Kitap Künyesi

Yazar: Emil Michel Cioran

Çevirmen: Orçun Türkay

Yayın Evi: Jaguar Kitap

İSBN: 9786056923968

Sayfa Sayısı: 152

Umutsuzluğun Doruklarında Ne Anlatıyor? Konusu, Ana Fikri, Özeti

Umutsuzluğun Doruklarında, Cioran’ın 23 yaşında, tam da uykusuzluk hastalığının başladığı yıllarda yazdığı ve onu filozoflar katına çıkaran; sonsuz dünya içindeki sonlu insanın anlamı, aşk, acı, sevinç, ölüm ve umutsuzluk hakkında, sert ve ele avuca gelmeyen fikirlerin yoğuştuğu bir kitap.

Cioran’ın tüm felsefesinin ve üslubunun "kilit taşı" olarak nitelendirilen Umutsuzluğun Doruklarında, Orçun Türkay'ın çevirisiyle…

"Cioran, gözlerimizi hiç durmadan insan varoluşunun hiçliğine yöneltmeye çalışmış, muhteşem bir asi ve boyun eğmez bir mizantroptu."

- Norman Manea -

Umutsuzluğun Doruklarında Alıntıları - Sözleri

  • Uykusuzlukla umutsuzluk arasında kopmaz bir bağ vardır.
  • Gecenin her ânını duyumsadığınız, dünyada yapayalnız olduğunuz, tarihin temel dramını yaşadığınızı düşündüğünüz uykusuzlukların işkencesini çektiniz mi?
  • İnsan, köklerine ihanet etmiş bir hayvandır.
  • Yalnızlıktan, aşktan, nefretten, bu dünyaya özgü her şeyden öldüğümü duyumsuyorum.
  • ''...acı çekin, sarhoş olun, haz kadehini dikin kafanıza, ağlayın ya da gülün, sevinçten ya da umutsuzluktan çığlıklar atın - geriye nasılsa hiçbir şey kalmayacak.''
  • Sessizlik bile bence bir çığlık.
  • Ben kan kokan, et kokan düşünceyi severim, şehvetli bir coşkunluktan ya da sinirsel bir çöküşten kaynaklanan bir akıl yürütmeyi boş bir soyutlamaya bin kez yeğlerim.
  • Yalnız yaşamak demek artık yaşamdan hiçbir şey istemez olmak, hiçbir şey beklememek demektir. Ölüm yalnızlığın tek sürprizidir.
  • Kimi sorunlar, bir kez derinleştikten sonra sizi yaşamda yalnızlaştırır, hatta yıkar: Ondan sonra, ne yitirecek ne de kazanacak bir şeyiniz kalır.
  • İnsanı yıldıran süreç mi?

Umutsuzluğun Doruklarında İncelemesi - Şahsi Yorumlar

Henüz 22 yaşındayken uykusuzluk hastalığına yakalandığı yıllarda yazmış Cioran. Kitapta “Uykusuzlukla umutsuzluk arasında kopmaz bir bağ vardır. Ben uykusuzluğun katkısı olmasa, umudun bütünüyle yitirilmesinin düşünülemeyeceğine inanıyorum.” diyor ve ekliyor “Umutsuzluğun doruklarında, kimsenin uyumaya hakkı yoktur.”. Yaşam, melankoli, delilik, umutsuzluk, coşku, aşk, insan olmak, intihar ve ölüm gibi pek çok konudaki metinlerde yaşama, ölüme, insanlara ve insan olmaya karşı duyulan nefreti ve umutsuzluğu hissedebiliyorsunuz. (Kübra K.)

