız değil mi? Eminim sizlere de cümleler çok anlamsız geldi. Fakat kitabın yarısı bu cümlelerden oluşuyor. Mesela biraz alıntılar üzerinden konuşalım çünkü başka türlü ne söylesem anlaşılmayacaktır. “Daha az acı çekmek gibi kaygılarım yok bir parça güzellik olsun da istemiyorum soluk alışveriş durduğunda buna benzer şeyler duyamıyorum nasıl olduğunu söylemiyorlar bana bu kez” “Daha iyi diyordum kendime dünden daha az iyi daha az çirkin daha az aptal daha az acımasız daha az kirli daha az yaşlı daha az mutsuz ve sonra ben diyordum kendime ben hep daha kötüye hep daha kötüye sürükleniyorum” Nasıldı ama? Bir şeyler oluştu mu? Mesela “çamur” kelimesini bir düşünelim. Bazen şöyle anladım; 1-Hayatının en kötü zamanını “çamur” diye nitelendirmiş. 2-Kendi karanlık yüzünü ya da içinin karanlık tarafına “çamur” ismini vermiş. 3-Ya da cidden hayatına giren eşi, dostu, bir çocuk ne bileyim hayatını olumsuz etkileyen bir insandan “çamur” diye bahsetmiş. 4-Sözlükteki ilk anlamıyla. Bildiğimiz “çamur” olarak. Örnekler vereceğim. “Bazen bu konumda yine uyuyakalıyorum dil içeri giriyor ağız kapanıyor çamur açılıyor yine uyuyakalan benim içmeyi bırakıyorum ve uyuyorum yeniden ya da dil dışarıda tüm gece boyunca tüm uyku süresi boyunca içiyorum işte gecem bu benim böyle yazdım işte başka gecem yok benim uykudan uyanıyorum sonuncusuna ne kadar var insanlarınkine hayvanlarınkine de uyanıyorum sonuncusuna ne kadar var diye soruyorum kendime aktarmayı sürdürüyorum bir an daha sürüyor bu böylece olanaklarımdan başka biri de bu” “Dil çamurla kaplanıyor bu da oluyor tek bir çaresi var bunun ağzın içine yeniden sokmak ve çamuru emip yutmak ya da tükürüp atmak biri ya da öteki soru besleyici bir değeri var mı çamurun farklı yaklaşımlar neler olabilir biraz daha sürdürmek bununla” “Ağzıma dolduruyorum çamuru bu da oluyor olanaklarımdan başka biri de bu biraz daha sürdürüyorum bununla soru yuttuğumda besleyici değeri var mı çamurun nasıl açılımlar getirebilir konuya güzel anlar bunlar” Aslında daha çok var. Ama eminim herkes kendisine farklı bir anlam çıkaracaktır. Noktalama işaretlerinin olmaması da tetikliyor bunu. Yazar zaten bilerek kullanmadı, anlaşılmak istemedi. Ya da gerçekten kendini böyle ifade etti. Belki de onun için bir kitap yazmak amacından ziyade sadece öylesine bir karalamaydı, aklındaki karmaşanın yazıya dökülmüş haliydi. Kitabın bir konusu yok. Roman desen değil. Günlük desen tam olarak o da değil. Kocaman bir boşluk, yokluk, anlamsızlık. Sanki içini bu satırlara kusmuş gibi. Bazı cümlelerinde Pim benim, ikimizin birbirimizden farkı yok diyor. Sonra hayatına Bom’u sokuyor.. Sonra “Krim” geliyor “Pam” geliyor.. Sanki hepsi kendisi ama hepsi farklı..?! BAKIN! Kendisi için diyor ki: “Az bir şeydim azdım ama var oldum zorunluydu çünkü” “Adaletimiz böyle istiyor hiç bitmesin istiyor! Her şey öldü ya da var olmadı hiç kimse yarımız sürekli cellatız yarımız sürekli kurbanız” (kitapta böyle bir paragraf yok. Ben yazdığı cümleleri birleştirmişim. Aslında anlatılmak istenen bu diye not almışım.) Valla incelemeyi nasıl bitireceğim, size şu an neler anlattım hiç bilmiyorum. Kendim ne anladım onu da bilmiyorum. Ama eğer bir imkanım olsaydı bu kitap hakkında yazarla sohbet etmek isterdim. Hayat böyle işte. Kitapta da Pim, Bom vs isim verdiği karakterleri sürekli hayatına ekleyip çıkarıyor. Ve diyor: “Üç yaşam var geçmiş yaşam şu anki yaşam gelecek yaşam Ve Ben Bomdan ayrıldığım zaman başka biri Pimden ayrılıyor ben Pime ulaştığımda başka biri Boma ulaşıyor Bom sensin bom benim Pim sensin Pim benim kaderlerimiz her şey aynı herkes aynı Bir terslik var burada” (Alıntılarda ve notlarımda noktalamalara, yazım kurallarına dikkat etmedim. Kendi yazdığı gibi bıraktım.) (Neslihan T.)

