Havaların soğumasıyla birlikte soba kullanımının artması, karbonmonoksit zehirlenmesi riskini de beraberinde getiriyor.

Özellikle kış aylarında sobadan sızan karbonmonoksit gazı nedeniyle yaşanan zehirlenmeler, zamanında müdahale edilmediğinde ölümle sonuçlanabiliyor. Renksiz ve kokusuz olması nedeniyle fark edilmesi güç olan bu gaz, vatandaşlar için ciddi tehlike oluşturuyor.

Acil Yardım ve Afet Uzmanı Salih Acar, muhabirine yaptığı açıklamada, kış aylarında soba ve karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı alınması gereken önlemleri ve zehirlenme durumunda yapılacak doğru müdahaleleri anlattı.

Her yıl soba zehirlenmeleri nedeniyle çok sayıda üzücü olay yaşandığını belirten Acar, karbonmonoksitin insan sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çekerek vatandaşları uyardı.

Salih Acar

"Soba zehirlenmesi sessiz bir ölüm demektir"

Karbonmonoksit gazının kana çok hızlı karıştığını ve bu nedenle ciddi hayati tehlike oluşturduğunu belirten Acar, şu ifadeleri kullandı:

"Kış mevsimine girdiğimiz bu dönemde soba ve karbonmonoksit zehirlenmeleriyle ilgili maalesef her yıl üzücü olaylar yaşanmakta ve vatandaşlarımızdan onlarcasını kaybetmekteyiz. Bu tür üzücü olayların yaşanmaması için birkaç önemli bilgiyi paylaşmak istiyorum. Soba zehirlenmesi, diğer adıyla karbonmonoksit zehirlenmesi, sessiz ve kokusuz bir ölüm demektir. Karbonmonoksit, oksijene oranla 200 ila 250 kat daha hızlı bir şekilde kana karışır. Alyuvarlar vasıtasıyla beynimize ve akciğerlerimize taşındığından bu duruma 'sessiz ölüm' denilir."

"Zehirlenme durumunda ortam derhal havalandırılmalı"

Karbonmonoksit zehirlenmesi şüphesi bulunan durumlarda ilk olarak ortamın havalandırılması ve kişinin temiz havaya çıkarılması gerektiğini belirten Acar, zehirlenen kişinin nasıl güvenli şekilde tutulması gerektiğini anlattı.

Acar, yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:

"Bu tür durumlarda ne yapılması lazım? Karbonmonoksit zehirlenmesinin yaşandığı ortamın derhal havalandırılması gerekir. Oda ve pencereler hemen açılmalı, dumana maruz kalmış kişi hızla temiz havaya çıkarılmalıdır. Akabinde hasta güvenli bir alana alındıktan sonra yan yatırılmalıdır. Yan yatırılmasındaki en önemli amaç, hastanın kusması durumunda kendi kusmuğunda boğulmasını önlemektir. Hastaya kesinlikle yoğurt, ayran, su gibi yiyecek ve içecekler verilmemelidir. Doğru bildiğimiz yanlışlardan biri de budur. Hastaya yoğurt yedirildiğinde, boğazda birikmiş olan zehirli madde tekrar mideye iner ve bu da hayatı olumsuz etkiler."

"Hasta kesinlikle yürütülmemeli, 112 aranmalı"

Zehirlenmeye maruz kalan kişinin kendisini iyi hissetse bile yürütülmemesi ve mutlaka sağlık kuruluşuna ulaştırılması gerektiğini vurgulayan Acar, fiziksel eforun kalp ve beyin üzerindeki yükü artırabileceğine dikkat çekti.

Acar, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Hasta hiçbir şekilde yürütülmemelidir. Karbonmonoksit, oksijene oranla 200 ila 250 kat daha fazla vücuda girdiğinden dolayı, hasta efor sarf ettiği vakit kalbe ve beyne aşırı yük bindirmiş oluruz ve bu da hayati risk oluşturur. Bu tür durumlarda hastayı güvenli bir alana aldıktan sonra mutlaka 112 aranmalı ve hasta en kısa sürede bir sağlık kuruluşuna sevk edilerek oksijen desteği alması sağlanmalıdır. Böylece kandaki karbonmonoksit rahatlıkla dışarı atılabilir."

"Kişi kendisini iyi hissetse bile hastaneye gitmeli"

Zehirlenme şüphesi bulunan kişilerin şikâyetleri hafiflese dahi sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini söyleyen Acar, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

"Kişi 'Ben iyiyim, bir şeyim yok' dese bile mutlaka bir sağlık kuruluşuna gitmeli ve oksijen takviyesi almalıdır. Karbonmonoksit zehirlenmesinde yoğun baş dönmesi, bulantı ve kusma gibi şikayetler görülebilir. Kişi sıklıkla 'Acaba grip mi oldum? Nasıl olsa geçer' diye düşünse de, bu durum karbonmonoksitin etkisidir. Mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulup oksijen desteği alınması şarttır."