#1001kitap~~~: Korkunç 1uykusuzluktan ve umutsuzluktan genç Emil Michel Cioran'ın boğuşmasını, saçmalıklar ve yabancılaşma, boşunalık gibi varoluşun mantıksızlığını gösteren bu kitap, aynı zamanda Cioran'ı 1kıyamet habercesi, 1umutsuzluk teorileri sunan, kendisi için yazı ve felsefe ile metafizik durumlarına da götüren erdemleri sunuyor ki bu kitabı 21yaşında yazan 1yazar için melankolinin ve umutsuzluğun doruklarını yaşarken insan çok şaşırıyor hayatının en eğlenceli olduğu dönemde bu düşüncelerde olması, erken farkındalığıyla yazarı tebrik etmek gerek cümle ve düşünceleriyle zira ilk 30 syf neyazikki okurken beni zorlayan bu kitap diline alışınca tadı damakta kaldı... Bazı yazarların, dehalarından nekadar düşüncesinde geniş 1dünya yakaladığını farkederiz, Cioran bu türden 1yazar, tüm konulara farklı bakış tarzıyla. Hiç çekinmeden, insanların çoğunun hayatlarının büyük 1bölümünü bastırmak ve görmezden gelmek için ellerinden gelenin dışa vurup en açık ifadesini yaparak geçirdiği fikir ve duygularını bu kitap da sunarken, tüm umutsuzluguyla hayatla yüzleşmenin ve bazı düşüncelerin dışarı çıkmasını sağlıyor. Böyle düşüncelerimiz ile insanlık durumumuz için onları içinde tutmanın tamamen içsel çöküşle sonuçlanıp, düşüncelerimizde boğuluruz ki Corian bu durumların direk ifadesi, insanların genel olarak ölümü ve günlerini doldurdukları bazı şeylerin anlamsızlığını düşünmediğinin farkındalığını yaşatıyor okurken... Cioran'ın söyledikleriyle öznel zihin içeriğinizi korumak için yapabileceğiniz en iyi şeyin yoğun çalışma olduğunu, tek şeyin öznellik olduğunun farkına varıp, başkalarının ıstırabı sizin ıstırabınızı hafifletmeyeceğini hatta başkaları tarafından eziyetimizin gölgesinde kalsanız bile, bunun 1teselli olmadığını çünkü tek bileceğimiz kendi düşüncelerimiz ve acılarımız, kendi öznelliğimiz olduğunu gösterir zira kimse acısını başkalarına aktaramaz. (Çok yakın zamanda bizzat yaşamış ve anlamış olarak, tüm okuduklarimin ispatı niteliğindeydi kitap hep yeri bende ayrı kalacak bu yüzden sanırım) Benim için kitabın 1cok yeri etkileyiciydi oyuzden yine kitap karalama defterine dönmüş olabilir ve çizdiklerimden beni özellikle en çok etkileyen yerler, gözyaşları ancak yalnızlıkta sıcaktır, en derin ölümdür yalnızlık, insan kaosu sever ışıklarından korkarak, gerçekten acı çekenler ağırbaşlılık gösterir, özellikle bu kısım benim için en doğru tespitti insanın gözleri, içinde ne yaşarsa en çok onu görür der ki o an yaşadığın neyse gerçekten hep onu görürüz dışarıda, acı ya da sevinç farketmez bu kısımda özellikle çok etkilendim, her melankolinin sonunda 1 boyun eğis olsa da asla ağlamadım der yazar zira gözyaşlarım en az gözyaşı kadar acı düşüncelere dönüşmüştür ve insanlığımdan sıkıldım, elimden gelse anında vazgeçerdim der, yaşamın anlamsızlığını düşündüren okadar çok şey var ki bu da uykusuzluk ile umutsuzluğun arasındaki kopmaz bağdan dolayı olduğunu söyler yazar bunu da içindeki insan ruhunun katlanamayacağı büyük karışıklik ve kaostan kaynaklı olduğunu belirtir ki kitabı umutsuz olduğunuz 1donemde okumayın daha da umutsuzluğa suruklenebilirsiniz :-((((( Yazardan okuduğum 2.kitap olan "Umutsuzluğun Doruklarında" ölmeden önce okunması gereken 1001kitap arasındadır, sanırım doğru sıralamada okuyorum yazardan çok çok merak ettiğim "Çürümenin Kitabı"nı baya ileriki vakitlere saklıyorum zira sayfa sayısı az, anlamlandırması zor kitaplar yazıyor, Ayfer Tunç un kesinlikle okunması gereken yazarlar arasında zira zihin geliştirici kitaplar yazdığını belirtir ki neyazikki Cioran hak ettiği kadar okunmuyor olması da 1az üzücü, çok okunmamasının nedeni yazarın fazla dürüst, açık sözlü ve zorlayıcı 1dili olmasından muhtemel... Tüm herşeye rağmen okumak güzel, iyiki okuyorum diyorum ve herkese keyifli, huzurlu, mutlu okumalar.... (Ayşe...)