Kitap bir tiyatro sahnesine uyarlanacak tek kişilik oyun, bana göre.. Anlatıcı doğduğu büyüdüğü evinin bahçesinde elinden bırakmadığı çuvalıyla çamurlu bahçe toprağında durarak doğaçlama bir anlatım yaparcasına kelimeleri bırakıyor.Bazen dramatik bazen absürt bazen de argo. Bu yalnız ve konuşmaya hasret yaşlı adam o kadar çok şey anlatıyor ki, karmakarışık. Ama sevdiği karısı Pim' in ölümünden sonra, tam olarak böyle o. (Necla Engin)

Bu kitaptan gerçekten bir şey anlayan var mı merak ediyorum. Kitabın tanıtım metninde "Acaba Nasıl? Kolay metinlerden hoşlanan okur için değildir. Noktalama işaretlerinin, kahramanın ve konunun yokluğu, roman boyunca söz konusu edilen ama bir türlü içeriklendirilmeyen özel adların bolluğu, kolaycı okuru şaşırtacaktır. Edebiyatın salt konuya indirgenemeyeceğini bilen has okur ise çetrefil bir dil yolculuğuna çıkacaktır." diye bir bölüm var. Açıkçası burayı okuyup bir anlık gazla neymiş bu kitap diyerek alıp okumaya başladım. Anladığım tek şey ise bahsedilen 'has okur' filan olmadığım. Bilinç akışı yöntemi desem öyle bir şey de değil. Birbiriyle genel olarak alakası olmayan uzunca bir metinden oluşuyor kitap. Kendinizi çok zorlarsanız zaman zaman bazı anlamlar çıkarabilirsiniz metinden ama bunlar kendi uydurduğunuz şeyler mi değil mi ondan bile emin olmak zor. Yazarla tanışmak için yanlış bir kitap oldu diye düşünüyorum; bilmiyorum diğer kitapları da böyle midir. Kitaptan rastgele bir bölüm paylaşıyorum ayrıca. Okumak isteyen olursa en azından kitabın içeriğini kafasında canlandırsın. ben de işitmeyeceğim sonunda ben de işitmeyeceğim artık hiç işitmedim de böyle söylüyor ses ben de fısıldıyorum bunu yalnızca onun sesi var Pim'in sesi hayır Pim diye biri yok Pim'in sesi olmadı hiç inanmak güç buna karanlıkta çamurda sesten yoksun görüntüden yoksun sonunda iyice önceleri (Doğan Macat)

Kitabın Yazarı Samuel Beckett Kimdir?

Samuel Barclay Beckett, (13 Nisan 1906; Foxrock, Dublin - 22 Aralık 1989, Paris), İrlandalı yazar, oyun yazarı, eleştirmen ve şair. 20. yüzyıl deneysel edebiyatının önde gelen yazarlarından biridir. James Joyce'un takipçisi olduğu için "son modernistlerden", daha sonraki pek çok yazarı etkilemiş olduğu için de "ilk postmodernistlerden" biri olarak değerlendirilir. Beckett ayrıca, Martin Esslin'in "Absürd Tiyatro" olarak adlandırdığı akımın en önemli yazarı sayılmaktadır. Eserlerinin çoğunu Fransızca ya da İngilizce yazıp, diğer dile kendisi çevirmiştir. En bilinen eseri Godot'yu Beklerken'dir.

Beckett'in eserleri sade ve temel olarak minimalisttir. Bazı yorumlara göre, çağdaş insanın durumu hakkında oldukça kötümser, hatta hiççi eserler vermiştir. Gittikçe daha kısa ve özlü eserler veren Beckett, bu kötümserliği kara mizah yoluyla anlatır. "Roman ve drama türlerinde yeni formlarda oluşturduğu eserlerini, modern insanın yoksunluğu üzerine kurguladığı" için, 1969'da Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görülen Beckett, ayrıca 1984'te Aosdána'da Saoi seçilmiştir.

