Kitap Künyesi
Yazar: Max Scheler
Çevirmen: Harun Tepe
Yayın Evi: Bilgesu Yayınları
İSBN: 9789944795432
Sayfa Sayısı: 120
--reklam--
İnsanın Kosmostaki Yeri Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti
"Bugün biri doğabilimsel, biri felsefi, biri de teolojik olmak üzere, birbiriyle hiç ilgisi olmayan üç antropolojimiz var. Ama hala insanın ne olduğuna ilişkin üzerinde birleşilen bir düşünceden yoksunuz, İnsanla ilgilenen bilimlerin sayısı sürekli artmış olmasına karşın, bu bilimler -ne kadar değerli olursa olsunlar- insanın ne olduğunu aydınlatmaktan çok karartmışlardır.
Bu nedenle en geniş temel üzerinde yeni bir "Felsefi Antropoloji" geliştirmeye karar verdim. Bu yazı, insanın neliğini bitki ve hayanla ilişkisinde ele almakta, aynı zamanda insanın kosmostaki kendine özgü metafizik yerine değinmekte; yeni "Felsefi Antropoloji'yi ana çizgileriyle ortaya koymaktadır."
Max Scheler, bu küçük hacimli kitapta ortaya konan düşünceleriyle, yüzyılımızda ortaya çıkan bir felsefe dalı olan "İnsan Felsefesi"nin ya da "Felsefi Antropoloji"nin kurucusu sayılmaktadır.
İnsanın Kosmostaki Yeri Alıntıları - Sözleri
- Kendisini doğanın dışına çıkarıp, "Ben neredeyim?", "Benim yerim neresidir?" diye soran bir varlık, artık "Ben, beni çevreleyen dünyanın bir parçasıyım" diyemez; çünkü onun tininin ve kişiliğinin o andaki varlığı, bu dünyanın üstündedir.
- Soru, insanın kendini bilme, kendi varlığının ya da türünün temel ıralayıcılarını belirleme çabasının bir sonucu.
- Kendisini doğanın dışına çıkarıp, "Ben neredeyim?", "Benim yerim neresidir?" diye soran bir varlık, artık "Ben, beni çevreleyen dünyanın bir parçasıyım" diyemez; çünkü onun tininin ve kişiliğinin o andaki varlığı, bu dünyanın üstündedir.
- Platon siyasal toplumu (Politeiayı) oluşturan üç yana -yöneticiler, besleyiciler ve koruyuculara- koşut olarak, insandaki üç yanı a) bilen, hesaplayan yan, b) arzulayan yan ve c) bu ikisi arasında dengeyi sağlayan irade, isteme yanı olarak dile getirir (Platon, Devlet, 439d-442a).
- "Kendisini doğanın dışına çıkarıp 'Ben neredeyim?', 'Benim yerim neresidir?' diye soran bir varlık, artık 'Ben, beni çevreleyen dünyanın bir parçasıyım' diyemez; çünkü onun tininin ve kişiliğinin o andaki varlığı, bu dünyanın üstündedir."
- Böylece, haklı olarak denebilir ki, insan hayvandan daha eksik ya da daha fazla olabilir ama asla bir hayvan olamaz.
İnsanın Kosmostaki Yeri İncelemesi - Şahsi Yorumlar
Antropolojiyi felsefi sorgulamayla ele alan Scheler'in ontolojik temelli yaklaşımı, kavramlara takılıp kalmadan doğrudan insanın oluşu üzerine düşünmesini sağlamış ve insanın somut olarak varlığını ele alması sayesinde metafizik ögeleri ayıklamakta çok yardımcı olmuştur. Bu eserinde de ontolojik yaklaşımının meyvelerini verdiğini görmek hiç de zor olmayacak. Ancak Scheler konusunda ciddi bir tezat gördüm, Onu da belirtmeden geçmeyeyim. Scheler, insanı doğanın bir parçası olarak nitelemeyip, onu bilimin, felsefenin, sanatın, edebiyatın, adaletin gerçekleştiricisi olarak daha yüksekte görmekte. Bu vesileyle insanın doğa kaynaklı bir oluşuna kökten karşıdır. Bu yüzden insanın doğa içerisinde geçirdiği evrimsel bir sürecin sonucu olduğunu da kabul etmemektedir. Ancak bu kitabıyla birlikte savunmuş olduğu bilimin yaratıcısı insanın, genetik kod çözümlemeleri aracılığıyla doğadan ve mikroskobik olarak tek bir kaynaktan geldiğini bulması kişisel tezatı olarak durmaktadır. Ancak kitap özelinde konuşmak gerekirse oldukça donanımlı bir içeriğe sahip. Özellikle insanı (doğası gereği) oluş hali