Hangi eski yazarda okudum üzüntünün kanın "yavaşlama"sından ileri geldiğini? Tam da budur üzüntü: Durgunlaşan kan... diye yazar Cioran.  Belki de üzüntü, yaşamın yavaşlamasından ya da yaşanılmamasından doğan boşlukta dört bir yanını ıssızlığın kuşatıp onu doldurabilecek hiçbir nesneye ulaşamamaktan ileri geliyordur. O öyle bir ıssızlık ki yaşamında ona dokunan her nesneyi çepeçevre saran bir yalnızlık uzaklaştırmakta onu usta bir acının krallığında. Hep yabanıl yaşamış bir yazar olan Cioran, kendi acısına öyle bir kalkan hazırlamış ki "sonuna kadar acı çekmek lazım ta ki ona inanmaktan vazgeçinceye kadar" düşüncesine ömrünün sonuna kadar sadık kalmış. Bunun dışında aynı olgunun farklı versiyonları olan, acı içinde sayıklayıp duran bir şair de "Senin kamçına şükredip duruyorum Tanrım" derken takındığı küstahlığına, "Verdiğin her acı kutsal olsun" gibi alaycı bir küçümseme ile saldırır. Üstümdeki bu gökle yaşayamıyorum diyen bir şair de "Yaralanıyorum her kanat çırpışında, ey zaman!" diye dile getirmişti acısını. Acıyı sadece çekiyor olmak değil onu dile getirme şekli de bir bakıma haberdar eder bizi ondan. Yalnızca söylenenler değil bir de söylenemeyen, "En büyük acılar sessizlikte çekilen acılardır" gibi durumlar da vardır. İnsanı gerçekten yaralamış olanlar da o acılardır, artık dile getirilemeyecek kadar derin yaralar bırakır zamanın tutarsız kalabalıkları arasında. Ya da bizim anlamadığımız "zaman ile sonsuzluk arasında yanlış olanın boğazına sarıldığımız" bir yanılsama. Ama acının ekseninde sadece üzüntüyü dillendirmek çağ dışı bir utanç olur çünkü bizler yani her çeşit duyguyla donatılmış üstün yaratıklar için değişken bunalımlar acizliğimizi düşüncenin üstesinden gelemeyeceği kafeslere kilitler. Biliyorum bu yazının incelemeye benzer bir tarafı yok zaten öyle bir niyetim de yok sadece yıllardır beklediğim bu kitap hakkında ben de uyandırdığı bir kaç düşünceyi savurma amacındayım. "Bunu 8 Nisan 1933 te yani yirmi ikinci doğum günümde yazdım." diye bir not ekler Cioran ölüm hakkında yazdığı bir yazıda. "Yaşamın hayvanlığı beni çiğneyip ezdi" düşüncesindedir o zamanlar. Ve o ezilmişlik siner geriye kalan bütün ömrüne. Artık hiçbir zaman eski kendine rastlayamayacaktır çünkü her şeyi ardında bırakıp gider. "Kopmak zordur" der Nietzsche, "bir bağı ortadan kaldırmak acı vericidir fakat çok geçmeden yerine yeni bir kanat çıkar." Cioran da bütün bağlarını koparıp Paris'e gider her şeyini geride bırakır; ailesini, yaşamını, vatanını ve hatta dilini de çünkü artık Rumence yazmayacaktır. Yeni kanatlar, güçlü kanatları olacaktır çünkü oradayken yazdığı kitapları onu kimsenin ulaşamayacağı yüksekliklere çıkaracaktır. Ama şöyle bir durum söz konusu herkes yükselmek ister veya yükselmenin en iyi şey olduğunu düşünür ama yüksekliğin barındırdığı uçurumları, yalnızlıkları hiç de etraflıca düşünme gereksinimi duymaz. Kelimelere döküldüğü zaman insanlara kolay gibi gelen olayların yaşanmışlık sahasında ruhu iyileşemeyecek kadar derin yaralarla yaraladığına dikkat etmeyiz pek. Onun için kendi yaşamımızda hem en iyisi olmak isteriz hem de yara almadan acı çekmeden bunu elde edebileceğimiz bir dünya tasarlarız. Benim dünya tasarımıma göre "Başkaldırı" olayların merkezine yerleşmedikçe basitliğin boyun eğişinde hiçbir şeye yaramayan bir hayat bizi pusuda beklemektedir. Nefrete başkaldırmak için birini en derin tutkularla sevmek, acıya başkaldırmak için mutluluğun saflarında ironiyi aramak, yalnızlığa başkaldırmak için kendi içindeki beni aramak, ve hayata başkaldırmak için ölümün bize dayattığı zaman kavramının ötesine geçebilmek... Binlerce yıl öncesinden Horatius şöyle bir cümle kullanmıştı: "İnsan sürüsünden nefret ediyorum ve onlardan uzak duruyorum!" bunun nedeni insan olan yerde mutluluğu bulamayışı, çünkü insan ancak mutluyken şikayet etmez. Ama yakın geçmişe gelecek olursak ondokuzuncu yüzyılın en büyük filozofu olan Schopenhauer, "Doğuştan gelen bir tek yanlış vardır" diyor, ve ardından şunu ekliyor: "o da varoluşumuzun temel nedeninin mutluluk olduğudur!" yoksa Schopenhauer, Aristo'ya karşı mı çıkıyordu? "Mutluluk kendine yetenlerindir" derken buna ne kadar inanıyordu acaba Aristo? Bir insan, içinde çalkantılı denizlerde yüzen iç bunalımları ve onu derine çeken can sıkıntısıyla başbaşayken hangi yetmekten bahsedebiliriz! Yoksa bütün ömrümüzü bir arayışa adayıp o uğurda mı tüketelim? Belki de olması gereken odur. "Arayış", Ne kelime ama! İnsan bir arayıştan ibarettir onu yitirdiği gün canlı bir ceset olmaktan başka bir şey değildir. Devam etmek varolmanın kendi öznesini başkasının enkazından kurtarıp ardında bırakmak değilse o zaman hiçbir şeydir! Başa dönecek olursak eğer mutluluk var ya da yok bu önemli değil önemli olan onu bir öğreti gibi ele almak ve onun limanına doğru yolculuğa çıkma gayretinde olmak. Ama hiçbir zaman ona sahip olacağım gözüyle bakmamak! Ya da bırakalım bu iyimser bakış açısını ve mutluluğa son noktayı koyalım: "Mutluluk, acının kutsal topraklarında hayatın zırhını yerle bir eden gerçeklerden arta kalan bütün bir yanılsama, gelip geçici bir aldatmaca!" Ancak mutlu olmak gibi bir derdiniz yoksa bu aldatmacanın kurbanı olmaktan kurtuluruz. *Bu incelemeye daha sonra ekleme yapacağım ve ayrıca bu kitabın çıktığını bana haber veren, İçimi tutkulu bir heyecanla dolduran insana da burdan en derin sevgilerimle... :) (Sisyphos)