Kaynak: https://tr.wikipedia.org/wiki/Samuel_Beckett

Samuel Beckett Kitapları - Eserleri

  • Godot'yu Beklerken
  • Hiç İçin Metinler
  • Murphy
  • Mercier ile Camier
  • Aşksız İlişkiler
  • Molloy

  • Eşlik
  • Dünya ve Pantolon
  • Malone Ölüyor
  • Proust
  • Oyun Sonu
  • Adlandırılamayan
  • Üçleme

  • Acaba Nasıl?
  • Yankının Kemikleri
  • Watt
  • Echo'nun Kemikleri
  • Sıradan Kadınlar Düşü
  • Felaket ve Sair Kısa Oyunlar
  • Bana Benzer Bir Başka Aylaklık

  • Mutlu Günler
  • Tüm Kısa Oyunları
  • Son Band
  • İmge
  • All That Fall
  • Hikaye Sırasında
  • Godot'yu Beklerken - Tüm Düşenler - Oyun Sonu

  • Krapp's Last Tape & Embers
  • Li Benda Godot
  • Toplu Kısa Oyunlar 1956-1962
  • The end
  • Worstward Ho
  • Dante and the Lobster
  • Bütün Hikayeleri

Samuel Beckett Alıntıları - Sözleri

  • Hep denedin. Hep yenildin. Olsun. Yine dene. Yine yenil. Daha iyi yenil..! (Worstward Ho)
  • Eğer bir gün susarsam, söylenecek bir şey kalmamıştır bu durumda; her şey söylenmemiş olsa bile, hiçbir şey söylenmemiş olsa bile. (Malone Ölüyor)
  • [...] Kahretsin eski yerler,eski isimler (Felaket ve Sair Kısa Oyunlar)
  • İnanç duymanın en büyük nedeni daha eğlendirici olmasıdır. İnançsızlık bir boşluktur. Değişeceğimize inanç duyamayız. İnsan boşlukta kalmaya katlanamaz. (Aşksız İlişkiler)
  • "Ah, insanlar, insanlar, her şeyi açıklamak gerekiyor onlara." (Oyun Sonu)
  • düşük yapmak kısır olmaktan daha iyi değil mi dokuz gün asla yüzdüremedi batan aşkı ne de dokuz ay ne de dokuz ömür.. (Yankının Kemikleri)

  • Hamm: "Bu da ötekiler gibi bir gün o zaman." Clov: "Devam ettiği sürece. Ömür boyu hep aynı saçmalıklar!" (Oyun Sonu)
  • Sınıfta aklı hep başka yerlerde olurdu ya da boştu kafasının içi. (Malone Ölüyor)
  • Bir gün sesleneceğim ona. Ne diyeceğim, bilmiyorum, bir şeyler diyeceğim, zamanı gelince söyleyecek bir şeyler bulacağım. (Üçleme)
  • ''Bazen insan kendine soruyor şaşkınlıkla, acaba doğru gezegende miyim diye.'' (Hiç İçin Metinler)
  • “Desen sanatın na­musudur.” (Dünya ve Pantolon)
  • Çok uzun bir sürenin sonunda değer yargısı adına ne kaldıysa kendinde, onunla karanlığın ve sessizliğin hiç de değişmeyeceği yargısında bulundu. Bir gün sesi duyana kadar sürdü bu. O güne kadar! (Eşlik)
  • Bana soru sorulmasına öğle az alışkınım ki, bana bir şey sorulduğunda ne olduğunu anlamam için bir hayli zaman geçer. (Molloy)

  • Güzellik? Bir araya getirilmiş insanoğlu. İyilik? Boğazlayın. Gerçeklik? Büyük yığınların yellenmesi. (Dünya ve Pantolon)
  • Bana tutup da aydan söz etmeyin sakın, gecemde ay yoktur benim, size yıldızlardan söz edersem yanlışlıkladır. (Molloy)
  • Oysa ben para için çalışmıyorum. Peki ya ne için çalışıyorum? Bilmiyorum. İnanın pek bir şey bilmiyorum. (Molloy)
  • Bir yaşam boyunca aynı sorular, aynı cevaplar hep. Artık sona erebilir. (Oyun Sonu)
  • Hep aynı dünyanın üzerinde ışıldıyordu güneş, başka seçeneği yoktu çünkü. (Murphy)
  • ...başka bir şey bulmak varoluşu biraz daha sürdürmek için sorular bulmak kimdi onlar nasıl varlıklardı dünyanın neresindeydiler bu tür şeyler işte bu kuklalar gösterisini kim düzenliyor hiçbir anlamı yok ki git bir şeyler ye... (Acaba Nasıl?)
  • Bilemediğiniz şeyleri söylemek gücüne sahip olmadığınıza da inanmak istiyorum. Herkeste görülen bir yetersizlik bu. (Watt)