içinde değerlendirerek onun gelişimi (evrimi) için yol ve durum gösterici olması oldukça önemli. Çünkü bildiğim kadarıyla bu konuda yazılan çok fazla kitap yok. İnsanı somut hali üzerinden ele alan bir yaklaşıma sahip olması, indirgemeci olmadığı gibi gerçekliğe ters sonuçlara varılmasını engellemiştir. İnsanın evrendeki yeri konusuna tamamen gerçekçi bilgi ve birikimlerle eğilmiş olması, hem insanın evriminin bitmediğini, sürdüğünü hem de henüz oluşu keşfedilemeyen zihnin kendini ortaya koyabileceği bir ortamı sağlamaktadır. Bu bağlamda Nietzsche'nin üstinsan kuramı yolunda destekleyici bir eser niteliği kazanmıştır. Keyifli okumalar dilerim. (Uğur De Molinari)
Kitap 1929 yılında yazılmış, evrimi reddedip -1929 basımı olması buna engel değil-, insanın varoluş hikayesinin -ilk bakıldığında metafiziksel gözüken maddi bir varoluş- tanrıyla birlikte başladığını öne sürüyor. Bunun avantajı ve dezavantajı var; insan üzerine uzun bir yürüyüş yapılmış-irdelenmiş- fakat yanlış haritayla yola çıkılmış. (osman)
Her felsefe sorunu, doğrudan ya da dolaylı olarak insanla ilgilidir. Bu nedenle felsefede ele alınıp tartışılan her sorunun temelinde, insanın beliğine ilişkin bir kabül vardır. Bu önemli yeri nedeniyle, "İnsan nedir?" sorusu, yani soruyu soranın kendisini, kendi türünü sorguladığı soru, en başından beri filozofların sormadan edemedikleri temel sorulardan biridir. Soru, insanın kendini bilmesinin, kendi varlığının ya da türünün temel ıralayıcılarını (karakterize edici) belirleme sorusudur. "Düşünce tarihimizin hiçbir döneminde insan kendisi için günümüzdeki kadar sorun olmamıştır" saptamasından yola çıkan Scheler, İnsanın Kosmosdaki Yeri'nde "İnsan nedir?" sorusunu, yeni bir bakış açısıyla yanıtlamaya girişir. "Bugün biri doğabilimsel, biri felsefi, biri de teolojik olmak üzere, birbiriyle hiç ilgisi olmayan üç antropolojimiz var. Ama hala insanın ne olduğuna ilişkin üzerinde birleşilen bir düşünceden yoksunuz, İnsanla ilgilenen bilimlerin sayısı sürekli artmış olmasına karşın, bu bilimler -ne kadar değerli olursa olsunlar- insanın ne olduğunu aydınlatmaktan çok karartmışlardır. Bu nedenle en geniş temel üzerinde yeni bir "Felsefi Antropoloji" geliştirmeye karar verdim. Bu yazı, insanın neliğini bitki ve hayanla ilişkisinde ele almakta, aynı zamanda insanın kosmostaki kendine özgü metafizik yerine değinmekte; yeni "Felsefi Antropoloji'yi ana çizgileriyle ortaya koymaktadır." Max Scheler, bu küçük hacimli kitapta ortaya konan düşünceleriyle, yüzyılımızda ortaya çıkan bir felsefe dalı olan "İnsan Felsefesi"nin ya da "Felsefi Antropoloji"nin kurucusu sayılmaktadır. NOT: alıntıdır (berra acar)
İnsanın Kosmostaki Yeri PDF indirme linki var mı?
--reklam--
Max Scheler - İnsanın Kosmostaki Yeri kitabı için internette en çok yapılan aramalardan birisi de İnsanın Kosmostaki Yeri PDF linkidir. İnternette ücretli olarak satılan çoğu kitabın PDFleri bulunmaktadır. Ancak bu PDF'leri yasal olmayan yollarla indirmek ve kullanmak hem yasalara hem de ahlaka aykırıdır. Yayın evlerinin sitesinden PDF satılıyorsa indirebilirsiniz.
Kitabın Yazarı Max Scheler Kimdir?
Max Ferdinand Scheler (22 Ağustos 1874, Münih - 19 Mayıs 1928, Frankfurt), Alman filozoftur. Görüngübilim, etik ve felsefi antropoloji konularında yaptığı çalışmalarla tanınır.
Fenomenlerle ilk ilgilenen kişi olan Edmund Husserl'in görüşlerini geliştirmiştir. Daha sonra Papa II. Ioannes Paulus olacak olan Karol Wojtyla, 1954 yılında verdiği doktora tezinde, Max Scheler'in kuramını Hristiyan etiğine uyarlamıştır.