Kitabın Yazarı Emil Michel Cioran Kimdir?

Emil Michel Cioran (Emile Michel Cioran), Rumen yazar. (8 Nisan 1911 Răşinari, Romanya - 20 Haziran 1995 Paris) filozof, deneme yazarı ve tanınmış 20. yy. retorik sentezcisidir. Eserlerinin bir bölümünü Fransızca bir bölümünü ise Rumence kaleme almıştır.

Ortodoks bir papazın oğlu olarak dünyaya gelen Cioran, Sibiu şehrinde Colegiul National Gheorghe Lazăr Lisesi'nde okumuş ve on yedi yaşından itibaren Bükreş'de felsefe ve estetik öğrenimi görmüştür. 1928 yılında burada iken Eugéne Ionesco ve Mircea Eliade ile tanışmış ve onlarla sıkı bir dostluk kurmuştur. 1932'den itibaren düzenli olarak bazı dergilerde yazmaya başlamıştı. Bükreşli entellektüeller Eiserne Garde adlı radikal, faşist, anarşist partinin kabartması gibiydiler. Cioran, diğer bazı entellektüeller gibi bu gerçeği inkâr etmiyordu. Ve bolşevizmin boğdurucu şiddet ruhuna doğru yanılsamayla çekildiklerini görüyordu. Daha sonra bu düşüncelerindeki samimiyetin sıkıntılarını kendi öz eleştirisinde verirken etki altında kalmasından ve buna olan şaşkınlığından dolayı özür dileyecekti.

2. Dünya Savaşı'nın başlangıcına kadar Eiserne Garde'nin sempatizanı, Hitler'in ve antisemitizmin takipçisiydi. 1933'de Hitler hakkında yazdığı şey çarpıcıdır: "Hitler kadar bugün bizi etkileyen, sempati uyandıran ve hayranlık bırakan başka bir politikacı lider göremiyorum!" Daha sonra bu açıklamasını şu şekilde soruyla karşılamıştır: "Öyleyse hümanizm nedir, neyini kaybetmiştir eğer Röhm-Putsch katliamında o denli moral ve ruhen zaten her şeyini kaybedenler öldürülüyorsa?!" 1933'den 1935'ye kadar Cioran, Berlin'de kalır. 1937'den sonra ömrünün geri kalan kısmını çatı katında bir evde yaşadığı Paris'de geçirir.

Önceleri Rumence yazan Cioran, 1945'den itibaren de Fransızca yazmaya başladı. Bir filozof olarak Fransızca dilinde isminin ilk duyulduğu, ya da okunduğunda etkileyici ve sürükleyici bir yumuşaklığı olamadığını düşünerek ismine M. kısaltmasını yani Michel eklemesini koydu. Bu isim değişikliği böylece tarihe E. M. Cioran olarak kaydoldu ve yazılarındaki etnik muhalifliğinin belirgin karakteri oldu. Cioran, İkinci Dünya Savaşı'ndan sonraki tarihteki deneme yazarları ve radikal kültür eleştirmenleri içerisinde önemli bir yere sahiptir. Gerek denemelerinde, gerekse eleştirilerinde öncesinde pesimistçe yola çıkarken şaşkınlık yaratan yanılgılarının ve özdeyişlerinin vardığı zirve çaresizliktir. Bu tespite istinaden şunu söylemiştir: "Hiç bir kriterin olmadığı bir dünyada yaşamak isterdim" Hiç bir prensibin ve formun olmadığı bir dünya! Bir dünya ki, belirsizlikler diyarı; çünkü bizim şu ana dek yaşadıklarımız tamamen formlara, kriterlere bağlı o kadar yavan.

Lisansını Bergson üzerine hazırladığı bir tezle aldı. 1934'te Bükreş'te yayımlanan ilk kitabı Sur les cimes du d'sespoir Ümitsizliğin Doruklarında, kendisinin de kabul ettiği gibi, sonradan Rumence ve Fransızca yazdığı her şeyin özünü barındırır. Hayatın trajik boyutundan habersiz olmakla suçladığı Bergsonculuk'tan o dönemde koptu. 1937'de, dini bir krizin ürünü olan ve tartışmalar yaratan kitabı Gözyaşları Ve Azizler Üzerine yayınlandı. Aynı yıl, Bükreş Fransız Ensititüsü'den bir burs alarak Paris'e gitti ve oraya yerleşti.

1995 yılında Alzheimer hastalığından öldü. Cioran konservatif felsefeye olan ilgisini ilk gençlik yıllarında kaybetmiş, kişisel düşünce ve lirizm adına sistematik düşünce ve soyut spekülasyonlarda bulunmayı reddetmişti; "Hiçbir şeyi keşfetmedim. Ben sadece kendi hislerimin sekreteri olmaya devam ettim" Son dönem eserlerinde kötümser hava çoğu eleştirmen tarafından çocukluğundaki olaylarla ilişkilendirilmiştir. Ancak ondaki septiklik, nihilizme yakın duruşun tek bir sebebe irca edilemeyeceği de söylenebilir. Jean-Paul Sartre ve Albert Camus gibi tanınmış varoluşçu yazarların eserlerindeki beşeri yabancılaşma teması henüz 1932'lerde genç Cioran'ın eserlerinde görülmektedir. "Varoluşun kendi evimizin hiçliği kendi sürgünlüğümüz olması mümkün mü?" diye sormaktaydı Cioran o yıllarda. Cioran insanlığın trajedisini değil fakat kendisi gibi hem düşünen hem hisseden bir ontolojik vatanından sürgüne gönderilmişliğin kolay kolay kimsenin hesabını yapmadığı iç çekişleriyle , bir yurtsuz kimliğiyle yaşamış ve yazmıştır. Dünyanın her günkü işleyişini, acılarını, sevinçlerini genelden ayrı düşen yönüyle kimi zaman buruklukla kiminde de kahırla yorulmuş bir farkındalıkla ilmek ilmek kitaplarına işlemiştir. Koyunun derdinden geçenlerin, hatta koyunun derdinde bile olmayanların hayatı muştulamalarının, rezilliklerinin ve kaybolmuş bir vicdanla bu hayatı olurlamalarıyla bir kez daha bu temele harç atanların asla anlayamayacakları bir yanlış yerde aranan 'cephane' olarak bilinmektedir. Öteden beri aynı döngünün aynı kıvrak zekayla birer parçası olmuş adam gibi adamların adam olmayan adamlıklarının ipliğini pazara çıkarmış ve aynı kahpeliği masallardan oluşmuş fazilet, uluhiyet ve vicdan tarzı tanımı kendi ellerinde oyuncak olmuş kutsal yaftalı aşağılık kavramları zihinlerin harcı yapan devridaim işbirlikçilerinin uyuttuğu bir insanlığı sersemliklerinden silkinmeye ömrünü adanmış eşsiz bir bilge.