Kitapları
Etikte Biçimcilik ve Maddi Değer Etiği, 1921
Bilgi Biçimleri ve Toplum, 1926 (Die Wissensformen und die Gesellschaft)
İnsanın Kosmostaki Yeri, 1928 (Die Stellung des Menschen im Kosmos, tr. Ayraç y. 1998)
Hınç (Ressentiment, tr. Kanat y. 2004)
--reklam--
Max Scheler Kitapları - Eserleri
- Pişmanlık ve Yeniden Doğuş
- İnsanın Kosmostaki Yeri
- Hınç
- Utanç ve Tevazu Duyguları
--reklam--
Max Scheler Alıntıları - Sözleri
- Utanç ya da tevazu güzelliğin bir vaadi olduklarından “güzeldirler”. (Utanç ve Tevazu Duyguları)
- Ahlaki dünyada en devrimci kuvvet ütopyacılık değil pişmanlıktır. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- Zihin her zaman uzak diyarlara gitme eğilimindedir. (Hınç)
- Hayat kendi başına artık orijinal bir fenomen değil, yalnızca mekanik ve zihinsel süreçlerin bir karmaşasıdır. (Hınç)
- - "Utanç duygusunun biraz kaybolması ya da azalması, insan tipinin dejenerasyonu ile eşdeğerdir..." (Utanç ve Tevazu Duyguları)
- …yine iftira ve karalama olaylarında da hınç sıklıkla büyük bir rol oynar. (Hınç)
- "İnsan ya bir Tanrı'ya sahiptir ya da bir puta." (Hınç)
- Soru, insanın kendini bilme, kendi varlığının ya da türünün temel ıralayıcılarını belirleme çabasının bir sonucu. (İnsanın Kosmostaki Yeri)
- Hatta insanın bizzat kendi varlığı kendini şoke edebilir. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- Geleceğimiz sadece başımıza geleceklerden ibaret değildir. Benzer şekilde tabii ki maddesel gerçekliği gelecek kadar kolay değiştirilebilir olmasa da geçmişimizin hiçbir parçası anlam ve değer bakımından hakiki manasıyla değiştirilemez değildir. Bu anlam ve değer yaşamımızın bir bütün olarak kıymetiyle ilgilidir ve kendini yenilemeye her zaman açıktır. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- Pişmanlık fenomeni de bu genel düşünceler şemasında bir yere oturur. Pişmanlık geçmiş yaşamımızın bir yeniden ele alınması ve ona yepyeni bir anlam ve değer verilmesidir. Pişmanlığın "değiştirilemez" olanı manasızca bir değiştirme çabası olduğu söylenir. Fakat bizim argümarumiza göre yaşamda "değiştirilemez" hiçbir şey yoktur. Hatta sırf bu "manasız" çaba bile "değiştirilemeyeni" değiştirir ve pişman olunmuş eylem ya da davranışı bir yaşamın bütünlüğü içinde yeni bir yere oturtur, ona yeni bir yön verir. Çokları pişmanlığın absürt olduğunu söyler. Onlara göre pişmanken özgür olamayız zira her şey olması gerektiği gibi olmuştur. Ama bilmezler ki eğer pişman olamıyorsak özgür de olamayız. Eğer pişman olursak görürüz ki başlangıçta ahmakça eylemin koşulu sandığımız şeye, yani özgürlüğe, asıl şimdi gerçek anlamıyla kavuşuyoruz. Pişman olmadan önce bizi usanmadan kahreden o suç ve kötülük seli ve onun yarattığı karşı konulamayan, çığ gibi büyüyerek suçu hep artıran ve bizi sürekli baskılayan etkiler zincirinden işte asıl şimdi azade oluyoruz. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- “Utanç ya da tevazu güzelliğin bir vaadi olduklarından “güzeldirler” (Utanç ve Tevazu Duyguları)
- Vicdanın heyecanlarında, onun tembihleri, tavsiyeleri ve suçlamalarında inancın manevi gözü her daim görünmez, ebedi bir yargıcın varlığının farkındadır. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- Kendisini doğanın dışına çıkarıp, "Ben neredeyim?", "Benim yerim neresidir?" diye soran bir varlık, artık "Ben, beni çevreleyen dünyanın bir parçasıyım" diyemez; çünkü onun tininin ve kişiliğinin o andaki varlığı, bu dünyanın üstündedir. (İnsanın Kosmostaki Yeri)
- Utanç ya da tevazu güzelliğin bir vaadi olduklarından “güzeldirler”. (Utanç ve Tevazu Duyguları)
- Platon siyasal toplumu (Politeiayı) oluşturan üç yana -yöneticiler, besleyiciler ve koruyuculara- koşut olarak, insandaki üç yanı a) bilen, hesaplayan yan, b) arzulayan yan ve c) bu ikisi arasında dengeyi sağlayan irade, isteme yanı olarak dile getirir (Platon, Devlet, 439d-442a). (İnsanın Kosmostaki Yeri)
- İnsan, arzularından doğan cezalandırma korkusundan çok gurur ve kibir tarafından katılaşır. (Pişmanlık ve Yeniden Doğuş)
- Kendisini doğanın dışına çıkarıp, "Ben neredeyim?", "Benim yerim neresidir?" diye soran bir varlık, artık "Ben, beni çevreleyen dünyanın bir parçasıyım" diyemez; çünkü onun tininin ve kişiliğinin o andaki varlığı, bu dünyanın üstündedir. (İnsanın Kosmostaki Yeri)
- - "Kısaca: Utanç “sevginin vicdanıdır"..." (Utanç ve Tevazu Duyguları)
- Böylece, haklı olarak denebilir ki, insan hayvandan daha eksik ya da daha fazla olabilir ama asla bir hayvan olamaz. (İnsanın Kosmostaki Yeri)
Yorumlar
0 yorum