Emil Michel Cioran Kitapları - Eserleri

  • Tarih ve Ütopya
  • Çürümenin Kitabı
  • Burukluk
  • Ezeli Mağlup
  • Doğmuş Olmanın Sakıncası Üstüne
  • Gözyaşları ve Azizler

  • Var Olma Eğilimi
  • Yeni Tanrılar
  • Umutsuzluğun Doruklarında
  • Parçalanma
  • Zamana Düşüş
  • Aveux et Anathèmes
  • Avare Düşünceler

Emil Michel Cioran Alıntıları - Sözleri

  • Siyasî mücadelelere zarara uğramadan karışılamaz; çağımız, kanlı görüntüsünü o ilkelerin tabulaştırılmasına borçludur: Yakın geçmişteki sarsıntılar o ilkelerden, onların bir yanılgıyla çiftleşmesi ve bu yanılgıyı kolayca fiiliyata dökmesinden doğmuştur. (Tarih ve Ütopya)
  • L’homme est libre, sauf en ce qu’il a de profond. À la surface, il fait ce qu’il veut; dans ses couches obscures, «volonté» est vocable dépourvu de sens. İnsan derin alanlar dışında özgürdür. Yüzeyde istediğini yapar; karanlığın katmanlarında "irade" anlamsız bir kelimedir. (Aveux et Anathèmes)
  • "Keşfedilmemiş bir gezegen kadar uzaksın kendinden." (Çürümenin Kitabı)
  • "Zaman, ancak kalabalığı ayaklar altına alarak, ezerek ilerler." (Tarih ve Ütopya)
  • Istırap nedir? - Silinmek istemeyen bir his, hırslı bir his. (Parçalanma)
  • «Tu n’as pas besoin de finir sur la croix, car tu es né crucifié» Çarmıha gerilmene gerek yok çünkü çarmıha gerilmiş olarak doğdun. (Aveux et Anathèmes)

  • "Geçicilik duygusu her şey geçip gidiyor diye fısıldar hiç durmadan - her şeyin geçip gittiğini belirtmek için." (Avare Düşünceler)
  • Je ne peux parler que de ce que jéprouve; or, je néprouve rien en ce moment. Sadece hissettiklerimden bahsedebilirim; Ancak şu anda hiçbir şey yaşamıyorum. (Aveux et Anathèmes)
  • Sağlıklı olma hali duyum-dışı, hatta gerçeklik dışı. Acı bittiği anda varlığın da bitiyor. (Parçalanma)
  • “Biraz olsun kasvet barındırmayan her şey, mutlaka bayağıdır.” (Parçalanma)
  • Ben şahsen, düşüncelerini yaşayanlara değil de, yaşama doğrudan karışmış kimselere saygı duyuyorum. (Ezeli Mağlup)
  • On ne peut consoler quelqu’un qu’en allant dans le sens de son affliction. Birini ancak ıstırabına eşlik ederek teselli edebilirsiniz. (Aveux et Anathèmes)
  • “Dünya’da insan diye bir şey yok”dedim.”Hayatım boyunca Fransızlar, İtalyanlar, Ruslar gördüm. Birinin İranlı olabileceğini dahi biliyorum, fakat insana gelince, hayatım boyunca hiç onunla karşılaşmadım. Şayet insan varsa benim haberim yok.” (Ezeli Mağlup)

  • Sorun bir şey için nasıl ölüneceğini bilmek değil, hiç için nasıl yaşanacağını açıklamaktır. (Avare Düşünceler)
  • Bitip giden bir aşk öylesine zengin bir felsefi sınavdır ki, Bir berberi Sokrates’in dengi yapar. (Burukluk)
  • “Put gibi yarına taparak yaşayanların hiç geleceği yoktur.” (Zamana Düşüş)
  • İnsan, köklerine ihanet etmiş bir hayvandır. (Umutsuzluğun Doruklarında)
  • Çünkü çok fazla bilgelik öfkemizi artırır ve çok fazla bilgi acımızı artırır. (Gözyaşları ve Azizler)
  • İnsanı yıldıran süreç mi? (Umutsuzluğun Doruklarında)
  • "Hayat Yasalarının başında çürüme gelir! (Çürümenin Kitabı)